Freddy De Geytere


Adres

El Tumbador - Guatemala
Adres: DE GEYTERE Freddy, Casa Parroquial 12013, EL TUMBADOR, Guatemala, Central America
Tel: 00 502 77 606 424
Fax: 00 502 77 606 190
e-mail: degeyterefreddyAThotmail.com

Contact in België:
Kris Van Landeghem
Donksesteenweg 105
2930 Brasschaat
Tel: 03 651 48 84
Fax: 03 653 00 17
e-mail: krisvanlaATtelenet.beof krisvanlaATgmail.com

Orde:
Diocesaan Priester Bisdom Brugge

Bankgegevens:
Bank of America
100, S.E. 2nd street, 31th floor Miami Florida 33131
ABA n° 066007681
Account nr 1901-1-74802 of Banco de Desarollo Rural S.A.
Banrual Guatemala
Fina credit: account nr 3024000257 of Mr. Freddy De Geytere

Fiscaal attest:
Vzw Triángulo (www.triangulovzw.be)
Donksesteenweg 105
2930 Brasschaat
KBC 738-0125447-48
Bankgegevens voor buitenland:
IBAN BE11 7380 1254 4748 - SWIFT/BIC KREDBEBB

Privé-rekening
000-1028839-57
De Geytere Freddy
Dorpsplein 3
8740 Egem (Pittem)

Leven en werk

Diocesaan priester van het bisdom Brugge.
Priester gewijd in 1971.
Werkzaam in Guatemala sinds 1974.
Zijn huidige parochie is El Tumbador. Het is een bergstreek waarvan de bevolking bestaat uit 80% indianen, 44.000 inwoners, waarvan 65% katholiek.

Er zijn 33 basisgemeenschappen met samen ± 2.500 deelnemers.
Sociale werken:
- ambulancedienst sinds 1988 (2.200 diensten)
- parochieschool (sinds 1992)
- fysiotherapie + hydrotherapie + speciale opvoeding voor gehandicapten (65) (1987)
- dokterskabinet + kraamkliniek (1995) via Memisa.

Alles functioneert op basis van plaatselijke comités. De inbreng van het buitenland bedraagt ± 1/3 van de werkingskosten. Eenmaal de infrastructuur op punt, draait het centrum ongeveer autonoom.

Brieven

Guatemala – 16 februari 2017

“Het is altijd belangrijk te weten wanneer een periode van het leven ophoudt.
Indien gij erop aandringt om er meer tijd in te vertoeven dan nodig, verliest gij de vreugde en de betekenis van de rest.” (Las etapas, Pablo Coelho)

Zeer hartelijk dank voor de overschrijving van 1681,46 dollars voor ons project.
Ondertussen blijft hier alles zeer goed verlopen, na het meest “succesrijke” jaar uit ons bestaan. Wij krijgen namelijk de hulp van een universiteit, die ons vijf tot zes stagiair(e)s stuurt, plus een plaatselijke vrijwilligster. 
Daarmee hebben wij in het afgelopen jaar liefst 142 patiënten kunnen waarnemen, goed voor 11.275 behandelingen in het totaal. Het weze opgemerkt dat bij het begin, nu reeds meer dan dertig jaar geleden, gestart werd met 2 patiënten, en ons absoluut streefdoel 72 patiënten was. 
Het medisch centrum was ook niet mis: naast een modern laboratorium, en een nieuwe Ultrasoon, hebben wij dat nu ook uitgebreid met een tandheelkundige kliniek, waarvoor wekelijks een tandarts twee dagen zitting houdt. 
En de school draait ook nog steeds op volle toeren. Iedereen wil nu dat we ook die uitbreiden, maar dat willen we om verscheidene redenen niet doen. Vooral omdat we ons aandienen als armenschool, dwz, niet commercieel. Voor de 238 leerlingen die we nu hebben is dat al een grote opgave. Maar daar dan nóg eens een hoger middelbaar bijnemen, met álle dure vereisten erbij, dat is een brug te ver naar onze mening.
Daar onze medische en para medische instellingen wat voorbijgestreefd geraakten, zijn we nu een nieuw centrum aan het bouwen, onder andere dank zij de enorme steun van Wereldhuis, provincie West Vlaanderen, reeds bijna 20 jaar een échte rots in onze branding. 
En voor allerhande uitrustingen, vernieuwingen, didactisch materiaal, enzovoort, kan ik ook reeds al die jaren op “De Brug” rekenen. HARTELIJK DANK VOOR ZOVEEL INZET.
Als West Vlaming voel ik me heel zeker geen ongewenste migrant in Antwerpen, maar telkens opnieuw zeer welkom iedere keer ik u bezoek.
Zelf word ik meer en meer ook “de man van de oever” die de schepen ziet voorbijglijden op de rivier. Zoals Pablo Coelho het schrijft in die enig mooie tekst: 

“Het is altijd belangrijk te weten wanneer een periode van het leven ophoudt.
Indien gij erop aandringt om er meer tijd in te vertoeven dan nodig, verliest gij de vreugde en de betekenis van de rest.” (Las etapas, Pablo Coelho)

En als toekomstig “oudje” verzeil ik nogal eens terug in het verleden. De vorige bisschop hier wilde altijd al dat ik een boek schreef over mijn ervaringen tijdens de burgeroorlog, maar ik ben daar nooit op ingegaan. 
De ene schrijft de geschiedenis, en de andere maakt ze. Ik behoor resoluut tot de laatste categorie. 
Godfried Bomans zei ooit eens: “Ge zult altijd mensen hebben die een glazen stolp over hun verleden zetten, om er zich daarna gefascineerd op blind te staren”. Het enige “boek” dat ik ooit schreef, waren de 4000 bladzijden brieven naar mijn ouders, zolang die in het rusthuis waren, de laatste tien jaren van hun leven. Dat was hun en mijn rust.
Maar voor de mensen die dan tóch eens iets willen vernemen van mijn “dappere heldendaden” (nonkel pater met baard en tropenhelm) vertel ik volgende waar gebeurde historie. Het illustreert een zinnetje van mijn “idool” Leonard Cohen: “I´m neither left or right, I´m only staying home tonight, getting lost in that hopeless little screen” (Ik ben rechts noch links, ik zal enkel thuis blijven, en verloren lopen in dat hopeloze kleine scherm).
Het was ergens in 1980, het gruweljaar van de militaire regering. Er was uitgaansverbod in El Tumbador. Ik lapte dat aan mijn laars, en trok de bergen in, naar “Plan de Arena”, een kleine gemeenschap op 1600 meter hoog. Bijna aangekomen werd ik tegengehouden door het leger. Zegge 35 soldaten. “Waar gaat ge naar toe?” vroegen zij. “Naar Plan de Arena om mis te vieren” was mijn antwoord. “Wel, als ge daar de guerilla ontmoet, niet zeggen dat wij hier zitten. We zijn ze aan het opwachten.” Ik reed verder, en inderdaad, de guerilla hield me ook tegen. Acht man, maar goed gewapend. “Waar gaat ge naar toe” vroegen ze. “Naar Plan de arena om mis te vieren” balkte ik. “En hebt ge het leger niet ontmoet ginder beneden?” “Eigenlijk wel, maar ik mocht het u niet zeggen” riposteerde ik. Toen zijn die acht mannekes lachend weer weggegaan, dankbaar voor de inlichting.
Mijn extreem linkse vrienden zouden steigeren als ze dit lazen, net als de extreem rechtse (maar daar heb ik helemáál geen vrienden) Inderdaad, het was niet uitgemaakt wie het onderspit zou delven, want het waren goede vechtersbazen. Maar één ding is zeker: ik heb nooit iemand de dood ingejaagd, om gelijk welke reden ook. Trouwens, die soldaatjes waren evengoed arme landarbeiders, ontvoerd door het leger bij de ontelbare razzia´s, vooral op zondag wanneer ze aan het voetballen waren. De ene armen schoten de andere dood, om idealen die hun chefs rijk maakten. Ik vind dit een van de mooiste belevenissen uit mijn priesterlijke loopbaan. Ik zou er nog veel andere kunnen vertellen. Maar dat zal ik bij het Laatste Oordeel wel doen, terwijl wij in de wachtrij staan, waar ze ons échte boekje zullen opendoen.
Hartelijk dank aan De Brug, om er af en toe eens een bladzijde te kunnen in schrijven.

Correspondente: Kris Van Landeghem


Guatemala – 26 juli 2016

Guatemala, land van de eeuwige corruptie.
We zijn een jaartje verder, and the beat goes on, zouden de Rolling Stones zingen!
Inderdaad, er zitten nu liefst een zestigtal grote namen uit de politieke, bank- en industriële wereld te wachten op hun proces in deze “ tsunami van de corruptie”. Deze tsunami werd op gang getrokken door Iván Velasquez en Thelma Aldana, resp. chef van de CICIG (internationale commissie tegen de straffeloosheid), en Openbaar Ministerie. 
Huidige stand van zaken
Zwart op wit werd bewezen dat de Guatemalteekse Staat gecoöpteerd werd door een grote hoeveelheid grote bedrijven, o.a. Maersk bijvoorbeeld, de grootste (Nederlandse) vervoermaatschappij ter wereld. Enorme hoeveelheden geld werden daarbij witgewassen, en verkiezingscampagnes werden betaald, om daarna onder tafel de macht te hebben,
De chef van de CICIG beschreef die situatie als volgt: “Sedert 2008 bestond er een immens financieel schema, ogenschijnlijk zonder verband, dat namen, bedrijven, checks, goederen en financiële transacties inhield”.
Nadat ze de verkiezingen van 2007 verloren, werd een gigantische machine op gang getrokken door de Partido Patriota (partij van het leger) om via witgewassen geld de reclamecampagne van partij te financieren, waardoor dan uiteindelijk President Perez Molina en Roxana Baldetti aan de macht kwamen.
Deze structuur eindigde niet met hun aanstelling als president, maar werd verder gezet via stromannen en schijnbedrijven, hier empresas de cartón genaamd. Op die manier verzilverde het presidentieel duo liefst 21 miljoen dollars. Meer dan 100 verklaringen en bewijzen toonden aan dat Otto Perez en Roxana Baldetti de stichters en begunstigden waren van gans dat bedrijfsconglomeraat, via stromannen.
Volgt dan de waslijst van hand en spandiensten: betaling van openbare diensten, huurcontracten, onkosten via kredietkaarten, reisvergoedingen, kledij, juwelen, uitrustingen, elektrisch huisraad, meubels voor residenties en burelen.
Maar ook vliegtuigen, helikopters, voertuigen, moto´s, speedboten, gronden, huizen, landbouwbedrijven, loodsen, kantoren, en villa´s, plus dan ook nog de onkosten om alles her in te richten, te versieren en te onderhouden. Dit waren geen geïsoleerde daden van corruptie, maar een criminele maffia structuur die de staat gecoöpteerd had via de verkiezingen, met als belangrijkste leiders Otto Perez Molina en Roxana Baldetti.
Grote televisiemaatschappijen, eigendom van de Mexicaanse magnaat Angel Gonzales, bankiers en industriëlen zitten in het complot. De vrouw van Gonzales, en een veertiental ronkende namen meer, hebben een internationaal aanhoudingsbevel.
De staat had zich ontpopt als een soort groothandelsmarkt. Zelfs de staatsgelden die op vaste termijn geplaatst werden, kregen de controle van het presidentieel duo, met medewerking van de bankiers zelf. 
Gevaren
Dat die bende rovers nog altijd enkele pijlen op hun boog hebben, bewezen volgende feiten, die ook al niet geïsoleerd zijn:
-    De nieuwe president behoort tot een partij die gesticht werd door oud militairen, waarvan er nu vier in de regering zitten.
-    Die pogen nu met alle middelen om alsnog hun lieveling uit het net te halen.
-    Er werd een campagne gelanceerd om de CICIG en het openbaar ministerie te desaccrediteren.
-    Een groot deel van de beschuldigden werd nu protestant, als om te zeggen: ik was het niet, het was de katholiek in mij.
-    Verscheidene moorden op onderzoekers, ogenschijnlijk zonder verband met de gerechtszaak. (een tactiek van de burgeroorlog zoveel jaren geleden)
-    Rechtstreekse verbale aanvallen op de leiders van de commissies. Die worden beschuldigd de “buitenlandse belangen” te verdedigen.
Maar of het veel zal uithalen is nog de vraag: de échte man van de macht is momenteel de ambassadeur van de Verenigde Staten, en….het is afwachten tot TRUMP daar de verkiezingen wint. Dan kan het eventueel misschien mogelijk zijn dat de grote vissen uit het net glippen. Maar dat is weinig waarschijnlijk, omdat ook daarin de geopolitiek de bovenhand zal halen.
De grote boeman
We weten immers dat de grote boeman achter de deur CHINA is, die geleidelijk zijn invloed op Midden Amerika wil uitbreiden. Vooral de aanleg van het kanaal van Nicaragua is daarbij een doorn in het oog van Noord Amerika. Daarmee zou de nautische afstand tussen Miami en San Francisco wel degelijk een paar duizend kilometer ingekort worden, onder het waakzame oog van de chinezen natuurlijk.
Met zo´n waakhond aan de deur kunnen de USA natuurlijk geen grote schandalen meer toelaten in hun jachtterrein. Temeer daar zij van plan zijn 5 miljard dollars te investeren in de Midden Amerikaanse regio.

Correspondente: Kris Van Landeghem


Guatemala – 23 mei 2015 LAND VAN DE EEUWIGE LENTE LAND VAN DE EEUWIGE CORRUPTIE Eindelijk is het zover: De internationale commissie tegen de straffeloosheid in Guatemala (CICIG: comisión internacional contra la impunidad en Guatemala) heeft op 16 april 2015 de resultaten gepubliceerd van drie jaar opsporingen in allerhande nationale instanties, vooral dan de douane en de belastingendienst. De geruchten zijn ongelooflijk: het zou om 14.000.000.000 quetzales gaan (lees twee miljard dollard) die nooit of nooit zullen terugkeren. Daarin zijn (natuurlijk) ex militairen en hooggeplaatste ambtenaren betrokken, die hoopten dat de president, Generaal Otto Perez Molina, alsnog de CICIG zou kunnen buiten zetten. Hij heeft dat wel geprobeerd enkele maanden terug. Maar Joe Biden himself, vicepresident van de USA, is hier komen zeggen dat ze dan wel alle hulp van de USA mochten vergeten. Daarmee weten we dan weer eens wie hier de baas is, maar voor één keer ten goede. Het geval staat bekend als “De Lijn”, en werd geleid door de secretaris van de vice presidente, een oude legerkapitein, die met haar naar Korea trok voor een doctoraat honoris causa, en daarna spoorloos verdween. De vicepresidente zelf moest echter wél terug, werd ondertussen afgezet, en als medeverdachte beschouwd. Zij is inderhaast afgetreden, heeft onrechtstreeks de vrouw van de president beschuldigd, en nu richt de volkswoede zich op de president zelf. De ganse bovenstructuur van de belastingendienst is er ook bij betrokken. Ze betaalden alsnog grote steekpenningen om op vrije voeten te blijven, maar die (vrouwelijke) rechter zit nu ook achter de tralies. Op bijgaande foto ziet ge de drie geviseerde bandieten samen. Ge zult er nog van horen. De komende verkiezingen beloven uiterst gewelddadig te verlopen. Foto van vandaag 17 mei: 60.000 manifestanten tegen de regering, allemaal in het wit: géén politieke partijen toegelaten. Dat de CICIG duidelijk de president en zijn entourage zelf viseert, bewijst het feit dat ze nog geen enkel bedrijf aanklaagde dat profiteerde van de reusachtige belastingfraude. Zelfs de koepel van de rijke klasse schaart zich nu achter de volksmanifestaties, wellicht om alsnog te pogen buiten schot te blijven. En dáár ligt precies de hond gebonden: heel veel bedrijven kopen de belastingdiensten uit om geen lasten te betalen. En daardoor precies kunnen de internationale verplichtingen niet nagekomen worden, waardoor nieuwe schulden moeten worden afgesloten. Het leger speelt in dit alles nog steeds een zeer grote rol, Binnen het leger bestaan twee strekkingen: “la cofradía” (de broederschap) en “el sindicato” (het syndicaat) onder leiding van Manuel Antonio Callejas en Francisco Ortega Menaldo. Die organisaties hadden gediend om tijdens de burgeroorlog clandestiene groepen op te sporen en uit te roeien. Maar na de vredesverdragen dienden die structuren om reusachtige fraudes uit te bouwen. Tijdens de regering van Alvaro Arzú (tijdens dewelke bisschop Gerardi werd vermoord), vulden ook verscheidene oud militairen hun zakken, eigenlijk te veel om op te noemen. Tijdens die regering speelde zich ook het geval Moreno af. Het gevolg van de opsporingen was dat “ze” toen alle gebouwen van de douane in brand staken om alsnog sporen uit te wissen. In 2001 betaalde Moreno een borgsom, en kwam volledig vrij… Om hun koehandel verder te kunnen zetten stichtten ze de Partido Patriota, die nu nog steeds in het zadel zit. Een van de afleidingsmaneuvers was dat ze de voorzitter van de kamers gevangen zetten wegens een diefstal van een 11.400.000 dollars. Door de verklaringen van die voorzitter werd dan de secretaris van het parlement in de nor gedraaid. De dollars zelf werden echter op een spookrekening gezet, en ze spoken nog steeds ergens rond. En de huidige regering kon rustig verder het land melken. Overal werden militairen op belangrijke posten gedropt, om alsnog nog hun graantje mee te pikken: de nationale havendienst, belastingcontrole, enzovoort: Het miljard dollar dat daarbij verloren ging, werd “goedgemaakt” met “aandelen van de Staat”, en buitenlandse leningen. Dat de militaire macht onbeperkt was, bewees het geval “Byron Lima”, een van de medeplichtigen van de moord op bisschop Gerardi. Multimiljonair werd die man door gans het gevangenissysteem naar zijn hand te zetten, De grootste doorn in het oog was echter de CICIG natuurlijk, die geduldig alles op rij zette. Met een Democraat in het Amerikaanse zadel (Obama) was het inderdaad waarschijnlijker dat zoiets kon gebeuren. En het eerste geval was dan ook Byron Lima, die zonder verpinken zijn grote baas verklikte (president Perez Molina) En daarna gingen de poppen aan het dansen: sedert mei 2014 werden 47 hoge functionarissen gescreend, en steevast kwam de naam “la linea” terug, wat de rol van het leger evident maakte. Het is té ingewikkeld om alles in detail weer te geven, maar dooreen genomen kreeg die structuur wekelijks een bedrag van 300.000 dollars, gedurende meer dan drie jaar, en gingen daardoor 2 miljard dollars aan belastinggeld verloren. Het gaat om meer dan 1000 bedrijven. De hoogst geplaatste autoriteiten ontvingen in die periode 6 miljoen dollars, de minder hoge 2 tot 3 miljoen dollars, en de “kleintjes” 500.000 en de 600.000 dollars. Ze gingen allemaal achter de tralies, en ook de rechter die hen op borg wilde vrij laten. De grote chef van dit alles was Juan Carlos Monzón, de voortvluchtige privé secretaris van de ex-vicepresidente. Zolang hij niet ergens gevonden wordt met een kogel door het hoofd, is er hoop op een volledige opheldering van de kwestie. Hij stichtte in Panamá een spookbedrijf, Edengrove genaamd, dat via onderaannemingen enkele nieuwsmedia in Guatemala opkocht, meer dan waarschijnlijk om de volgende presidentskandidaat in het zadel te helpen, en dan te blijven stelen… Het is inderdaad indrukwekkend hoeveel volksvertegenwoordigers van de officiële partij nu reeds overliepen naar de (waarschijnlijke) erfgenaam van de corrupte staat. Besluit: de bende van “La Linea” heeft reeds meer dan twaalf jaar het land in zijn greep, met de evidente steun van hooggeplaatste militairen en ex-militairen. In de afgeluisterde telefoongesprekken tussen de belangrijkste kopstukken kwam voortdurend de naam “La señora”, La “R”, en “La 2” naar voor. Evidente referentie naar de vicepresidente natuurlijk. Die was dan nog zo stom om voor de televisie te verklaren de “la R” ook Rosa kon zijn, de naam van de vrouw van de president welf. Wat de emmer deed overlopen natuurlijk. Zaterdag 16 mei kwam voor de tweede keer een massa volk op straat om het aftreden van de president te eisen. Max Havelaar zou schrijven: “ik weet dat mijn verhaal eentonig wordt” Correspondente: Kris Van Landeghem


Guatemala – 26 juli 2014

Aardbevingen    
Nu de aarde blijkbaar een adempauze neemt na de laatste reeks aardbevingen, kunnen we een bilan opmaken van de schade, en dus van de enorme hoeveelheden geld die de autoriteiten weeral zullen stelen van de slachtoffers.
Een gewaagde uitspraak? Voor mij misschien wel, maar eens moet de waarheid verteld: Indien na de grote aardbeving van 1976 (22.000 doden, en miljarden schade) niet (zoveel) gestolen werd, is het omdat de internationale gemeenschap bijna volledig de fondsen beheerde die toen werden toegekend: via de ambassades werden de getroffen dorpen hersteld. De autoriteiten konden toen enkel wat kruimels meepikken. Maar in november 2012 en juni 2014 was dat niet het geval: de ramp was niet bloederig genoeg om de wereld er attent op te maken.De leuze is blijkbaar: “hoe minder doden, en hoe meer schade, hoe beter!!” Want dat springt niet zo vlug in het oog, en dan wordt het een gezellig onderonsje voor de mensen aan het roer. Alles wordt uitsluitend “gecoördineerd” via Conred, de specifieke rampenorganisatie van Guatemala. Die mensen doen wel degelijk hun werk, en lenigen de eerste noden. Het leger komt welwillend met bulldozers alle puin opruimen, ook degelijk werk. Maar daarna komen dan de politiekers op het toneel. Er moeten stemmen geronseld worden voor de volgende verkiezingen, en wat is er idealer dan een frisse natuurramp, met foto’s van allerhande kandidaten bij een tandeloos oudje, of bij een ingestorte woning. Dat brengt een beetje stemmen op, én geld in het bakje!! 
Hoe gebeurt dat: nemen we het voorbeeld van de kerk in El Tumbador: die staat er nog, behalve één detail: de muur achter het hoofdaltaar is volledig gescheurd, en lijkt op een dooreengeschudde puzzel. Conred is dat in 2012 komen opmeten, en verleden week ook nog eens twee officieren van het leger. Dat wordt in mooie rapporten opgetekend, en daarna overgemaakt aan een of andere comiteit van de regering. En daarna weten God en de President alléén wat er met die rapporten gebeurt. In 2012 werden in El Tumbador 33 huizen onbewoonbaar verklaard. De hulp van de regering werd wél toegekend, maar is nooit aangekomen. Hoe weten we dat? Door een treffend en typisch Guatemalteeks detail: de politiek. De president van de republiek kwam hier per helikopter een paar toertjes rondvliegen, daalde dan neer, en hield een mooie speech. El Tumbador zou spoedig verrijzen als een parel aan de Guatemalteekse kroon. Het zou héél vlug de hulp krijgen waarop het recht had. En dan mocht iemand een tranige dankrede uitspreken waardoor de regering dan enkele stemmen zou kunnen meepikken in de volgende verkiezingen. Maar wat gebeurde? De inspectrice van onderwijs van de gemeente nam de micro, en haalde héél fel uit naar de gouverneur van San Marcos. Nu stellen die hier gewoon niets voor, maar die worden gewoonlijk uit verliezende kandidaten volksvertegenwoordigers benoemd, door de winnende partijen, om hen te danken voor de “bewezen diensten”. Dat zijn dan de miljoenen die ze bijgedragen hebben aan de verkiezingscampagne van de partij. In ruil daarvoor mogen ze ook mee “aan tafel”. Die gouverneur werd publiek beschuldigd door de inspectrice van twee camions vol levensmiddelen gestolen te hebben, en dan versjacherd aan een grootwarenhuis, dat blijkbaar zijn eigendom is. Dat schoot natuurlijk in het verkeerde keelgat, en mét de helikopter vloog de beloofde hulp terug naar “veiliger oorden”: El Tumbador werd “niet getroffen” verklaard, en de mensen konden ophoepelen. Een bijkomend argument was natuurlijk ook dat de burgemeester niet van de regerende partij is. Ware het niet van de zo bekritiseerde Kerk, dan lagen de krotjes nog allemaal in puin. Via het bisdom Brugge en Triángulo, de vzw die de sociale projecten steunt van uw dienaar, zijn de mensen erin geslaagd die min of meer op te kalefateren
De meest intieme wens van diverse autoriteiten is dan ook dat “De Kerk” ook nu weer in de bres springt, zodat zij lustig verder kunnen stelen.
Wie dit betwijfelt, moet maar eens komen zien naar de “heropgebouwde woningen” in San Marcos. Amper twee jaar later staan die allemaal reeds gescheurd en verkommerd door de nieuwe aardbevingen. Pas nu doen de geruchten de ronde dat iemand van “de hoogste autoriteiten” bevel gaf om overal een beetje minder ijzer in de gebinten te steken. Waar dat overgebleven ijzer naar toe ging is een raadsel, dat niet mag opgelost worden. 
Arbeidsconflicten
Dit is al een even gewaagd thema in dit land. Men moet nog niet eens het kapitalistisch systeem zelf in vraag stellen. Simpelweg moet ge enkel de gevallen aanhalen waar dat systeem zélf niet gerespecteerd wordt. En wie dáár dan de vinger op de wonde legt, wordt nogal vlug uitgescholden voor “terrorist”, “agitator”, of “communist”, (ja dat woord doet het nog steeds in Guatemala).
Een paar voorbeelden, uit een fictief dorp, Macondo genaamd, naar het dorp in het boek van Garcia Marquez, met fictieve arme mensen en fictieve landlords.
1.    Een fictief bedrijf omzeilt al tientallen jaren de fictieve arbeidswet, die stelt dat alle fictieve arbeiders moeten ingeschreven zijn in de fictieve arbeidsverzekering. 
Dat bedrijf neemt reeds al die tijd enkel arbeiders in dienst die bereid zijn om zich veertien dagen niet, en veertien dagen wel te laten inschrijven. Maar natuurlijk mogen die arme mensen wél iedere dag werken, met het overeengekomen loon, een beetje minder dan een vaste arbeider. 
Resultaat: dan moet het bedrijf géén afscheidspremies betalen, want dat kan alleen indien er minimum drie maanden naeen gewerkt werd. Maar... dan is er ook geen arbeidsverzekering, en dan kunnen de arbeiders ook geen pensioen krijgen, want ook dat kan alleen voor de periodes van meer dan drie maanden. 
Nu zijn er drie drama’s in de arbeiderswereld: 
1) de onvoorstelbare versnippering van de syndicaten, waardoor die geen greintje macht hebben. 
2) het overaanbod aan ongeschoolde werkkrachten, die een échte goudmijn zijn voor de bedrijven. 
3) de kunstmatig in de hand gewerkte religieuze versnippering, die hen verzwakt. 
Daardoor komen ze onverminderd in het verliezende kamp terecht.
2.    Een ander bedrijf heeft een verkaveling aangelegd. In de hoofdstad kan niemand verkavelen zonder eerst straten, elektriciteit, en rioleringen aangelegd te hebben. In Macondo kan dat wél. Die verkaveling ligt er nu reeds een viertal jaar, en blijkbaar koopt niemand daar één stukje grond. 10 meter op 8. De eigenaar stelde de prijs op 4.500 euro per stuk. Maar toen er kopers opdaagden, verhoogde hij die prijs tot 6.000. en toen er nóg kopers opdaagden, verhoogde hij dat tot 8.500. Nu wordt hij al een paar jaar gerust gelaten. 
Waarom doet hij dat? Om de wet op de ontslagpremies te omzeilen. Hij zit in een verwoede clinch met de arbeiders van zijn bedrijf, en wil hen allemaal buiten zonder vergoedingen. Op een bepaald moment zal hij zich failliet verklaren, en dan die vergoeding geven “in natura”. Veertig afgedankte arbeiders met een lap grond die niets voorstelt, en die hem een besparing zal opleveren van 40 x 8.500 euro, zegge 340.000 euro... 
Multatuli zou schrijven: ik weet dat mijn verhaal eentonig wordt...
Gelukkig voor de machtigen zijn nog steeds spiegeltjes in ruil voor het goud: GSM, televisie, voetbal, internet, en facebook. Daar pikken de armen gretig hun greintje ijdelheid mee op, en helpen zelfs dáár Bill Gates, Carlos Slim, de gebroeders Dalton, en andere magnaten mee rijker te worden.
Wie is wereldkampioen voetbal, en wie zal de ronde van Frankrijk winnen?
Hoe gaat het met Justin Bieber en Paris Hilton?
En wat is de laatste zucht in de hairstyle?

Correspondente: Kris Van Landeghem


Guatemala – december 2013

Met deze overheerlijke foto van onze jaarlijkse “defilé” met de gebruikers van ons Centrum voor Rehabilitatie van minder- (en anders)validen, wens ik u allen een heerlijk Kerstfeest en een Zalig Nieuwjaar 2014. Indien u goede ogen hebt, zult u mijzelf daar ergens zien tussen staan, daar waar ik thuishoor. Deze defilé was de start van onze jaarlijkse “radiomaraton”, een massale omhalingsaktie, waarbij iedereen betrokken is: de school, het medisch centrum, de catechisten, kortom, iedereen die op een af andere manier iets te maken heeft met de parochie. Dat wij ook hier op een grote sympathie en medewerking mogen rekenen, bewijzen de cijfers: we haalden méér dan 4000 euro op voor het centrum. Een absoluut record, even verrassend als het aantal geleverde behandelingen, méér dan 7000 dit jaar. In bijlage een foto van de diploma-uitreiking tijdens ons jaarlijks afscheidsfeest in Pajapita.
Voor deze dienst hebben we nu ook een “nieuwe” tweedehands bus aangeschaft, om de oude te vervangen. Dat gebeurde wel met alternatieve fondsen.
Een minder fraai record was de vaandelvlucht van onze Cubaanse dokteres Luisa en onze lerares speciale opvoeding Mirna, die in het uiterste geheim alles in de steek lieten, om naar de Verenigde Staten te vluchten. Na een serieuze crisis is het medisch centrum nu terug volop hersteld van de schok, en hebben we een nieuwe dokteres, Aidelin Hernandez. Ook al een Cubaanse, maar dit keer een “normaal geval”: gehuwd met een Guatemalteek, en moeder van twee schattige kindjes. Zij moet zich nog inwerken in scanneronderzoek, en daarvoor komt eenmaal per week een specialist haar vergezellen voor haar opleiding in dat vak.
Ondertussen hebben wij ook onze diensten uitgebreid, met een splinternieuw laboratorium, en een tandartskliniek. Dat alles door een uiterst onverwachte hulp van verscheidene kanten.
In eerste instantie van Ingrid Bran, die ons de volledige installatie voor een prikje aan de hand deed: we moesten enkel de invoerrechten betalen. Het laboratorium zal waargenomen worden door een professioneel technieker, en voor de tandheelkundige kliniek wordt het afwachten: het kan een professionele tandarts worden, ofwel een stagiair, met een uitgesproken voorkeur voor de eerste optie. Die onderhandelingen zijn momenteel volop bezig. Ook daar speelt een 39 jarige vriendschap met de Chinese familie Wug een mooie rol: Vader Wug, nu reeds overleden, was een van mijn vrienden in mijn eerste parochie, San Rafael Pie de la Cuesta (1974). Die vriendschap is overgeërfd door de kinderen. Een van zijn zoons, Victor, studeerde voor tandarts. En zoveel jaar later is zoon Hamid ook al tandarts. Hij werkt op de administratie van de universiteit, waardoor het contact verzekerd is. Het is nu afwachten, want in deze Kerst- en Nieuwjaarsdagen dagen valt het land zo goed als plat.
Ook de school blijft het goed doen. Op bijgaande foto staat het tweede lager middelbaar, met in het midden een zeer knappe indiaanse leerlinge, waar ik persoonlijk héél fier op ben: zij won onder andere een wedstrijd onder 1500 deelnemers om “Rechter-voor-één-dag” te zijn in het dorp. Voor volgend schooljaar (januari 2014) verwachten we weer een stijging van een twintigtal leerlingen. Daardoor zullen we de hand moeten leggen op het lokaal van de naaischool, die op haar beurt zal verhuizen naar een ander en kleiner lokaal. Trouwens zal deze naaischool ook gedeeltelijk geprivatiseerd worden, wegens het geringe aantal leerlingen. Dat komt door de overspoeling van de markt met spotgoedkope tweedehandskledij, ingevoerd uit de Verenigde Staten. Wij kunnen toch geen aparte zaal reserveren voor amper een vijftal leerlingen. Sedert verleden jaar werd de naaicursus trouwens ook reeds gegeven aan de leerlingen van onze lager middelbare school.
“Onze” ambulancedienst blijft het uitstekend doen: de gemeente heeft een splinternieuwe vervoereenheid aangeschaft, en werkt nu met een groep brandweerlui, die goed werk leveren. Daar ben ik nu “peter” van. Dat levert jaarlijks een mooi stuk papier op, “diploma” genaamd. Wij blijven hen logistiek ondersteunen, maar zonder enige financiële inbreng vanuit Triángulo. Ik sta gratis mijn school af voor hun opleiding, en oefeningen. Om partijpolitieke redenen wilde de inspectrice van onderwijs de officiële school daarvoor niet geven.
De algemene toestand in Guatemala
Ik heb een nieuw woord “uitgevonden” om die samen te vatten: “de corruptocratie” Dit is een constitutioneel beschermde toestand van systematische corruptie. Het resultaat daarvan is uiterst interessant: Met corruptie zijn we er heel erg aan toe. Maar zonder corruptie zou helemaal niets nog functioneren. Iedereen is tégen de corruptie, maar iedereen poogt nog vlug zélf een graantje mee te pikken. En het wérkt onfeilbaar! Of bijna toch: Sommigen kunnen dan toch weer niet door de mazen van het net glippen:
- Drughandelaars die door de Verenigde Staten “uit de markt” gelicht worden. Niet omdat de regering hen gevangen neemt, maar omdat de ambassade van de Verenigde Staten dat beveelt. (Of wie denkt ge dat hier nog steeds de baas is...) Zoals bijvoorbeeld Juan Ortiz “Chamalé”, die ook in El Tumbador een plantage heeft, en in een andere plantage zijn laboratorium.. Hij liet zichzelf “doctor en Teología” noemen.
Hij is de “luitenant” van een Mexikaans zwaargewicht, “el Chapo Guzmán” van de drugbende uit Sinaloa. Een “familiefoto”: het doopsel van “el hermano Juanito” als kersvers sektelid, onder de andere van zijn gevangenneming. Die man heeft veel moorden op zijn kerfstok, onder andere van een voetbalspeler, en een catechist in Malacatán. Deze laatste had een manifestatie geleid tegen een hydro-elektrische centrale in de streek. Maar dat was dus niet naar de zin van onze dappere bekeerling...De pastoors waren zodanig bang dat ze die begrafenis niet durfden doen. Ik kreeg de bedenkelijke eer daarvoor. Op internet kunt u tientallen foto’s bewonderen van die man, onder de zoekterm “Chamalé capturado”. Amuseert u met al die verkwikkende beelden.
- Politiemannen (én –vrouwen) die ontvoeringen en overvallen plegen, maar op heterdaad betrapt worden. Zoals een “goede vriendin” van mij, uit ons dorp, die na een accident maandenlang patiënt was in ons rehabilitatiecentrum: zij was betrokken bij de ontvoering en moord op een kind van een restaurantuitbater.
- De opperste chef van het nationale gerecht, (zeg niet te gauw ’t is weer een vrouw) die haar zoon-moordenaar twee jaar lang liet onderduiken in Mexico. Hij vermoordde zijn vrouw, en ontvoerde zijn kinderen.
- Het opperste gerechtshof, dat maandenlang een strijd op leven en dood levert om te zien wie voorzitter wordt. Er zijn miljoenen te verdienen met vervalste rechtspraken.
- De Zeta drugmaffia die acht politiemannen vermoordde, omdat die hun aangeslagen druggeld zelf achteroverdrukten.
- Een steeds groeiend aantal burgemeesters met drugbanden: Alle openbare aanbestedingen worden dan grondig vervalst om de maffiabazen hun villa’s te laten betalen. Slechts sporadisch loopt er een tegen de lamp, omdat hij “zijn papieren niet goed invulde”. Zoals Arnoldo Medrano van Chinautla. Dan kraait de nationale politiebaas wel héél eventjes van zijn hoge toren.
- een ex-president, die samen met andere drugbazen uitgeleverd werd aan de USA,. Hier bliezen ze niet zo hoog van hun toren, omdat de DEA (Drugs Enforcement Agency) die zélf opeiste, (de miljoenenfooi hielp niet in dit geval).
- de enorme vracht wapens die weer (veel te duur) werd aangekocht in Israël, ten koste van het budget van opvoeding en gezondheidszorg.
- en vind maar letterlijk álles uit wat ge maar wilt. Er staan trouwens overal héél concrete namen en data op. Afrika achterna! Maar pas op: Feind hört mit!
- Als slot een religieuze nota: Ik kan toch moeilijk doen alsof dat niet belangrijk is: 75% van mijn tijd gaat immers nog steeds naar priesterwerk: We zullen in januari 2014 een nieuwe bisschop hebben, na ons meer dan anderhalf jaar herder loos door de “groene weiden” te laten kuieren. Blijkbaar hebben ze in Rome te veel werk gehad om een nieuwe paus te laten aantreden. Tussen haakjes is die man dan ineens toch “de man van het jaar” gestemd door “Times”, en daar is iedereen dan wel weer jaloers op!!! De echte reden van onze “bisschopsloosheid” zal wel angstvallig in het Vaticaan bewaard blijven, maar toch duikt hier en daar wel een “addertje” uit het gras.
Nu, gelijk wie het tegenwoordig aandurft om bisschop te worden, verdient wel veel bewondering. Zelfs hier groeit enerzijds de onverschilligheid, en anderzijds de agressiviteit tegen de Kerk. Bij jullie is dat vanuit de atheïstische hoek. Hier is dat vanuit de duizenden sekten, die zoals Bertold Brecht dat schreef, als mieren de wortels van de eeuwen oude eik kapot knagen.
Hier ter plaatse, zoals in zovéél van de 81.000 parochies ter wereld, is die eik nog kerngezond: enkel staan er nu ook nog “andere bomen” in de godsdienstige tuin, tot spijt van wie het benijdt.
Een foto van een van mijn vier missen zaterdag laatstleden (14-12-2013), met eerste communicanten: allemaal reeds meer dan 15 jaar, en lid van de jeugdgroep in hun gehucht. Een blikken kerk, een gouden hart!
Het is niet de hoeveelheid die telt, maar de menselijke kwaliteit. Een godsdienst die de mensen niet dient, zal ook God-niet-dienen.
Priester-ontwikkelingshelper

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala – 6 februari 2013

Tussen de plooien van het “grote” internationale nieuws lijkt Guatemala een beetje weg te ebben in de vergetelheid, behalve dan voor de fameuze 13-e Baktún, vooral een akkefietje voor archeologen, in de lijn van de pirámides van Egypte, de Inca tempels van Macchu Picchu in Peru, en de tempels van Tenochtitlán. (zelfs de ingebeelde keltische tempels uit de Da Vinci code van Dan Brown.)
Dat is goed voor het toerisme natuurlijk. Ook voor enkele protestantse sektes was dat een welkome broodwinning, want die beweerden mordicus dat de wereld zou vergaan op 21 december. Alleen de schapen uit hún stal zouden gered worden. Daardoor kregen ze een behoorlijk aantal van die dieren binnen natuurlijk.
Ik heb er zelfs een preek moeten aan verslijten om de mensen te overtuigen dat dit geen waar kon zijn. Hoe kan bvb de wereld vergaan in Guatemala op 21 december wanneer het in België reeds 22 december is? Tegen dergelijk wetenschappelijk argument kunnen de schapen wel weinig inbrengen, zodat het merendeel terug in onze stal belandde.
Er zijn zelfs televisie uitzendingen geweest waar ijverige indianenpriesters met handen en voeten uitlegden dat het niet het einde van de wereld was, maar het begin van een nieuw tijdperk, dat dan natuurlijk proppensvol weldaden voor de mensheid zou zitten. Maar de échte (verkeerde) Maya overtuiging was inderdaad dat de wereld zou ophouden te bestaan bij de 13-eBaktún. (Zoals de Inca´s telkens opnieuw voorspelden dat de wereld zou vergaan bij hun (zeer goed voorspelde) zonsverduisteringen)
Dat alles om toch maar eens te zeggen, hoe weinig serieus hier omgegaan wordt met ideologieën en religies.
Wat is nu eigenlijk die 13-e Baktún. Voor de mensen die nog geen toegang hebben tot internet, waar dat haarfijn wordt uitgesponnen, zal ik dat eens kort uitleggen. Er zijn vier termen van belang om het te begrijpen:
KINE (=dag),
TUN (= ciclus van 360 kines)
KATUN (=7200 kines, ofte 20 TUNES)
BAKTUN (144.000 kines ofte 20 KATUNES
13 baktunes vormen een Lange Tel van 1.872.000 kines
Het jaar 2011/2012 van de Kristelijke tijdrekening zou dan samenvallen met het einde van de laatste van de dertien baktunes. Die dertiende baktun is dan op zijn beurt een onderdeel van 65 baktunes in het totaal. En om het te vervolledigen zijn al die nummers dan nog deelbaar door negen op de koop toe, wat weeral een heel speciale betekenis zou hebben. (cfr de negenproef in de lessen van wiskunde op de lagere school destijds)
De dertiende Baktun begon in “ons” jaar 1618 en die eindigde dus op 21 december laatstleden. “ De cirkel is rond” zong Ellie Nieman in haar uniek liedje “de Mayakoning”
Pessimistische Maya-fanaten zien een verband met de 30 jarige oorlog tussen Frankrijk en Engeland. Ze komen dan ook tot het onthutsende besluit dat 5.125, 36 jaar gelijk zijn aan 64,9 perioden van 79 jaar, en daar moet ge dus me oppassen!!
Maar anderzijds was dit ook het jaar van Pieter Pauwel Rubens, die dan toch een meer vlezige kijk had op de werkelijkheid. En minder gelovige wetenschappers rekenden uit dat op die dag verscheidene planeten precieze trajecten rond de zon hadden afgelegd, zonder enig merkbare invloed op de geschiedenis.
Het is dus allemaal een beetje opgeschroefd, het zijn religieuze overtuigingen waarin niemand nog echt gelooft, en van geen enkel belang op sociaal of politiek vlak.
Nog nooit begon een jaar in Guatemala met zoveel verschrikkelijke moorden, als precies in dit 13-e baktun-jaar.de drugmoorden beginnen meer en meer Mexicaans getint te worden. mensen levend aan stukken zagen, en die dan ergens rondgooien om terreur te zaaien, vrouwen en kinderen afslachten, opperste politiechefs die ontvoerdersbendes organiseren, lokale “veiligheidsjunta´s” die dieven en overvallers aan stukken schieten, (zoals eergisteren -3 februari- ook in El Tumbador) enzovoort.
De Baktun-gekte in bloed gesmoord door de steeds dieper invretende geweldcultuur,

Ellie Nieman zingt:
“De Maya koning, hij leeft niet meer,...
Hij spreekt nog wel al hoor je hem niet
Je leeft in ruzie en verdriet O Maya
't Is een illusie wat je ziet”

Het was echter wel een mooi spektakel in Tikal, wanneer ze een Maya-schouwspel opvoerden, enkel een beetje ontsierd omdat de voornaamste priesteres een moderne Noord-Amerikaanse bril op haar neus had. (Voor de gelegenheid had ze beter contactlenzen ingestoken.)
Wat echter nog meer ontsierde waren de schaamteloze Amerikaanse toeristen in Kaminal Juyú (een oud maya centrum dicht bij de hoofdstad) die met hun dikke plakpoten en hun grote fotoapparaten de intimiteit van de Maya cultus verkwanselden.
Want inderdaad, er leeft opnieuw een zeker Maya bewustzijn in bepaalde streken van Guatemala, op heel kleine schaal weliswaar, en zonder de grote fikfak die het toerisme daaraan gegeven heeft.
Hun ideeën zijn echter wel doorspekt van christelijk, en spiritistisch erfgoed, eigenaardig genoeg uit de kring van onze fameuze Allan Kardec. Ook speelt het alcoholisme een niets ontziende rol in hun opvattingen, en dat is dan precies geen factor van vooruitgang in onze Guatemalteekse samenleving. Hoeveel Baktunes zullen er nog moeten komen vooraleer we hier een echte samenleving hebben!!!

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala – 22 mei 2012

Vandaag een normale dag: deze morgen waren er weer recordcijfers: 28 patiënten in het medisch centrum: de dokteres had slechts om 3 uur gedaan met werken. Ook in het gehandicaptencentrum was het volle bak, vooral daar we nu ook dagelijks een ontbijt bezorgen aan de groep.: We zijn nu bezig een programma op te stellen om in de parochie “sponsors” of “peters” te hebben: ik maakte een soort formulier, waarop de foto van een gehandicapte, en het verzoek om een aantal ontbijten te sponsoren. Een ontbijt kost hier momenteel 0,50 euro. Daar kan men dan invullen wat men wil.
Ik denk dat dat een succes zal zijn. Zo leren de mensen ter plaatse ook meewerken. Het is wel onverantwoord alle buitenlandse hulp op te doeken, en daarvoor de “crisis” als voorwendsel te gebruiken. Als ge bijvoorbeeld leest dat Real Madrid 1000.000.000 dollars gaat investeren in een reusachtig project in..Bahrein (dus niet eens in het failliete Spanje!!!), en dat een entreetje in de europabeker tot 600 euro kan kosten (24.000 O.B.F.-Onbestaande Belgische Frank) dan mogen we wel blijven aan de boom schudden voor onze kleine mensen, vind ik.
Ook hier ter plaatse kan er zéér veel gedaan worden, maar ook hier gooien ze liever hun geld weg dan het voor een goed doel te gebruiken. Iedere keer ik een camion bier of snoepgoed zie binnen rijden in het dorp, denk ik dan: “gaven de mensen me maar één honderste van wat ze verbrassen, ik zou mijn centrum volledig kunnen onderhouden ermee.”
Het is onvoorstelbaar hoe ze hier hun schamele centjes in de goot gooien. En dan de GSM-telefoons: ze lopen allemaal verdwaasd op straat met zo’n ding aan hun oor, en dat kost geld natuurlijk.
Ondertussen hebben wij onze diensten ook uitgebreid naar een ander dorp: Catarina genaamd. We waren vroeger al de bakermat van het nieuwe gehandicaptencentrum in San Rafael pie de la Cuesta, en nu staat er dus weer zo’n uitdaging op het programma..

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala – 22 juni 2011

In Latijns- Amerika worden de mensen nogal vernoemd met twee doopnamen en twee familienamen: die van de vader, en die van de moeder. Dit zorgt voor enige verwarring in onze Europese mentaliteit, vooral indien de familienaam… een doopnaam is!!

Het nieuwe Tenochtitlan: drugs in Guatemala
Wie enigszins vertrouwd is met de geschiedenis van Mexico, zal ooit wel gehoord hebben van het trotse en wrede Aztekenrijk,de hoofdstad Tenochtitlan, het meer van Texcoco, en keizer Moctezuma.
Een prachtige evocatie van de brutale overgang tussen het Aztekenrijk en de Spaanse kolonisatie vindt men in die unieke historische novelle van Gary Jennings, “De Azteek”.
In die novelle vindt men een zeer gedetailleerde beschrijving van de mensenoffers die de goden gunstig moesten stemmen voor het volk.
De Azteken waren in feite heel hoogbeschaafde mensen, die zelfs een speciale tuin hadden, waar ze de gehandicapten verzorgden en aanbaden als een soort goden. Maar de dood stond zeer centraal in hun godsdienstig en sociaal leven. Vooral dan om de goden gunstig te stemmen. Mensenoffers waren een jaarlijkse gewoonte, en er werden speciale wedstrijden gehouden om het uitverkoren slachtoffer te mogen zijn.
Ook werden na een of andere veldslag de overwonnen militairen geofferd aan Huitzillopochtli, de oppergod van de oorlog. Een voor een moesten de militairen de grote piramide opklauteren, en boven stond een priester klaar om met een goedgemikte slag hun hoofd af te hakken. Hoofd en lichaam werden vervolgens vakkundig in de holte van de piramide gegooid, en die slachtpartij ging door tot het bloed uit de vensters van de piramide naar beneden stroomde.
Dat was dan een soort doopsel voor het volk. De grote zwermen gieren cirkelden vechtend rond de top van de piramide, als vuige boden van de god Huitzillopochtli.
De dood was een basiselement in hun godsdienst, maar nooit doodden ze uit plezier, noch folterden ze hun slachtoffers.
Hoe schril staat dit in kontrast met de drugsoorlog in Mexico en Guatemala. Vier drugskartels bestrijden elkaar, en sleuren de bevolking in een regelrechte burgeroorlog, waar enkel verliezers zijn.
Er zijn vier grote Kartels in Mexico:
1. Het Kartel van Tijuana:, gesticht door de familie Arellano Felix, en vandaag onder de controle van Teodoro Garcia Simental.
2. Het Kartel de Juarez: onder het bevel van de gebroeders Carrillo Fuentes. Amado Carrillo Fuentes werd de “Heer van de Hemel” genaamd, omdat hij reeds twaalf boeings 727 had om de drugs van Mexico naar de USA over te vliegen, met een nettowinst van 200 miljoen dollars per week, zegge een slordige 10 miljard dollars per jaar. Na de verdachte dood van Amado, ging zijn broer Vicente lustig door met de handel.
3. Het Kartel van de Golf: gesticht door Nepomuseno Guerra en op vandaag geleid door Osiel Cardenas Guillen vanuit de gevangenis, en berucht om zijn stoottroepen, “de Zeta’s” genaamd, allemaal gedeserteerde “speciale” agenten van het Mexicaanse leger, onder leiding van Heriberto Lazcano, berucht om het folteren met kettingzagen, en het onthoofden van zijn tegenstanders. Waar ze die “technieken” leerden durft er wel niemand zeggen…
4. Tenslotte is er nog het Kartel van Sinaloa: gesticht door de gebroeders Betran Leiva en Joaquin “El Chapo” Guzman (volgens het tijdschrift Forbes een van de rijkste mannen ter wereld), Na een verraad van “El Capo Guzman” werden de gebroeders Beltran Leiva ingerekend, en uit wraak lieten ze vanuit de gevangenis een groot deel van het kartel van Sinaloa aansluiten bij het “kartel van de Golf”, dat nu het grootste is van Mexico.

Met een gemiddelde van 17 doden per dag zijn die kartels echter amper op gelijke hoogte met het aantal moorden in Guatemala, dat precies hetzelfde droevige aantal telt. Telkens er een kopstuk in de gevangenis of in de dood verdwijnt, wordt het een slachtpartij onder de luitenants om de handel over te nemen, zoals bvb wanneer ze Edgard Valdez Villareal, alias "la Barbie" gevangen namen.
Een ander monster dat ze gevangen namen heet Edgar Huerta Montiel. Die man heeft 72 immigranten laten folteren en vermoorden, waaronder 11 eigenhandig. Ze zetten de hoofden op palen, en verspreiden de lichaamsdelen overal rond, om de mensen goed schrik aan te jagen. Daarmee komt Mexico reeds aan 411 gearresteerde leiders van drugbendes. Maar de bendes zelf herschikken zich vlug, en verleggen hun “centrales” naar Midden Amerika, vooral dan Guatemala. Hier hebben ze hun eerste bloedig en wreedaardig spektakel op hun actief: Liefst met kettingzagen hebben ze in een plantage in El Petèn (hacienda El Coco) één voor één 29 werklieden gefolterd en levend aan stukken gezaagd. Reden: hun baas, een lokale drughandelaar had een groot pakket drugs gestolen van de groep “Zeta”.Die arbeiders konden of wilden niet zeggen waar hij zich verborgen had. Het nieuwe Tenochtitlan ligt nu in Guatemala!!
Indien u het niet gelooft: in onze gemeente El Tumbador werd een geheim druglabo ontdekt waar voor 9.000.000.000 dollars aan drugs werden gevonden: Dit is 1/5 van het nationaal inkomen. We hebben de hete adem van de drugmaffia dus wel degelijk in onze nek. Dat alles speelt in de kaart van de militairen in ons land, die in september heel zeker de verkiezingen gaan winnen. Daarbij schakelen ze meteen de gematigd schijnlinkse visie van de huidige machthebbers uit, en profileren ze zich duidelijk als de voorvechters van de harde hand, en de beschermers van het grootkapitaal. Het moet trouwens ook gezegd dat de drugskartels in Guatemala precies ontstonden in legerkringen tijdens de burgeroorlog.
Het grote argument van de huidige presidentskandidaat Otto Perez Molina voor een volledige herbewapening van Guatemala is precies dit: Doordat er geen militaire brigades zijn tussen de Atlantische Oceaan en de noordergrens met Mexico, hebben de “Zeta’s” vrij spel. Wie daar gretig naar meeluistert zijn de Verenigde Staten natuurlijk. Indien zijzelf niet de auteurs zijn van deze nieuwe strategie om de militairen terug in het zadel te hijsen. Onder de mom van drugbestrijding zullen ze de weg voor het internationale kapitaal heel wijd open houden: de uitverkoop van de grondstoffen staat op de eerste plaats. Die was reeds begonnen onder de extreem rechtse regering van Berger (zelf een suikermagnaat) en ging lustig verder onder de schijnlinkse regering van Colom. Er gingen miljoenen dollars over en vooral onder de tafel: goud, zilver,titanium, bauxiet,ijzer: alles wordt te grabbel gegooid voor de internationale miljardenhonger. De ecologie, drinkwater, landschappen, en volksgezondheid zullen hen daarbij een zorg zijn!!!
Aan de kust van onze provincie San Marcos dreigen ze nu een kilometer zeeinwaarts en een kilometer landinwaarts alle zand op te scheppen om er ijzer en titanium uit te halen, hoewel analyses van andere grote maatschappijen bewezen dat er geen groot gehalte van die metalen aanwezig is. “Wie het kleine niet geert…”.
Een ludieke bewustmakingscampagne van het bisdom San Marcos zal maar weinig effect hebben op deze geldwolven, die de broedplaatsen van de reuzenschildpadden volledig zullen verwoesten.
En zo begrijpt ge maar het demonische van gans de drughistorie in Midden Amerika: door de drugbendes te bestrijden gaan ze de weg openhouden voor een verdere ontmanteling van de Guatemalteekse samenleving, ten voordele van de internationale miljardendans. Je zoudt bijna denken dat ze daarvoor precies de drugbendes nodig hebben. De volgende stap in de logica is vlug gezet.
En daarvoor moet ge, zoals ikzelf trouwens, niet eens een held in logica voor zijn.

Correspondente: Kris Van Landeghem

El Tumbador – aAugustus 2009

Deze keer was de tijd mij een stapje voor, en in extremis poog ik nog een briefje te sturen vóór de laatste uitgave van uw mooi tijdschrift. Anderzijds moet ik ook bekennen dat ik mijn schrijfwoede tegenwoordig vooral botvier in mijn driedaagse brieven naar mijn moeder, die op haar 96 jaar mentaal nog steeds 100% is. Er zijn er niet veel die dat kunnen zeggen aan die leeftijd. Zolang zij leeft, zal ik vooral met haar blijven corresponderen.
Waar staan we momenteel in Guatemala:
Politiek gezien: hier heerst nog steeds dezelfde schijndemocratie, die startte na de vredesverdragen van 1996, die in feite een overwinning betekende van het Status Quo op sociaal vlak, met de massale uitzwerming naar de Verenigde Staten. Het bittere resultaat van een schijndialoog tussen twee groepen die niets meer te verliezen hadden met vechten: het leger en de guerrilla. Rodrigo Asturias, de roodgeverfde zoon van Miguel Angel Asturias (Nobel voor literatuur) gaf jaren na de oorlog toe dat de maximumsterkte van de guerrilla ooit eens 3.200 manschappen bedroeg. Maar sedert 1983, het gloriejaar van killer Rios Montt, was dat getal reeds tot een derde geslonken. Het geleek meer en meer op een hit-and-run spelletje dan op een echte oorlog. En de vredesverdragen van 1996 betekenden enkel dat de strijdende partijen ophielden met vechten. Al de rest was ongeveer gelijk gebleven: "the rich stay rich and the poor stay poor" zingt Leonard Cohen.
Twee nieuwe elementen deden echter hun glorierijke intrede:
1) de massale drughandel en ontvoeringen, die tijdens de burgeroorlog enkel het privilege waren van enkele militairen.
2) de grondbezettingen, die als het ware de vreedzame voortzetting zijn van de verwaterde guerrilla doctrine.
Het is evenwel de alomtegenwoordige drughandel die het land op de knieën heeft. Gemiddeld sterven momenteel in Guatemala tussen 15 en 20 mensen per dag een gewelddadige dood, meestal omwille van drugproblemen. De aasgieren hebben reeds lang de mooie quetzalvogel uit zijn nest verjaagd: grimmige lijfwachten beschermen hun drugsbaas in zijn pas aangekocht landgoed. Zelfs op allerhoogste regeringsvlak laat die invloed zich voelen: vijf van de hoogste politiechefs van het land werden in augustus 2009 gepakt terwijl ze op de vlucht gingen met een pas aangeslagen drugsvangst. De president moest zelfs zijn privé secretaris ontslaan omdat die betrapt werd op het plaatsen van microfoons in het bureel van zijn illustere werkgever. En indien ge weet dat Fidel Castro niet eens onze pas ontloken president wou ontvangen bij zijn bezoek aan Cuba, dan is nagenoeg wel alles gezegd over de "linkse" opstelling van ons bewind. Behalve wat esthetische ingrepen blijft het land wel degelijk voortsukkelen in het zelfde straatje. Vroeger kon men de schuld daarvan nogal leggen op de Verenigde Staten, en het was grotendeels waar. Maar nu de States zelf in de prak zitten, kan men niet ontkennen dat de Guatemalteken hun problemen zelf gekozen hebben, door zich blindelings in de rage te storten van een overhaaste privatisering. In plaats van de kippen te leren leggen, hebben ze die met eieren en al weggegeven. De elektriciteitsmaatschappij werd cadeau gedaan aan Juan Carlos I van Borbón, als meerderheidsaanhouder in Iberola, de maatschappij die de elektriciteit commercialiseert in Guatemala. Telefoneren kan men nu ook doen, maar daar heeft dan weer Carlos Slim uit Mexico zijn miljoenen profijt mee (Telmex en Telgua) , Het droevigste is het goudprobleem: ze zullen de Glamis Gold Corporation liefst met 175.000.000.000 dollard belonen om in San Miguel en Sipacapa een woestijn aan te leggen: met behulp van Cianuur halen ze immers de ertsen boven, en voeren ze die naar de USA en Canada. Het is potsierlijk wanneer mijn vriend mecanicien, die daar werkt, trots een stukje rots tevoorschijn tovert, waarin ge de minuscule goudstofjes ziet blinken. Enkel in de States en Canada kunnen ze dat daar uit halen…
Godsdienstig gezien: In ruil daarvoor krijgt Guatemala enkele naaimachines voor de vrouwen, en vooral kerken voor de protestanten, ijverige voorvechters van de rechten van de Noord Amerikanen over gans Amerika. Voor de katholieken niet, want onze bisschop was de eerste om zijn stem te verheffen tegen deze nieuwe continentale diefstal. Het klassieke monsterverbond tussen kapitalisme en de Barnumreligies: "Monroe is Mijn Zaligmaker" lijkt de boodschap wel. Predikanten in de stijl van Kenneth Copeland in Fort Worth."God wéét waar het geld is zegt hij" ("en ik zal het wel uit uw zakken halen, denkt hij) 100.000.000 dollards per jaar verdient die man. Of Edir Macedo, die zelfs in Antwerpen reeds een groep volgelingen heeft, en in een optrekje woont van een slordige 50.000.000 dollars, ergens in Brazilië. "Pare de sufrir" heet zijn kerk (houd op met lijden). In alle geval heeft hij zelf reeds lang opgehouden met lijden. En hier ter plaatse wemelt het van narco-christenen (van alle religieus pluimage) die plots massa's geld pompen in voetbalploegen, verkavelingen, en…godsdienst. Tussen vier, vijf grimmige lijfwachten kunt ge ze zien binnenstappen in hun airco kerken, en dan driftig hun frustratie horen uitspuwen over een aan de grond genagelde massa volk. Jezus zal ze wel redden…
En het Christendom? Dank u wel. Christus mag wel nog wat aan zijn Kruis blijven hangen, wat hun betreft. Er is pas een lading Cocaïne aangekomen, en de wapens uit België liggen mooi in de hand. In België zelf mogen er dan wel 130.000 wapens vernietigd zijn: een esthetisch peulschilletje, in vergelijking met de 1.500.000 clandestiene wapens in Guatemala. En daar zit wel hier en daar een F.N. wapentje tussen natuurlijk…Maar daar mag een Christen niet over spreken natuurlijk. Wat we meer en meer zien, is een spektakel-Christendom, met vooral veel slagwerk en diepe basgitaren, waarmee je je ziel in je darmen voelt trillen. Dát is het succes.
Sociaal gezien: in sommige dorpen van het land is het regelrechte hongersnood. Hier in El Tumbador is dat wel niet zo direct, maar het is dan toch elke dag angstvallig uitzien naar iets op tafel. In zo'n omstandigheden valt men niet over een beetje drugs, georganiseerde diefstal, gewapende overvallen, of wat goedkope seks. "Als ge maar gezond zijt", zei destijds onze geliefde Wilfried (prof moraal in het seminarie van Brugge 1970) Natuurlijk worden de drugbaronnen vol vrees en afschuw becommentarieerd, maar in het geheim ziet iedereen er naar op, want "ze geven werk", wordt er gefluisterd, en bovendien "hij heeft zich aan Jezus overgeleverd". Stilaan nemen zij de plantages over van de vroegere rijken, en zelden wordt er iets anders mee gedaan dan verkavelingen. Dat is de eenvoudigste manier om hun druggeld wit te wassen. En de banken zien door alle tien hun lange vingers, want geld heeft geen kleur. Ze lappen vierkant de anti-witwaswetten aan hun laars. Hoe zoudt ge zelf zijn, denken ze…
En hier in El Tumbador? De vroegere burgemeester blijft veilig in de gevangenis, de moordenaar van de aanklagende advocaat ook, maar blijkbaar is dat allemaal geen probleem voor onze actuele burgemeesteres, ex van de gevangen burgemeester: Ze gaat lustig verder met het pluimen van de gemeentekas, want ze behoren allemaal tot de partij van het leger, die volgende verkiezingen gegarandeerd zal winnen. Thema: de veiligheid, en de nationale ruzie om de elektriciteit (spontane volksfraude tegen de misbruiken van de (Spaanse) elektriciteitsmaatschappij).
Zij zullen gewapenderhand het geweld bestrijden dat ze zelf veroorzaakt hebben. Dat is de eigenlijke betekenis van hun leuze: "mano dura" (harde hand) Het klinkt bijna als "mano blanca" van veertig jaar terug: dat betekent: "witte hand", en was de naam van een clandestiene terreurbende die mee aan de basis lag van de massamoorden in de burgeroorlog. Als ge onze bisschop hier moogt geloven, was de huidige presidentskandidaat van die partij van geen spatje bloed vervaard tijdens de burgeroorlog.
Het "Forsicht, Feind hört mit" blijft dus nog altijd van kracht in deze kontreien.
Gelukkig is het dagelijkse leven in ons dorp nog min of meer vreedzaam en vriendelijk. De katholieke kerk blijft van dag tot dag méér de mensen aanspreken. In cijfers vertaalt dat zich in steeds verder groeiende deelname aan het religieus gebeuren. Tot spijt van wie 't benijdt. Want in Vlaanderen horen we af en toe smalende opmerkingen over de zogezegde onwetendheid hier. Díe zou aan de basis liggen van de deelname aan de godsdienst. Bijna om te zeggen: ontwikkeling en godsdienst vormen een contradictio in terminis. Maar wanneer ik dan op internet de krant lees, en welke artikels de voorkeur krijgen van de doorsnee lezer in Vlaanderen, dan moet ik toch vaststellen dat het intellectueel en moreel peil daar zeker niet hoger ligt dan hier.
Meer dan ooit lijkt de massa ook ginder te verglijden naar een regelrechte pubermentaliteit, waar de B&B. cultuur hoogtij viert. Daarmee bedoel ik niet de uitgebluste zeventiger Brigitte Bardot natuurlijk, maar iets anders, wat alleen duistere geesten kunnen raden. Het gaat steeds meer de richting op van: "wie durft wat te tonen" We zouden ondertussen toch allang moeten weten wat er zo allemaal aan een menselijk lichaam zit, dacht ik. Men had beloofd dat door de anti-taboementaliteit, (met als voornaamste heiligen Wendy Van Wanten en Mieke Vogels) de mensen vlugger tot rijpheid zouden komen in al die zaken.
We moeten echter vaststellen, dat hier al eeuwen geleden de Spanjaarden het zelfde machismo invoerden, want de soldaten hadden natuurlijk hun vrouwtje niet mee tijdens de conquista. Die mentaliteit werd dan vlug overgenomen door de indiaanse slaven, en dat is een van de grootste oorzaken van frustraties en mislukkingen. Wat een bevrijding van stress en frustratie moest worden, werd een nieuwe bron van miserie. Blijkbaar is dat ginder nu ook reeds aan het gebeuren. Ginder blijkbaar ingevoerd door de nieuwe veroveraars: de Noord Amerikaanse way of life, die film na film, en song after song, wordt ingepompt in onze levensmoede maatschappij.
Blijkbaar ligt het hoogste geluk voor de mensen in het zich ongelukkig voelen. En dat is volgens de psychologen de puberteit in zijn meest volmaakte vorm…In ons schooltje, en in de jeugdgroepen pogen we daarop in te spelen, want van de 10 de facto relaties springen er hier 6 weer stuk, vóór de eerste vijf jaar van het samenwonen. En at gaat het niet meer over seks, maar over een bikkelharde strijd om te overleven, vooral voor…de vrouw en verlaten kinderen natuurlijk. Dáár en nergens elders ligt de oorzaak van de toenemende jeugdmisdadigheid. Maar dat zal Mieke Vogels en konsoorten wel driftig(!) afwimpelen natuurlijk.
Peter Gabriel zong daarover: "it's only water in a stranger's tear."
Freddy

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala – 1 februari 2009

De kleuterklas van onze school.
Mijn aanvraag voor 2009 is bestemd voor de uitbreiding en vernieuwing van onze kleuterklas. Het wordt enig mooi!!!
Het doet me denken aan dat enig mooie liedje, dat nog steeds in de mode is: Klein Klein kleutertje. Sommigen onder ons zongen destijds: "klein klein kneutertje", ge weet wel, die steeds weerkerende grappige versprekingen van de kleuters… De herderkes die hoorden de Engelsen zingen in plaats van de engelen, en het kindje Jezus dat in het knibbelke lag in plaats van het kribbetje… Hier in Guatemala zijn de kleuters nog de enige bevolkingsgroep die niet besmet is door het geweld. Daarom worden de kinderen hier zo ongelooflijk omgeven met tederheid en ouderlijke bescherming
Kindermisbruik.
Binnen de heersende corruptie, en volslagen ontreddering van het openbare leven, blijft het kleuteronderwijs voorlopig nog gespaard van de grote criminaliteit. Tot nu toe werd nog geen enkele kleuter ontvoerd noch vermoord door de alomtegenwoordige jeugdbendes. Het blijft nog steeds bij alleenstaande gevallen van kindermisbruik: het is nog erg genoeg. Die worden in de meeste gevallen opgelost met stevige hoeveelheden smeergeld, hetzij aan de familie van het slachtoffer, hetzij aan….de rechters en onderzoekscommissies. Is de misdadiger een arme stumper, dan wordt hij vakkundig gelyncht of in brand gestoken.
Een concreet geval
Er is een geval aan de gang in dit dorp, dat ons zeer zeker interesseert, en zelfs grondig compromitteert: de kaping, en poging tot seksueel misbruik van het zoontje van een van onze bedienden. De dader is de zoon van een halve rijke uit dit dorp, die even verwaand als dom is, en dus een drughandeltje opzette, in een gortig cafeetje, waar nogal los met allerhande zeden wordt omgesprongen. De politie is regelmatig klant in dat kotje, niet om te straffen, maar om fooien en andere gunsten los te weken. Niet voor niets is in deze provincie, El Tumbador de gemeente met het hoogste aantal AIDS-slachtoffers per duizend inwoners…
Welnu, de vader van die crimineel heeft reeds gans de processie gedaan, met steeds grotere bedragen op zak: ikzelf kreeg de kans om de trotse eigenaar te worden van een echte Brahmaankoe, de moeder van het slachtoffer was 50 euro waard geschat, de advokaat van die moeder reeds véél meer, en na dit gesprek kreeg de moeder dan plots een enorme meerwaarde: 1000 euro. Bij de rechter ving hij voorlopig bot, want dat is een ander paar mouwen. Ondertussen weet die rechter reeds dat de Kerk er achter staat, en zo’n monument kunt ge niet zomaar opzij zetten.
Wie wel zijn werk goed deed, was het Openbaar Ministerie, maar ook daar zat "De Kerk" geduldig naast de moeder terwijl deze haar verklaringen aflegde. Een onmiskenbaar voordeel daarbij was, dat een van de hogere bedienden van dat Openbaar Ministerie, de echtgenoot is van mijn dokteres…
Resultaat van dit alles: de dader zit in de cel, minstens tot de dag van zijn vrijspraak. Want gans het betoog zal draaien rond het feit dat hij waarschijnlijk zijn intenties niet kon uitvoeren, want het kind kon gelukkig ontsnappen. De politie heeft in dit geval wel uiterst correct gehandeld: de chef (ondertussen reeds lang overgeplaatst naar elders) had aan de moeder gezegd dat ze niet naar de plaatselijke rechtbank mocht gaan, omdat die gekend staat als een van de meest corrupte van de streek.
Ook had een grote invloed het feit dat ik een van de politievrouwen van het korps heel persoonlijk ken, want ik heb met haar veel gespeeld toen zij nog een kind was… Zij is nu zelf ook moeder, en kent grondig de persoon die het misbruik pleegde. Eigenlijk is het die samenloop van omstandigheden die een grotere kans schept om echt tot een rechtspraak te komen.
Maar zelfs dan nog kan echte rechtvaardigheid ontweken worden. Het strafwetboek van Guatemala is nog zeer ontoereikend op gebied van kindermisbruik. Een psychiatrisch rapport is wel een bewijsstuk, maar de straffen kunnen nog steeds ofwel voorwaardelijk opgelegd worden, ofwel omgezet in (belachelijk lage) geldelijke boetes…
En dan komt de misdadiger weer vrij, en kunnen wraakacties gestart worden, hetzij vanwege de slachtoffers, hetzij vanwege de daders zelf.... Nogal wat mensen zegden mij: "ge moogt u daar niets van aan trekken" En indien ik hun raad volg, kunnen ze dan achteraf zeggen: de Kerk doet niets voor de armen… Indien er op 35 jaar nog nooit gevaar was voor mijn leven, dan zal het nog wel enkele jaren méér duren denk ik…
De straffeloosheid in Guatemala.
De kranten publiceerden gisteren de alarmkreet van de UNO: volgens de relator van de UNO, Leandro Despouy, wordt slechts TWEE procent van de moordenaars gestraft, of zelfs tot een gerechtelijke uitspraak gebracht. Gaat het over belangrijke persoonlijkheden, dan maakt men nog de beste kans om bij die twee procent te behoren. Maar dat betekent niet dat dan steeds een rechtvaardige uitspraak is. De moord op monseigneur Gerardi tien jaar geleden is een klaar bewijs daarvan: ware het niet dat de allerhoogste instanties van dit land betrokken waren bij de planning van die moord, het ware allang opgelost geweest.
De leuze is hier: wie een miljoen steelt, wordt vrijgesproken, wie maar een cent steelt, gaat in de gevangenis. De uitleg is heel eenvoudig: "ze" rekenen hoeveel geld ze van die rijke bandieten (meestal hoge functionarissen en drugbazen) mogen afpingelen zonder zelf doodgeschoten te worden. De beleefdheid kant natuurlijk zijn grenzen. Jaren geleden moest ik eens een gestorven patiënt afhalen, en in het dodenhuisje lag ook nog een lijk met meer dan dertig kogels doorzeefd. De verpleger liet me de overlijdensakte zien van de wetsdokter: gestorven door een hartinfarct. Het was een drugbaron. Het is nogal evident dat uw hart ophoudt met kloppen als ge dertig kogels in uw body krijgt… Die dokter werd op slag schatrijk…
Zoals Max Havelaar moeten we steeds opnieuw blijven herhalen: ik weet dat mijn verhaal eentonig wordt….

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala – april 2008

Zondag 13 april hadden we de inwijding van het nieuwe medische centrum, dankzij de hulp van de provincie West Vlaanderen via het Noord Zuid Centrum in Roeselare. Het werd een religieuze. Sportieve, en culinaire aangelegenheid, samen met een gratis medische campagne met een vijftal dokters. We hadden 220 gratis consultaties.
Daarmee komt dus een einde aan de opstapeling van projecten in de pastorij, waardoor hier bijna geen plaats meer was voor de tientallen mensen die dagelijks voor een of andere dienst binnenmoesten. Nu is alles gelokaliseerd in de “Colonia San Antonio”, een wijk op een kilometer van het centrum.
Ook is daarmee een stap gezet in een geleidelijke overgang van het “parochiaal paternalisme” naar een authentieke tripartiete samenwerking tussen de lokale bevolking, kerkgemeenschap, en internationale organisaties. In Vlaanderen functioneert op een ideale manier een vzw die alle projecten hier opvolgt, en met de plaatselijke inbreng van een 40% van de werkingskosten, kunnen we dit project toch zeker als geslaagd bestempelen. Dat betreft een school, het gehandicaptencentrum, de naaischool, en een medisch centrum
Momenteel hebben we op zondag 25 mei een plaatselijk bestuursorgaan opgericht. Als geleidelijke overgang naar een volledig autonoom beheer, zijn zij nu belast met de inwendige controle, drie leden per project. Het gaat dus meer en meer de weg op van pastoraal amateurisme naar professionele begeleiding. Twee leden van onze groep zijn immers mensen uit het bankwezen.
In dat alles speelt De Brug een zeer belangrijke rol, want op beslissende momenten bezorgde en bezorgt de jaarlijkse bijdrage ons steeds een ruggensteun die wij zeer appreciëren. Een doorgehouden steun is immers veel gezonder dan een plotse overvloed.
Onze aanvraag voor 2008 betreft beveiliging van de gebouwen. Het is onvoorstelbaar hoe driest de dieven hier te werk gaan, en hoe de autoriteiten meewerken met hen. In onze school en gehandicaptencentrum is het de ene inbraak na de andere: ze slaan gewoon de ruiten kapot en steken kinderen door het raam, die dan deuren van binnenuit openmaken.
Zo werden we opeenvolgend de bandopnemer van de speciale opvoeding gestolen, verscheidene kisten met olie, en alle stoelen uit de wachtzaal. Vroeger waren we ook reeds een elektriciteitsgenerator gestolen, De buren hadden weer eens niets gezien natuurlijk. Het ontroerende was dat de week erop àlle stoelen terug waren aangebracht door de gehandicapten zelf. Er loopt hier ook een gevaarlijke bende druggebruikers rond, die zelfs gewapende overvallen plegen op de mensen, om aan geld te geraken voor hun drugs. Ook de autoriteiten doen hun duit in het zakje: Onlangs heeft een vrouwelijke politieagent een revolver verkocht aan een van die dieven, een familielid van haar. Die brave man heeft dat spul nog diezelfde nacht uitgetest met een paar goedgemikte schoten in de lucht, om iedereen te laten weten dat hij nu de baas is in de straat. En de chef van de politie wordt ervan verdacht maandelijks zijn steekpenningen te krijgen van de grootste drugdealer van onze wijk. Daarmee zijn we dus volledig in de beschaafde wereld aangekomen, want dat alles hebben mensen geleerd van ons vooruitstrevende Westen natuurlijk. Er staat niets anders op dan ons te verschansen als een middeleeuwse burcht, en dat zijn we nu volop aan het doen: hoge muren, razordraad, dubbele sloten op alles.
Hoe ver alles verwijderd van wat we ons tientallen jaren geleden voorstelden: de gulle, vriendelijke Latijns Amerikanen, lichtjes schommelend in hun hangmat, met hun breedgerande hoeden en een gitaar om de nek, die met open deuren slapen omdat niemand er mekaar iets steelt, enzovoort. Het fameuze liedje van Charlet Trenet destijds: “Un mexicain basané, s’est allongé sur le sol, un sombrero sur le nez, en guise, en guise, en guise de parasol” Alle anciens onder ons hebben het ooit nog wel meegezongen De realiteit is veel rauwer, en blijft iedere goedgelovige toerist ontgoochelen: in een vorige aflevering publiceerde ik reeds de story van de vroegere burgemeester, die ervan verdacht wordt 7.000.000 quetzal (600.000 euro) gestolen te hebben: wel, die man heeft zes aanhoudingsbevelen, die niet uitgevoerd worden, omdat zijn vrouw nu burgemeesteres is. Ze kreeg de onvoorwaardelijke steun van de mensen, die in niet verklaarbare omstandigheden uit het hooggebergte naar hier zijn komen wonen. Men zegt dat ze 400 quetzal per stem betaalde. Dat was dan nog goedkoop, want in andere dorpen waren de stemmen tot 1000 quetzal waard. Die inwijkelingen rijden met 4-track Toyota’s en hebben grote plantages opgekocht. In een van die plantages werd al drugteelt gerapporteerd. Maar eer ze die opdoeken zullen reeds menige politiechefs duizenden dollars aan steekpenningen hebben opgestreken. Een studie over de politiekorpsen reveleerde dat liefst 33 procent van die lieverds nogal graag de kleur van de bankbiljetten zien, hoe groener hoe liever. En komt er dan eens iets uit, dan vragen ze hun overplaatsing aan naar een nieuw “jachtterrein”. De burgemeesteres wordt beschermd door vier grimmige, gewapende lijfwachten, en haar liefhebbende echtgenoot rijdt hier af en toe rond in een gepolariseerde auto.. Ze heeft als eerste belangrijkste bestuursdaad, het voetbalveld van het dorp aan de drugsbazen verhuurd voor tien jaar. Die mogen daar dan mee doen wat ze willen. Zij hebben de inschrijvingsfiche van een andere voetbalploeg gekocht, en gaan in de tweede nationale beginnen. Het lijkt wel Abrahamowitz met Chelsea in het klein. Dat is natuurlijk om hun druggeld wit te wassen. We zitten dus volledig in de greep van de drughandelaars. Zelfs de president van Guatemala zou reeds gezien zijn in het luxe domein van de grootste drughandelaar van de streek, Ortiz Chamalé. Veel van die mensen zijn evangelische kristenen, sedert de katholieke kerk daar openlijk stelling tegen genomen heeft. Ge zoudt ze eens moeten zien kwijlen in hun kerken, met hun revolvers in aanslag en hun minnaressen naast hen… Jezus zal hen wel redden. Ortiz Chamalé haalt zelfs iedere jaar een ganse trailer speelgoed naar zijn luxe verblijf, en geeft aan alle protestantse kerken hele vrachten poppen en speelgoedrevolvers. Ze staan letterlijk aan te schuiven met busje en auto’s om hun vracht op te halen rond kerstmis. Ge ziet dus hoe kristelijk en menslievend ze allemaal wel zijn. En ondertussen, net als in die film met Marlon Brando, de peetvader, worden rivalen en druggebruikers afgeslacht zonder pardon.
Men beweert dat de bende van Sinaloa (Mexico) de plaatselijke drughandelaars uit de markt willen en zelf de drugroute van Colombia naar de Verenigde Staten overnemen. Het vrijhandelsakkoord in al zijn strengheid toegepast op de drughandel.
Het geweld in het land is nu veel erger dan ten tijde van de burgeroorlog. Toen kon men soms nog dialogeren met de betrokken partijen, maar nu geldt enkel de wet van de Omerta in al zijn strengheid. (Silenzo o merta: zwijgen of dood) De pastoor van mijn buurgemeente, Guadalupe Velasquez, is reeds bedreigd, en wordt gevolgd door gepolariseerde wagens. Hij heeft enkele jongeren uit dat milieu kunnen terughalen, en dat vergeven ze niet natuurlijk.. Hij heeft echter geluk: zijn belagers zijn op hun beurt moeten vluchten voor een andere bende, die het blijkbaar niet zo erg gemunt heeft op de pastoors. Dat zullen dan waarschijnlijk katholieken zijn, die ook al bidden tot Jezus om hun wapens proper te houden na hun moorden. Hij zou beter van bisdom veranderen. Want sterven voor Kristus is natuurlijk mooi, maar dan liever niet gemold door rabauwen die enkel drugs willen verhandelen. We moeten allemaal weer op de toppen van onze tenen lopen. Dat zijn we wel reeds gewoon sedert het allereerste begin, nu 34 jaar geleden. Maar met martelaren alléén komt ge er toch ook niet vind ik.. Levende leiders zijn er minstens evenveel nodig als dode. Eerst en vooral onze bisschop, die ook al bedreigd wordt, maar dit door de bazen van de goudmijnen. Hij heeft moedig stelling genomen in die grote roof van de nationale mineralen. Het is ondertussen reeds bewezen dat er in het oosten van het land uranium steekt ook. Als hij ook daartegen zijn stem zal verheffen, zal het vlug gedaan zijn. Want nog steeds geldt ook hier het adagio van Adolf Hitler, juist voor de aanvang van de Holocaust: “ik heb God zij dank steeds vermeden mijn vijanden te vervolgen” (“Tischgesprache” 21-12-1941) De “kristelijke drugsbazen zeggen eigenlijk het zelfde, en doen het bijna even goed als Hitler. Voor ons, gelovige mensen duikt steeds maar opnieuw de vraag op: hoe zit die God van ons dan eigenlijk in elkaar? Ikzelf ben er nog steeds niet mee klaar.

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala - oktober 2007

Hier wat nieuws ter gelegenheid van de missiemaand, waarin wij uit naam van ons christelijk geloof, overal ter wereld pogen de solidariteitsgedachte te doen opleven of verstevigen. Het is inderdaad overal ter wereld zo, dat de globalisering van de economie méér mensen in de kou zet, dan hen werkelijk helpt. De vrijhandelsakkoorden betekenen eigenlijk dat van nu af iedere multinational gelijk waar ter wereld de armen voor schut kan zetten. Het zit wel fijner in mekaar dan ik uitleg, maar het ís uiteindelijk toch zo.
Eén klein voorbeeldje: verleden jaar kondigden de Noord Amerikanen af dat ze benzine zouden maken van ....maïs. Beeld u dat in. Op slag werden de maïsprijzen 25 % duurder. Ten koste van de 300.000.000 Latijns Amerikanen die de maïs als belangrijkste voedsel hebben....

Nog enkele andere voorbeelden :
1) Wat ik mij nooit kon inbeelden is dit jaar werkelijkheid in Guatemala: er zijn na vele jaren weer gevallen van Kwarshiorkor gemeld in enkele gemeenten. Dit is een extreem geval van ondervoeding, waarvan een zekere Georges Bush aankondigde dat daar met de vrijhandelsakkoorden een eind aan zou komen...
2) Niettegenstaande het degelijke programma van schoolkeukens overal, blijven zeer veel kinderen ondervoed, of verkeerd gevoed. Als gevolg is er een algemene heropleving van tuberculose, een besmettingsziekte die echter ook te maken heeft met ondervoeding. Daarin speelt een enorme rol de ongelooflijke verspreiding van erzatz-voeding, wat wij in het West-Vlaams BRIEL of BUCHT noemen: snoepjes, popcorn, koekjes, enzovoort. Gisteren toonden ze op T.V. zelfs een spotje van GAMA, de grootste koekjesfabriek van Guatemala, die er prat op gaat dat zij DAGELIJKS één miljoen koekjes in de indiaanse magen proppen. Ook veel quickfood restaurants hebben succes, vooral in de steden.
Daar kan men volgens sommige kritische observators gerecycleerd kieken fretten tot men er kanker van krijgt. Hoe zou dat zijn werk gaan? Alle beentjes en vleesrestjes van de lekkere kippenmaaltijden worden naar droogovens gevoerd, waar men er vakkundig terug meel van maakt. Dat wordt dan gemengd met het vismeel die de volgend generatie kiekens voedert. Het is wel niet bewezen, maar het gerucht doet toch gretig de ronde.
3) Door de overvloedige propaganda, televisieprogramma's, internet, en GSM-boodschappen, leren de ze mensen bóven hun stand te leven, waardoor er noden geschapen worden die ze achteraf niet kunnen bekostigen. Dat leidt noodzakelijkerwijze tot diefstal en bendevorming.
4) De fatale doorbraak van het veralgemeend druggebruik en -handel. Dat is daarbij nog steeds verbonden met wapenhandel en -gebruik. Momenteel is er in Guatemala geen enkel dorp of gehucht meer waar geen drugs gebruikt of verhandeld worden. De tatoeages vormen meestal een gecodificeerde boodschap: bvb.: naargelang het aantal moorden die gepleegd werden worden doodshoofden op de lichamen getatoeëerd. Zeer veel religieuze symbolen worden ook daarvoor gebruikt: bloederige Christuskoppen, Lievevrouwbeelden, of evangelische teksten... denkt ge daar een aan indien ook gij ergens op uw lichaam een "tattooing" wilt neerpoten?
5) Daarin worden natuurlijk vooral werkloze jongeren betrokken, terwijl de échte maffia´s zich bezig houden met allerlei goede werken of veranderen van godsdienst, en dan maar tempels bouwen om hun druggeld wit te wassen...Toen ze in Colombia drugbaron Pablo Escobar oppikten, waren er zelfs mensen die missen lieten opdragen voor zijn bevrijding...die man liet ganse nieuwe wijken bouwen voor de armen. Cynische ontwikkelingshulp: op kosten van miljoenen drugverslaafden een honderdtal huizen neerpoten voor armen...
6) De vorige voorzitter van de bank van Guatemala heeft een artikel gepubliceerd waarin hij erkent dat de toestand van de Guatemalteken er op 50 jaar tijd geenszins op verbeterd is. Hijzelf is echter wél een van die mysterieuze miljonairs geworden waarvan ons land angstvallig het geheim bewaart.
7) Maar daartegenover staat dan San Miguel Ixtahuacán (What a name), een dorp aan de andere kant van de bergen hier: een goudcompagnie uit de USA en Cánada (Glamish Gold) is daar bezig alle gouderts op te delven, en dat naar het Noorden te sturen. Voorziene winst: 175.000.000.000 dollars. Kunt u zich dat bedrag inbeelden? Ge voelt dus vanwaar de wind komt met die vrijhandelsverdragen. En met de ruimtevaarttechnieken hebben ze reeds 300 mijnen allerhande méér ontdekt in Guatemala...
En dan staan we daar met onze mooie idealen, waarvoor we reeds 33 jaar ons leven gaven. En bovenop onze kop de eeuwige vraag van de ongeïnteresseerde twijfelaar: "wat haalt het allemaal uit?"
Mijn antwoord: Indien we dát allemaal samen voortdurend blijven herhalen, is het natuurlijk onbegonnen werk, en zijn wij ook allen medeplichtig aan het onrecht in de wereld. Maar indien we allen samen, steeds opnieuw hard achter de waarheid staan, en ervoor zwoegen, dan zál veranderen: eerst onszelf,en dan geleidelijk ook de wereld.
Zoals in dat mooie sprookje van Bertold Brecht: de grote eik in het woud werd niet geveld door grote stormen, maar wél door het geduldige geknaag van miljoenen mieren aan zijn wortels.
Zo ook wijzelf: de trotse boom van onrecht die mooie struiken en bloemen in de schaduw stelt, kan énkel maar uitgeroeid worden door het geduldig knagen aan de wortels van het kwaad: ons eigen egoïsme, gemakzucht, jacht op persoonlijk succes, streven naar genot en komfort, verloren lopen in onmogelijke liefdes, overdadige belangstelling voor uiterlijkheden ...allemaal héél fijne worteltjes die de boom van kwaad en onrecht blijven voeden.
Willen we allen samen geduldige mieren worden, en blijven knagen aan de wortels van het kwaad ?
Freddy De Geytere : Lang geleden en toch maar pas vertrokken -

Om ook eens een humoristische noot te laten horen, deze brief aan een missionaris. Want échte revolutionairen zijn nooit verbitterde mensen. Verbitterde mensen kunnen nooit échte revolutionairen worden.
Bachten de Kuppe, 31 april 2007,50
Liefste zoon,

Ik schrijf u enkele woorden om u te laten weten dat ik nog leef, en ik hoop van u hetzelfde. Ik zal traag schrijven, omdat ik weet dat gij nog niet al te rap zijt.
En indien gij deze brief ontvangt, is dat het teken dat hij goed aangekomen is. Indien gij hem niet ontvingt, laat het me dan weten, en ik stuur hem opnieuw.
Het weer is hier verbeterd: het heeft verleden week maar twee keer geregend: eerst van zondag tot dinsdag, en dan van woensdag tot zaterdag.
Ik stuurde reeds uw pardessus op die ge me vorige winter hebt gevraagd: hij zal rond de zomer aankomen. Nonkel Kamiel zei dat hij te zwaar zou wegen met al die koperen knopen eraan, en ik heb ze er dan maar afgesneden, en in de binnenzak gestopt.
Zaterdag hebben we dan eindelijk nonkel Jules teruggevonden, tijdens de grote verhuis: hij zat dood in de kleerkast. We waren hem vorig jaar kwijt na het spelletje verstoppertje met de kinderen.
Ook moet ik u vertellen dat eergisteren het gasfornuis ontplofte: ik en uw vader vlogen samen het venster uit, wel één kilometer ver. Het was de eerste keer in ons leven dat we samen weggingen. De dokter kwam onmiddellijk en stak een grote buis in mijn mond, waardoor ik een uur lang niets meer kon zeggen. Vader wilde op slag die buis van de dokter afkopen.
Vergeef mij de vele fouten en het lelijke geschrift: ik ben aan het dicteren aan uw oudste broer, en ge weet welk een dom kieken dat wel is. Maar hij heeft eindelijk dan toch een goed jobke gevonden: hij werkt wel met 500 man onder zich: hij is conciërge op het kerkhof. Dat is opdat er daar niemand zou weglopen.
Hij las verleden de week de krant, en daar stond in dat de meeste mensen verongelukken op 1 kilometer van hun huis. Wij hebben dan maar besloten een paar kilometer verder te gaan wonen.
Uw zuster Julia, die zoals ge weet getrouwd is met haar echtgenoot, heeft een kindje gekocht. Aangezien ik niet weet of het een jongen dan wel een meisje is, kan ik u nog niet zeggen of gij nu nonkel of tante zijt. Uw andere zuster is ook in verwachting. Vader vroeg haar of ze zeker was dat zíj de moeder was.
En tot slot liet uw broer Jules gisteren de sleutels van de auto op het contact zitten. Hij moest 5 kilometer te voet om de reservesleutel, om uw vader en ik te bevrijden, die in de auto opgesloten zaten.
Wie hier nooit meer komt, is buurman Jan die verleden jaar overleden is.
Goed mijn zoon, ik zet uw adres niet op de omslag, omdat ik het vergeten ben.
Indien ge tante Eulalie ziet, doe haar de groeten. Indien ge haar niet ziet, dan moet ge haar dan ook maar niets zeggen.
Een omhelzing van uw lieve moeder.

N.B. Ik had 100 euro klaar om in de brief te steken, maar jammer genoeg was de omslag reeds gesloten.

Correspondente: Kris Van Landeghem

El Tumbador - mei 2007

INDIANEN MET PLUIMEN ZIJN GEPLUIMDE INDIANEN
Paternalisme en corruptie in El Tumbador
Een testcase: het water in de colonia San Antonio, El Tumbador:

Inleiding; Een beetje "filosofie": (Leuven College Voor Latijns Amerika. 1973)
"De Latijns Amerikaanse mens wordt bepaald door 4 "-ismes"
1) Caciquisme (mijn leider -cacique- zal alles voor mij oplossen.-vb Castro, Perón, Bolivar, Chavez)
2) Nationalisme (Mijn land is het enig goede ter wereld)
3) Paternalisme (De anderen zijn verplicht mijn problemen (gratis) op te lossen.)
4) Individualisme (Mijn problemen zijn de enige belangrijke ter wereld)
Wie dáár niet kan inkomen, kan niet binnen in de Latijns Amerikaanse mens"
(Prof. Michel Schooyans over zijn boek "L'Amérique Latine aujourd'hui" (Leuven 1972)
Michel Schooyans was een van de intellectuelen achter de val van de militire dictatuur in Brazilië.

1) Probleemstelling
1) de wijk "San Antonio" ontstond toen de plantages El Ferrol en San Felipe volk afdankten en hen "vergoedden" met een stuk grond, van 20 hectaren (betaald natuurlijk). De eigenares bood mij daarvan een stukje aan om er een kerk te bouwen. In 1986 kocht ik daarenboven van mijn persoonlijk geld de grond waarop nu school, gehandicaptencentrum en naaischool staan. Dat was een stuk grond dat niemand wilde kopen omdat het té steil en onregelmatig was om er op te bouwen. Met bulldozers heb ik dat laten effen trekken in 4 platforms. Er was in deze wijk géén water, noch elektriciteit, noch kerk, noch school, noch straten.. In 1986 werd het comité pro mejoramiento (verbeteringscomité) opgericht, met mensen van die wijk, en met die projecten als inzet. Ieder van de vijf projecten heeft zijn eigen, typisch Guatemalteekse historie, van corruptie, diefstal, bedreiging, drugs, en profiteurs. We beperken ons echter alleen tot het water.
2) Onder het burgemeesterschap van Juan Lopez (1986) verkreeg ik dat de oude bron (zuiver water) van het dorp werd afgestaan aan de colonia San Antonio. Ik kreeg toen drie aansluitingen voor het project. We legden de leiding aan (6 kilometer ver) en we hadden zeer goed en helder water. Door allerhande manipulaties leidden enkele rijke buren van het dorp El Tumbador dat (drinkbare) water af naar hun eigen huizen. Dáármee is alle waterellende van gans het dorp, én de colonia San Antonio begonnen. Om ons te sussen hebben ze dan maar RECHTSTREEKS water uit de rivier "El Ferrol" in onze leiding gedaan. En daar niemand daartegen protesteerde hebben ze dat dan ook met de rest van het dorp zelf gedaan. In die hoedanigheid heb ik reeds twee keer giftige slangetjes (Corral) uit mijn waterkraan zien stromen.. Burgemeester Juan Lopez verklaarde toen dat het water van El Tumbador "voor een 50% wel drinkbaar was"
3) Maar hoe dan ook, we hadden water in school en crt-centrum, tot Hector Carlos burgemeester werd. Die man had ik in 1987 voor de rechtbank gedaagd omdat hij met zijn camions de stenen aan het stelen was, die we uit de "Triángulo"- rivier gehaald hadden om de straat van de wijk San Antonio aan te leggen. Hij werd veroordeeld tot het teruggeven van vier camions stenen. 20 jaar later zou hij als burgemeester weerwraak nemen op zijn "originele" manier.

a) Hij trok de subsidie in die we voor het CRT-centrum kregen van de vorige burgemeester Freddy Vasquez (2003) (1.800.00 quetzal per maand) We deden verder zonder die subsidie.
b) Hij liet de drie wateraansluitingen doorsnijden om aan andere buren te verkopen. (2004) We zaten daarmee anderhalf jaar zonder een druppel water in school én centrum, mét het risico heel het boeltje te moeten sluiten. Hij zei: "de pastoor heeft geld, dat hij zelf een put boort" Anderhalf jaar lang heb ik met tonnen (vuil) water gehaald naar El Rosario, 3 km ver. Langs de provincie West Vlaanderen, hebben we de boorput gemaakt, waardoor de projecten gered waren. We deden verder zonder zijn vuil water.
c) Wanneer hij dan zag dat we inderdaad een autonome waterput hadden, heeft hij uit wraak met een bulldozer de volledige zuidwestkant van het terrein laten weggraven, duidelijk om het hydroterapie-gebouw te laten instorten, en aan de zuidoostkant heeft hij de straat volledig geblokkeerd (tot vandaag). We zijn bezig die wand (42 meter lang) her op te bouwen...
d) Ook wilde hij de riolering van drie geburen in de afloop van het dakwater van mijn school, én van het CRT-centrum laten stromen, om school en centrum op de meest letterlijke manier te pesten.. Dat is dus de man die nu voor de diefstal van vele miljoenen in de gevangenis vloog. Ik ging hem daar bezoeken. Na een korte vrijlating, zal hij wellicht weer dáár belanden.

HIJ en niemand anders is de belangrijkste struikelblok om te kunnen onderhandelen met de buren van de wijk over de waterbedeling. Want de eindbedoeling is de wijk van écht drinkwater te voorzien. Natuurlijk tegen bepaalde voorwaarden. Geen paternalisme, maar medeverantwoordelijkheid
4) De onmiddellijke voorgeschiedenis is deze: eenmaal de put geboord was, heeft burgemeester Hector Lopez onmiddellijk het vuur aan de lont gestoken. Hij zei publiek dat ik verplicht was dat water gratis aan de wijk te geven, en dat hij mij anders zou buitengooien uit de gemeente. "God geeft het water aan iedereen" was de leuze waarmee hij de goedgelovige analfabeten van de wijk overtuigde. Mijn antwoord was en blijft: "God geeft het water gratis, maar betaalt de onkosten niet. Er moet dáár dus over onderhandeld worden: rekening van de elektriciteit, werkman,voorraadtank,drukbrekers..."
Reactie: het volk werd door de stoere burgervader opgeruid tegen mij. Er was zelfs een groep bereid alles kapot te slaan. Ze hebben bvb. inderdaad met grote stenen in het eterniet dak van ons gehandicaptencentrum grote gaten geslagen, in volle regenseizoen. Een zéér laffe daad.. Daarom heb ik gans dat dak moeten vervangen. (3.500 euro)
Maar goed: laten we deze "details" opzij, en onderstellen we het onmogelijke voor onze gemeente: een burgemeester die niet steelt.. We geven het water dus gratis, d.w.z. volledig op kosten van de Vlaamse gemeenschap (én Waalse, want ook daar zijn mensen die ons steunen) , voor eeuwig en altijd. Want dát betekent hier het woord "gratis" natuurlijk. Laten we daar eens het prijskaartje van bekijken.
Wat zou dat jaarlijks kosten
Noot vooraf: sedert de laatste telling (2005) zijn er opnieuw 50 families bijgekomen in de colonia San Antonio. Totaal: 200 families. Projectie voor het jaar 2010: 300 families. Voor 2020: 500 families. Ge voelt al de nattigheid...
* Mijn elektriciteitsrekening rapporteert in de maand april 2007 voor 275 KWH: 422 quetzal. Dat is dus 1,53 quetzal per kilowatt.(15 eurocent)
* Om de 200 gezinnen van 1000 liters te voorzien, zijn er dagelijks 200.000 liter nodig (200 kubiek) (Vooral in het manuele wassen van de kleren gaat zeer veel water)
* De tank van het centrum (36.000 liter 36 kubiek) wordt volgepompt op 1 uur 30 minuten (90 minuten). Op één uur vult de pomp dus 24 kubieke meter.
* Voor één kubieke meter is dat dan 60/24 = 2,5 minuten.
* Voor 200 kubieke meter is dat 2,5 x 200= 500 minuten = 8,33 uur (per dag)
* De pomp is 5 kilowatt (HP) sterk
* Om 200 kubieke meter boven te pompen hebt ge dus 5 x 8,33 = 41,65 kilowatt nodig.
* Op een jaar betekent dat: 41,65 x 365 = 15.202.25 kilowatt. Aan 1,53 quetzal betekent dat dus jaarlijks 23.259,44 quetzal (2.325 euro)
* We rekenen niet met het feit dat die prijs gemiddeld ieder jaar met 20% stijgt
* We rekenen we ook niet dat er hier gemiddeld per jaar toch zo'n 30 dagen zijn zonder elektriciteit, en in het regenseizoen 's namiddags zeer regelmatig de stroom uitvalt door de onweders. Dan maar de generator in gang zetten: WIE zal dat doen? Wordt hij daarvoor dan betaald? Wie zal die man betalen? Wie zal de benzine betalen, en de pomp gaan aanleggen? (bvb. onder de stromende regen...) Hoeveel kan dat kosten?
* Er zal dan ook een distributietank moeten gebouwd worden, en daarvoor zal op het hoogste punt van de colonia een stuk grond moeten gekocht worden. (10.000 euro) Ook moeten verscheidene "drukbrekers" gebouwd worden, (= tanks op verscheidene hoogtes) want tussen het hoogste en het laagste punt van de colonia San Antonio zijn er 75 meter verschil. Zegge alles samen een 50.000 euro. Wie zal dat betalen?
Onderstellen we dat "WIJ" dat allemaal betalen, en de mensen krijgen dus gratis hun water. Men geeft u (en mij ook natuurlijk) dan een mooi diploma om ons te danken als redders van het vaderland.
Maar wat zal er dan 100 % zeker gebeuren: (Ervaring van álle waterprojecten!!)
1) De buren zullen gegarandeerd dag en nacht hun kranen laten openstaan. Het is toch gratis. En wanneer ze zonder water vallen zullen ze de generator aanleggen of gewoon laten aanliggen.
2) De mensen van het dorp en ter plaatse zullen daar hun...auto's, camions, en autobussen komen wassen. Triángulo weet dat toch niet.. Zelfs een carwash zal vlug geïnstalleerd worden.
3) Ze zullen water verkopen aan wie er geen heeft, onder andere aan de distributeurs, die dan hun tonnen en tankwagens zullen laten vollopen, om achteraf door te verkopen. (Er zijn er al twee die me kwamen vragen of ik niet verkoop per tankwagen..)
4) Ze zullen de straat natkletsen tijdens de zomer om het stof neer te slaan.
5) Ze zullen de gestolen koffie ermee bewerken (reken een 5.000 liter per dag gedurende drie maanden. Er zijn er reeds drie die dat doen...)
6) Een slimme rijkaard zal beneden, aan de rand van de hoofdweg een zwemkom laten aanleggen. De mensen zullen hem dan duur betalen om in ons gratis water te plonzen. (In het dorp is er al een) En wij maar bédelen in Vlaanderen voor de arme indiaantjes, nietwaar?
Goed, laten we de ogen sluiten voor al die "details", want het zijn toch "arme" mensen... en dan zijn we échte helden, de redders van het vaderland, overladen met diploma's. (Wie weet zelfs een standbeeld) Onlangs gaf men me een diploma: "Anonieme held".
Maar zouden we dan, door zomaar gratis het water te willen geven, niet bezig zijn een heel delicate toestand te scheppen? Zouden we uiteindelijk zélf niet het slachtoffer worden van ondoordachte edelmoedigheid? . Dat alles noemt "Paternalisme" en zolang men bij de stelling blijft dat die "arme sukkels" gratis water moeten hebben, is dat project gedoemd tot GROTE problemen, die achteraf niet meer op te lossen zullen zijn.. Bijkomende kwesties zoals de onderhoudsman, herstellingen, enz. rekenen we hier zelfs niet mee. Beperken we ons alleen tot het verbruik, en dus de elektriciteitsrekening. Die twee zullen onvermijdelijk uit de hand lopen. Zal Vlaanderen ten eeuwigen dage daarvoor opdraaien? Zou dan iemand uit Vlaanderen komen de kraan dichtdraaien? Want indien ik dat doe, lynchen ze me zeer zeker.

We zouden DUIDELIJK zelf het slachtoffer worden en uiteindelijk de mensen daar geen dienst mee bewijzen.

Ik besluit nog eens met de fameuze bierhistorie van ons dorp (ik spreek énkel van bier, en niet van rum (30%) of clandestiene alcohol (10%): (ik heb niets tegen het feit dat iemand zich zat drinkt).
Rekenmachine in de hand: In El Tumbador zijn 48 officieel erkende cafés (en tientallen niet erkende...) Goed: rekenen we énkel de officieel erkende mee.
Om niet van honger te creperen moeten die cafés minstens 5 kisten per week verkopen.

Vraagstuk:
48 cafés verkopen gedurende 52 weken 5 kisten van 24 flessen aan 7 quetzal per fles.
Hoeveel geld hebben de mensen dan uitgegeven aan bier in El Tumbador?
48 x 52 x 5 x 24 x 7 = 2.096.649 quetzal gelijk aan 209.664 euro per jaar.
Dat zijn de beschamende cijfers.

Terug naar het drinkwater: 2.325 euro per jaar, te verdelen onder 200 families geeft ons 11,62 euro per jaar en per familie. Dat is per maand 0,96 euro per familie. Eén fles bier kost 0,70 euro.

Met drie flessen bier kunnen ze dus twee maanden water betalen.
Moet ge hen dat dan gratis geven???
Mogen we ophouden paternalist te zijn?

Correspondente : Kris Van Landeghem

Guatemala - november 2010

Ik luister naar de CD van Katarina Bassez, (ik ken de wel de filosoof Ernst Bloch van "Das Prinzip Hoffnung", maar nu blijkt er ook een musicus Ernest Bloch te zijn)
In mijn verbeelding ben ik terug in Kalmthout op dat concert van vorig jaar. Dit jaar was ik er niet bij omwille van een andere afspraak, maar volgend jaar wil er zeker terug bij zijn.
Het is een andere wereld, waarin ik efkens onderdompel, om daarna weer in de rauwe smartlapmuziek van Guatemala onder te duiken. Inderdaad, hier kennen ze maar weinig van echte muziek.
Er was eens een concert olv Jorge Sarmientos, (goed gekend door Henri Raudales denk ik) en halverwege de uitvoering maakte hij zich boos, omdat ze bij iedere stilte hardop begonnen te applaudisseren…
En tijdens een balletuitvoering begonnen al die netjes geklede macho's hardop op de vingers te fluiten…
Daarmee weet ge ongeveer hoe laag het cultureel peil van de "hogere" klasse wel staat…
Na deze muzikale inleiding wil ik u allen zeer graag danken voor de kaasavond, en de gemelde bedragen. (noot van de correspondent: ik heb het lijstje met de reeds gekregen bedragen per project dat op de prijslijst staat ingescand en doorgemaild. )
Hier blijft er altijd wel een en ander te beleven. Ik voeg hier een anekdote bij van begin deze week, opdat ge eens de "muzikale" atmosfeer van ons landje zoudt beluisteren. Het gaat hier "crescendo staccato", op het ritme van revolvers en mitrailletten. En die symfonie breidt zich altijd verder uit, een "danza de fuego", maar dan ook "de sangre", wat Manuel de Falla niet zou verbeteren…
Het is een klein staaltje uit ons beroerd bestaan hier, nu vooral onveilig door de drugperikelen, ook in El Tumbador: Eergisteren heb ik hier een man begraven die volgens zijn vrouw verongelukte met zijn auto na een hartstilstand.
De niet officiële versie die circuleert is echter dat het een drughandelaar was, en dat hij meer dan 50 kogels door zijn lichaam kreeg, een wraak van een rivaliserende bende. Nogal logisch dat er dan een hartstilstand optreedt.
Ook werd het “accident” nergens gepubliceerd, en daarvoor moet ge heel veel geld hebben. De chique, gepolariseerde wagens, en de bodyguards (waar Kevin Kostner gerust twee keer in kan) voor de kerkdeur waren ook al meer dan verdacht.
Het jammerlijke is dat die man een kind heeft dat mentaal gehandicapt is. Het is enkele jaren lang naar ons centrum gekomen, maar ik heb het moeten weigeren omdat die vader gewapende lijfwachten aan de poort neerpootte, en dat maakte de andere mensen bang natuurlijk.
Gans die familie zit in bandietbendes. Maar in de drugwereld was hij maar klein grut, een soort “free lance” amateur, die in de weg liep voor de grote Mexicaanse drugmonsters. Door de drugsoorlog in Mexico verleggen die nu hun “werkterrein” naar Midden Amerika. Vooral in het Oosten van het land, waar de oud president Portillo zijn bendes heeft. (hijzelf zit nu in de gevangenis).
Het is trouwens daar dat hij vermoord werd. Hij liep wellicht een zwaargewicht voor de voeten…
Zo, dat was dan eens een tipje uit de mooie wilde “Far West”…
Daartussen leven wij, een weg banend in de morele wildernis… Hoe ver van de sublieme tonen van Enkabara, en het ensemble van Katarina Bassez. Hoe veel deugd doet het mij daar eens in onder te dompelen voor een uurtje, om dan, gesterkt door die geestelijke rust, weer in de lawaaierige en rumoerige wereld onder te duikelen.

Graag zou ik u eens een idee geven, zonder veel literaire versieringen, van de werkelijke toestand in deze streek in verband met het drugprobleem, dat stilaan gans ons land in zijn wurggreep heeft. Het is een rauwe en droevige realiteit: het was hier veel rustiger tijdens de burgeroorlog dan nu. Toen wist men nog hoe zich op te stellen: er was een modus vivendi, zowel met het leger als met de guerrilla.
Er zat nog een zekere ideologie aan vast, en daarmee kon men min of meer rekening houden. Kwam er al eens een groepje “bevrijders” op hun sloffen in het dorp, dan vierden de mensen vrolijk mee. En ging daarna het leger er met vuile voeten door, dan kroop iedereen weer voorzichtig in zijn schelp. De Guatemalteek was een geboren overlever.
Maar nu is dat niet meer zo: het gaat niet meer om politiek noch ideeën, maar brutaalweg om drugs: wie verslaafd is aan drugs, kan en wil niet meer werken, maar moet aan geld geraken om zijn dagelijkse dosis te kopen. Dat gaat het best van al door een bende te vormen en overvallen te plegen. Of ook door bedrijven en mensen te bedreigen en te chanteren. Je geld of je leven. Punt, amen en uit.
En wanneer de moegetergde bevolking er dan af en toe eens een te pakken krijgt, wordt hij vakkundig door een 500-600 woedende indianen afgeranseld, gelyncht, en in levend in brand gestoken. Politiekantoren die de misdadigers opsluiten (en daarna weer laten lopen!!) worden kort en klein geslagen.
In feite is geen enkele stad, geen enkel dorp noch gehucht in gans Guatemala nog vrij van het drugprobleem: niet alleen wordt er op steeds grotere schaal gekweekt, maar ook meer en meer verbruikt. En aangezien de katholieke kerk er tegen is, worden ze dan maar lid van een of andere evangelische kerk. Als ge maar gezond zijt…De vredige indiaantjes bestaan enkel nog in de toeristische brochuurtjes. Terwijl de enen erop uit zijn om te moorden en te stelen, zich te drogeren en bendes te vormen, nemen de anderen het recht in eigen handen, omdat er geen rechtspraak meer bestaat in deze mislukte staat.
In de colonia San Antonio, recht over de poort van onze school, zitten iedere avond zes tot tien jongeren van 16-17 jaar ongestoord de wiet te roken, die ze in het winkeltje ernaast kunnen aanschaffen. De politie, passeert er soms; maar zetten hun blauwe lichten van ver op, zodat de jongeren zich vlug kunnen verstoppen voor een paar minuten. Alles is rustig, heet dat dan.
Het geld voor de drugs verkrijgen ze op allerhande manieren: meestal stelen ze van alles, en met de opbrengst daarvan kopen ze hun voorraad. Maar ze hebben nu ook reeds vuurwapens, waarmee ze mensen bedreigen om ze te bestelen. De meest geliefde slachtoffers zijn de arbeiders, die hun betaling innen in de banken. De plantages betalen allang niet meer uit op het bureel. Zo vormen de gammele voertuigen, volgeladen met geld en arbeiders, de ideale prooi van de tientallen overvallers die hier overal opereren.
En indien het daarbij zou blijven, ware het nog “goed” te noemen. Maar nu gaan ze nog een stapje verder: ze zijn reeds georganiseerd in benden, en plegen vooral chantage met enkele grote vervoerbedrijven in de streek.
Eerst volgt de “inschrijving”: via een gestolen GSM verwittigen ze de baas van het bedrijf dat hij een grote som moet betalen als voorschot om zijn bestuurders niet te vermoorden. Betaalt hij die inschrijving niet, dan valt binnen de 24 uur het eerste slachtoffer. Betaalt hij die wel, dan hoeft hij enkel nog maandelijks de premie te betalen om vrij te zijn van verdere moorden op zijn personeel.
De tweede stap is de verklikking door de slachtoffers zelf: zij moeten noodgedwongen hun prijzen opslaan, om de afpersing door te verrekenen. En daardoor kunnen ze niet op tegen andere, meestal eenmansbedrijfjes, die niet geviseerd zijn. Gevolg: om hun “budget” in evenwicht te brengen, klagen ze die andere bedrijven aan bij die bendes, die dan op hun beurt dankbaar het nieuwe slachtoffer een inschrijving “aanbieden”
En nu is er reeds een derde stap: er bollen hier zo’n 300 “pickup’s” (auto met laadbak) rond die mensen vervoeren. Die zij georganiseerd in een vereniging. Nu klagen die eenmansbedrijfjes ook die pick ups aan, en nu heeft de voorzitter van die vereniging (een katechist van mijn parochie - zó reëel is dat!!) ook al een telefoontje gekregen om gans zijn vereniging te laten “inschrijven”. Hij is reeds bezig zijn pick up te verkopen, en nam ontslag uit de vereniging. Ik maakte reeds een aanbevelingsbrief om hem als garagist op een plantage te te werk te stellen.
Dat alles is natuurlijk onmogelijk zonder de actieve medewerking van mensen bij de politie: men berekende dat 1 op iedere drie politieagenten betrokken zijn met onwettige daden, gaande van de “gewone” steekpenningen om boetes te vermijden, tot heel serieuze misdrijven zoals georganiseerde ontvoerdersbendes, en moordcommando’s, zoals bij de overval en moord op drie volksvertegenwoordigers van El Salvador een jaar geleden.
Dat waren ook al geen makke lammetjes, want het is nu bewezen dat ze op weg waren met 5 miljoen dollars, om drugs aan te kopen bij een collega volksvertegenwoordiger in Guatemala. Die vond het verstandiger om hen onderweg te laten overvallen, te doen vermoorden, en de 5 miljoen dollars zomaar te innen. Die brave man zit nu wel vast, maar wie weet vinden ze dan toch niet ergens een punt of komma teveel in de dossiers, waardoor hij dan weer vrij komt. Er bestaan hier heel dure punten en komma’s, dat wel!!
Dat weet ook een ex-minister van binnenlandse zaken (zegge dus de grote baas van de politie!!) die wegens bendevorming kort zit. Hij ziet er echter heel heel zeker uit van zijn stuk, en komt spoedig weer vrij. Anderen zitten allang veilig in het buitenland. Enkel het klein grut zit vast, zoals mijn goede vriend Benigno Lopez, die hier commisaris was, en een zeer vaste kerkganger in El Tumbador. Hij beging een kleine vergissing: bij de gevangenisneming van een drughandelaar stak hij de volledige buit (240.000 dollars) op zak, in plaats van eerlijk te delen met zijn collega’s. Die hebben hem er in gepraat, en nu zit hij te brommen.
En zo kunnen we gerust een sensationele roman vullen met allerhande histories, die illustreren hoe het hier allemaal regelrecht een grote ramp wordt. Er is wel vooruitgang op technisch en organisatorisch gebied, dat kan men niet loochenen. Maar blijkbaar gaat het allemaal hand in hand met een menselijke catastrofe. Over de oorzaak bestaat geen enkele twijfel: het gezin is op stervensna dood, zoals ze het geleerd hebben van de andere westerse “kulturen”. Het is verboden te verbieden. De slechten zijn degenen die het omgekeerde beweren. Gebruikt iedereen drugs? Laat ze die dan maar vrij verkopen, zoveel ze willen: wie weet gebruiken ze er dan minder!! En de bloedarme staat kan er dan ook iets aan verdienen. Wordt er hier en daar iemand vermoord? Geen nood, laat die arme drommels elk een revolver kopen. Wie weet zullen ze dan iets minder schieten, als ge de redenering goed begrijpt…Trouwens, de begrafenisondernemers moeten ook leven. “Guatemala, Guatepeor” klinkt het hier: “Guateslecht, Guate-erger”

Correspondente: Kris Van Landeghem

Guatemala - december 2009

Deze bijdrage dient om U eens de algemene sfeer van dit mooie bergland weer te geven:
Het is wel Irak nog niet, maar evenmin "mijn Vlaanderland mijn platteland" ik vrees dat deze bedenkingen niet erg in de smaak zullen vallen van sommige (licht)gelovige idealisten. Die zien zo graag dat in verre landen anderen opdraaien voor hun eigen doorgeprikte luchtballons. Dan maken ze er helden en martelaren van, meer om hun eigen eergevoel te paaien dan omdat ze er echt in geloven.

Guatemala in bloedige ernst·"het patriottisme is de deugd van de bloeddorstigen" (Oscar Wilde)
Inleiding: ·
Beeld u in dat ze hier verleden week een politiechef geklist hebben wegens diefstal tijdens het werk: hier is dat eigenlijk wekelijks nieuws, maar ik vermeld dit omdat die brave man een van mijn beste vrienden was destijds: hij was hier chef van het plaatselijk kantoor, en kwam altijd praten met mij. Hij was zeer katholiek, en catechist in zijn parochie van herkomst. Met zo’n gentleman zou de politie in Guatemala beslist hoge toppen scheren, dacht ik. Het einde van de maffia in Guatemala. Ik heb hem overal aanbevolen voor zijn integriteit, en hij werd verleden jaar chef benoemd in een van de zones van de hoofdstad waar veel drugs verhandeld werden. Het einde van de drugterreur in Guatemala?


De criminele solidariteit in het politiekorps
Vergeet het maar: hij heeft enkele van die mannen gearresteerd, maar toen kwam zijn ware aard vanonder zijn kristelijk laagje verf: de duizenden dollars uit hun auto heeft hijzelf op zak gestoken. Nu zit hijzelf ook in de gevangenis…omdat hij weigerde zijn kompanen hun deel van de buit te geven. Hij was niet solidair genoeg.

Guatemala op zijn best:
Op 131 bestudeerde landen plaatst de universiteit van Salamanca ons land op 128ste plaats qua misdaadbestrijding. Irak en Pakistan, Congo en Somalië zijn nog klein grut bij ons. Gemiddeld 15 à 20 moorden per dag. een slordige 6.500 per jaar. Het was hier veel leuker tijdens de burgeroorlog.

Kampioenen in corruptie
De politie is hier allercorruptst. Een op iedere drie agenten is actief betrokken bij bandietenbendes, volgens de studies van de internationale commissie van de UNO. En dat is een heel pak natuurlijk. Indien er 22.000 politiemannen zijn in dit land, dan zijn er dat een goede 7.500 met meer dan verdachte achtergronden. En danken ze die dan af, dan groeit het leger bandieten onmiddellijk weer aan, want al die mannen hebben verscheidene zware wapens. Die pakken ze af van gearresteerde bandieten, en verstoppen ze in hun huis. Dan schuimen ze de dorpen en steegjes af om hun koopwaar te verkwanselen aan drugbendes en "normale" misdadigers. Verleden week liep hier een man rond met kalashnikovgeweren en granaatwerpers, voor 300 euro per stuk. Volgens de internationale organisaties circuleren er in Guatemala liefst 1.500.000 clandestiene wapens, meestal in de drugbendes. Het leger weet dat ook, natuurlijk, en dat is een van hun publiciteitsstunts voor de volgende verkiezingen (2011).

Als ge maar gezond zijt…
Ze zullen zich nu echter voorstellen als "modieus licht roze links" om de internationale opinie om te tuin te leiden. Het zal hun geen windeieren opbrengen: petroleum van Venezuela, wapens uit Rusland, (een klein beetje ook uit België, maar wie let daar tegenwoordig op) en veel toeristen. Overal ziet ge de foto van Che Guevara, de rebellenleider van de jaren zestig in Colombia. Niemand weet hier echt wat die man voorstelde (het Chinees communisme), maar hij ziet er sympathiek uit met zijn sigaar en zijn lange haren. Destijds was hij beste maatjes met Fidel Castro, maar toen zijn ze in ruzie gevallen, en is hij naar elders gaan sneuvelen. Fidel spreekt daar niet graag over.
Che in Guatemala
Hij was zelfs ook in Guatemala eer hij naar Cuba trok, en daar schreef hij het volgende: "in Guatemala kan de revolutie nooit slagen, want het volk is veel te religieus" dat was verkeerd natuurlijk, want de enige echt revolutionaire kracht in de laatste dertig jaar was hier precies de katholieke kerk, en ze heeft het duur betaald met meer dan twintig priesters martelaren, waaronder ook een bisschop.

Alvaro Colom: een eigenaardige hybride:
Hij is Daniel Ortega niet, noch Mauricio Funes, en nog veel minder Bachelet of Lula. Onze huidige president Alvaro Colom doet zich voor als een soort rijkeluis-links-katholiek-evangelisch- mayapriester, maar hij is allesbehalve een Indiaan. Zo blank als het maar kan, en met een zwaar spraakgebrek. Volgens de volksroddels aan de macht geraakt met druggeld uit onze streek. Hij moest in ruil daarvoor een van de luitenants (naam: Qintanilla) van een drugbaron tot zijn privé secretaris benoemen. Zo wisten ze steeds onmiddellijk hoe de operaties tegen de drughandel verliepen… zelfs grote furgons vol drugs werden na arrestaties moeiteloos terugbezorgd aan de drughandelaars. Dat ging goed, tot "ze" dan de geheime micro’s ontdekten die die mannen installeerden in zijn eigen bureel. Ook lieten andere "ze"·s onlangs een advocaat uit de weg ruimen die de stal wou uitmesten: Rodrigo Rozenberg, spectaculair vermoord door politiemannen in "geheime" dienst. (zo geheim dat de veiligheidscamera·s van de villa’s alles konden filmen.) Kort voor zijn dood verklaarde die advocaat dat de president en enkele bankiers hem zouden vermoorden. Dat zal wel geen waar zijn, maar toch wel niet zo ver ernaast. De moordenaars werden geklist, de opdrachtgevers zitten verschrikkelijk veilig van dichtbij te kijken.

De vos en de raaf (lees de fabel van Lafontaine)
Alvaro is een sluwe vos, die het imago van zijn vermoorde oom gebruikte om aan de macht te geraken. Die was dan wél links: Manuel Colom was burgemeester van de hoofdstad in de jaren zeventig, en de militairen hebben die uit de weg geruimd. Ook wil hij zich profileren als een soort socialist, maar dat slikte zelfs Fidel Castro niet, want in een poging om samen met Fidel op de internationale foto te staan, werd hij in Cuba fijntjes aan de deur gelaten. Dan maar meegeheuld met Manuel Zelaya, de steenrijke links-rechtse afgezette president van Honduras. Nu de verenigde staten hun staart introkken, en Zelaya in de kou lieten, weet onze Colom niet goed meer welk gezicht getrokken. Zich laten herverkiezen zal zeer zeker niet kunnen. De politieke traditie in Guatemala wil dat geen enkele partij ooit kans maakt op een tweede ronde. Er is daar veel te veel geld mee te verdienen.

De vrouw achter de troon:
Hij is nu wel heel actief bezig de weg vrij te maken voor zijn vrouwtje Sandra. Zo vermijdt hij akelige standjes zoals Zelaya in Honduras, natuurlijk. Zij beheert honderden miljoenen, vooral besteed aan politieke vriendjes, en populistische projecten. Dat levert beslist een pak stemmen op volgens hem, en met een beetje schmink op haar gezicht ziet ze er zelfs niet mis uit.

Toch een paar goede punten en een bank vooruit:
Een van zijn weinige maar ontegensprekelijke verdiensten is dat hij een soort gezinstoelage heeft ingesteld, waarbij de armste families op een heel directe wijze subsidies ontvangen. Op rekening van een belastingsverhoging, die de rijken doen steigeren natuurlijk. Dat maakt hem dan wél populair bij veel arme mensen, en terecht.

De militairen op vinkeslag:
Maar of iedereen nu écht staan te springen van vreugde is veel gezegd, want de allesoverheersende corruptie en geweld in het land begint meer en meer dramatisch in de kaart te spelen van de militairen. De sirenenzang van vroeger: "laat ons aan de macht, en dan zal het hier vreedzaam en voorspoedig worden." De leuze van de huidige presidentskandidaat voor de legerpartij (partido patriota) is: "Mano Dura" (harde hand) dat gelijkt natuurlijk goed op de naam van de extreem rechtse militaire terreurbeweging van de jaren zeventig "Mano Blanca" (witte hand).
Geleidelijk gaan we hier terug naar een verkapt militair bewind. Volgens het leger zijn er in gans het land meer dan 350 aanvragen om een legerbasis in hun gemeente of dorp te hebben. En volgens hen moet er dus meer voetvolk en vooral meer geld aan deze charitatieve instelling bezorgd worden. daar zullen de mensen dan mooi intrappen, en in het begin zal alles goed gaan. Maar na een paar maanden zal het allemaal weer zijn zoals voordien. Het leger aan de macht. Links-rechts, links-rechts, links-rechts… als ge maar gezond zijt…

Janus met de twee gezichten.
Er zijn hier immers niet één, maar twee militaire partijen. Naast de partido patriota (zogezegd rechts) hebt ge ook nog de frente republicano Guatemalteco, (zo gezegd links) die de privé partij is van Ríos Montt, de massamoordenaar van de jaren 80. Die moet noodgedwongen volksvertegenwoordiger blijven, want anders leveren ze hem uit aan Spanje voor de massamoorden tijdens de burgeroorlog. Dus zolang die man nog leeft, moet zijn partij blijven bestaan, wegens zijn diplomatieke onschendbaarheid. Die man kent écht het klappen van de internationale zweep, veel
beter dan Karadjik, Sadam Husein, Fujimori en Somoza samen. Een onvervalste patriot. U zoudt hem eens het nationaal volkslied moeten horen zingen.

Waar zal dat op uitlopen?
Ik denk op een onveilige status quo, want de illusie van de echte democratie bestaat hier enkel nog in de geest van een paar idealisten, verkruimeld in deze wereld van genadeloze geldwolven. Wie had gedacht bvb dat de crisis in Dubai alle beurzen in gans de wereld naar beneden zou trekken? 60.000.000.000 dollars in de goot met hun palmeilandjes. Lees: duizenden faillissementen en honderduizenden arbeiders op straat, omdat ambitieuze makelaars onbestaande gebouwen aan elkaar verpatsten. Ook hier gebeurt dat, wellicht op kleinere schaal, maar even dramatisch voor de kleine man: en dat is het doel van gelijk wie hier aan de macht wil komen, zij het een president, volksvertegenwoordiger, of burgemeesters. Zelfs de chauffeur van de kleinste staatsambtenaar komt uit die entourage: voorlopig het enige middel om uit de armoede te geraken, of steenrijk te worden: ambitieuze nietsnutten, die onder linkse of rechtse vlaggen enkel maar aan de macht willen komen, om zelf miljonair te worden op de kap van hun analfabete kiezers… om een beroemd gezegde te citeren van onze geliefde Wilfried Dumon: "als ge maar gezond zijt"… (ge ziet dat ik goed opgelet heb in zijn lessen)

Correspondente: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 18 december 2006

Hierbij een kerst- en nieuwjaarsgroet vanuit El Tumbador.
Alle projecten draaien hier onverminderd verder, na af en toe wat tegenslag met een of ander. Momenteel zijn we bezig de naaischool te bouwen in de colonia San Antonio, waar ook de school en het gehandicaptencentrum staan. Met zijn voor- en nadelen natuurlijk. (Ik zal bvb. de helft van mijn eetplaats terug veroveren, die ik had afgestaan voor de uitbreiding van hun klas. Maar anderzijds zal ik minder controle hebben op diefstal e.d.m. - er werden reeds drie machines gestolen in mijn eigen huis, wat zal dat dan zijn als het elders functioneert...)
Dat alles is het gevolg van een “ingreep” van de plaatselijke bisschop. We waren immers van plan gans de parochie te herbouwen, en dáárin de naaischool, de ambulance, en het medisch centrum te integreren. De plannen waren reeds klaar. Maar nogal abrupt zei de bisschop “neen, ik wil geen sociale projecten meer binnen de parochiale gebouwen.” Dat heeft te maken met het feit dat in bepaalde parochies buitenlandse priesters grote projecten hebben gerealiseerd, en dan stierven of weggingen zonder waarborgen voor het verder functioneren van die projecten. De Guatemalteekse opvolgers konden dan niet rekenen op de achterban van die priester, en gans de structuur stortte ineen.
De bisschop had ook een groot conflict gehad met het allergrootste project in dit bisdom, n.l. een prachtig hospitaal in El Nuevo Progreso, met erge gevolgen voor de parochiepriester die daar nu dienst doet. (Hij gaat daar nooit binnen) Ik kan er dus inkomen dat hij argwanend werd tegenover álle projecten, door buitenlandse priesters geleid. De mijne zijn middelgroot te noemen. Maar: hij heeft nog nooit gevraagd hoe we ons financieel bedisselen. Welnu, in ieder van de projecten zitten we reeds aan méér dan 60% eigen inbreng voor de loonkosten, en met een goed uitzicht om over een paar jaar tot een 80% gemiddeld te komen. Met de steun van verscheidene organisaties overal is dat toch niet zo moeilijk te onderhouden. Voor infrastructuur kan relatief wél gemakkelijk hulp gevonden worden overal rond. Het was zelfs voorzien dat de (toekomstige Guatemalteekse) pastoor als coördinator van de vijf projecten ook op de loonlijst kon staan (bvb. als directeur van het lager middelbaar) De plaatselijke bisschop heeft dus duidelijk ietsje te vlug gehandeld deze keer. Het medisch centrum is reeds gepland, maar nog niet in uitvoering. De mensen willen nu dat nu liever in het dorp zelf zien. Maar in San Pablo is het zelfde proces gebeurd, en ze hebben het medisch centrum daar 1 kilometer buiten het dorp herbouwd. In plaats van te verminderen, is de assistentie daar vermeerderd. Dus moeten we niet bang zijn voor dezelfde evolutie bij ons.
Het medisch centrum draait nu bijzonder goed, dank zij de ultrasoniede scanner, die een West-Vlaams dokter voor ons aan het financieren is, en vooral de aanwezigheid van een in Cuba gevormde dokteres, die écht zo een gans andere mentaliteit heeft dan de dokters van hier. Mijn persoonlijke sympathie voor Cuba is er zeer zeker niet op verminderd. Zij heeft een gemiddelde van 16 patiënten per dag, waarvan 80% vrouwen. Daardoor wordt duidelijk hoe groot de nood daaraan was, en...hoe weinig het vertrouwen in mannelijke dokters vanwege de vrouwen... Blijkbaar heeft Guatemala daarvan het droevige patent...
De plaatselijke politiek blijft momenteel overheerst door het proces tegen de burgemeester die gevangen genomen is, en na de eerste hoorzitting zijn arrest met zes maanden verlengd zag. Een grote controle in 2004 had hij met een fikse fooi kunnen afwentelen. Maar blijkbaar had hij het niet in de juiste handen gedropt. Het gaat liefst om 600.000 euro, allemaal gestolen van niet uitgevoerde infrastructuurwerken, die ons dorp aan de absolute staart van alle gemeenten in de provincie laten bengelen. Eén klein voorbeeld: er was 200.000 euro voorzien voor de vernieuwing van het waterleidingsnet. Hij heeft één enorme buis van 30 cm dwars door het dorp laten aanbrengen, terwijl de aanvoerbuis van de distributietank (op 4 kilometer) een buis heeft van 12 cm. Daarbij heeft hij ook geen enkele aansluiting laten invoegen, waardoor niemand zal kunnen aansluiten, zelfs in de hypothetische onderstelling dat ooit water door die buis zal lopen. Die buis (800 meter lang) heeft amper een 5.000 euro gekost en het aanbrengen nog eens 5.000. De rest in zijn zakken natuurlijk... Het controleproces is een boek geworden van 35 bladzijden.
Maar nog eens: alles hangt ervan af, hoe sterk het corruptiesysteem hier wel is. Lees en schrijf: hoeveel de gevangen burgemeester kan droppen in de juiste handen. Guatemala zal nog een kleine 500 jaar méér nodig hebben om een échte rechtsstaat te worden.
Maar toch verliezen we er de moed niet bij: de parabel van de mieren en de eik (van Bertold Brecht) kan ook toegepast worden op de welige corruptieboom: ook die zal geveld worden wanner wij allen als goed werkende mieren blijven aan zijn wortels knagen. En die wortels zijn: egoïsme, drang naar de macht (Die Wille zur Macht van Nietzsche), en de ongebreidelde drang naar genot, waardoor in Latijns Amerika 90% van de bevolking zichzelf zand in de ogen strooit.
Dank u allen om geduldig met ons mee te knagen.
Zalige Kerst en Gelukkig Nieuwjaar.

Correspondente : Kris Van Landeghem

El Tumbador - 21 april 2006

We zijn nu in volle paastijd en verleden week heeft het dan weer voor de eerste keer geregend dit jaar. Normaal zijn de mensen daar blij mee, maar dit jaar klinkt overal de bezorgdheid door, omdat de gevolgen van de orkaan “Stan” nog steeds niet verwerkt zijn: zodra de regenperiode in volle hevigheid zal losbarsten, zal alles weer onderspoelen. De regering heeft enkel en alleen de rijke klasse bevoor-deligd door de wegen naar hun plantages vrij te maken. Er waren zelfs valse aangiften van verdwenen koeien, weggespoelde koffievelden, e.d.m. Waardoor die sjacheraars dan van de internationale ruif konden eten… maar de arme mensen leven nog steeds in noodbarakken van 4 meter op 6 …
De corruptie blijft steeds maar toenemen en de drughandelaars hebben nog nooit zoveel gouden za-ken gedaan. De straten zijn uiterst onveilig geworden en jongerenbendes lopen dag en nacht rond, zonder dat iemand hen ook maar iets in de weg legt. Veel van die jongeren zijn nog geen 14 jaar, en hebben angstaanjagende wapens: AK47 (de beruchte Kalashnikov) Magnum/revolvers en splintergra-naten. Het is meer dan evident dat dit enkel door het leger en/of politie kan geleverd zijn. Zij willen hoe dan ook terug een groter deel van de corruptiekoek dan vroeger. Het scenario zit goed ineen: ge zoudt er bijna een handleiding van kunnen opstellen:
1) Verkoop uw drugs aan een bende jongeren, via de zgn. “Mulas” (muilezels). Dat zijn mensen die te lui zijn om te werken, en graag lopen te flikflooien met gewapend volk.
2) Maak een politieke partij die gans het rechtswezen schaakmat zet met dubbelzinnige wetten.
3) Laat de politie massa’s drugjongeren en jeugdige moordenaars aanhouden. Stroop ze de kle-ren van het lijf om de lelijke tatoeages op al die vermolmde lichamen te tonen via de massamedia. (Zij zullen zelf met hun vingers en handen wel de nodige anti-tekens vormen.)
4) Sleur ze met veel omhaal naar het gerecht en zorg ervoor dat ze binnen de drie dagen weer vrij zijn door gebrek aan bewijzen.
5) Schiet ze dan dood na ze goed gefolterd te hebben en dump ze ergens neer waar veel volk passeert, met een kartonnetje waarop het vonnis.
6) Publiceer enkele krantenkoppen over de corruptie van de politie en het gerecht.
7) Wacht tot de bevolking zelf eist dat het leger ingrijpt.
8) Zeg dan dat daarvoor geen geld beschikbaar is. Het parlement zet dan vlug het licht op groen.
9) Grijp dan gretig de eerste miljoenen vast: op 22 maart heeft het leger voor 2 miljoen euro “aankopen” gedaan, zonder aanbestedingen te doen, zoals de wet het voorschrijft. Dat wordt dan eer-lijk verdeeld: fifty-fifty: de helft voor het volk en de helft voor de zak.
Plus een bijkomend genoegen: straks mogen ze weer op straat komen, na tien jaar volledig uit het beeld verdwenen te zijn. Ze zijn nu al aan het bakkeleien met de politie: volgens de wet moet het leger zich “inschakelen in de politie”, maar het leger zegt dat dit niet kan. Een goed verstaander heeft maar een half woord nodig…
De heksenjacht kan beginnen: al wie ook maar een kleine tatoeage heeft, kan best een huidtransplan-tatie doen, want zijn leven loopt gevaar. Evenals Ronaldo-blote-koppen of Ronaldinho-paardestaartjes. En wee de holebi’s.
Maar 'Alleluia', want de grote drugbaronnen zijn evangelische christenen of doorbakken katholieken, en hebben de juiste man op de juiste plaats. En stelt u zich voor: met Kerstmis delen ze ganse cami-ons speelgoed uit aan alle kerken. Welke christen speelt nu niet graag met een teddy beer?
De verdedigers van de mensenrechten lopen al met de stuipen op het lijf. We zullen iets gaan mee-maken. Daarbij komt nog een ander feit: Honduras heeft dat systeem reeds vijf jaar lang, en al hun zware jongens zijn op de vlucht en zwerven nu rond in gans Midden Amerika.
Plus dat de USA alle drugmigranten terugstuurt naar het land van herkomst. Ieder land kan dan zijn eigen dummies opruimen. In Guatemala zal de lange traditie van folteren en moorden hen daarbij een uitstekende dienst bewijzen. Vorige maand zijn ze op oefening gegaan naar Kongo, maar blijkbaar moeten ze hun messen nog wat beter slijpen, want ze hadden meer lijken mee terug dan ze er ginder gemaakt hadden. Maar geen nood: eenmaal de klus geklaard in Irak, zullen ze dan wel eens naar hier oversteken ook. Voorwendsel: de drugs. Zoveel is duidelijk uit een van de laatste films met Chuck Norris, de grote lieveling van het Pentagon en vredeshavik Bush.
Blijkbaar zijn onze landen gedoemd om eeuwig de underdogs te blijven: er is wel geen echte oorlog meer, maar er is ook geen vrede. Er vallen nu dagelijks meer doden dan ten tijde van de burgeroorlog. 15 tot 20 per dag. Dat is meer dan in Irak. Maar hier lopen de Noord Amerikaanse belangen geen ge-vaar. De vrijhandelsakkoorden liggen reeds klaar om ondertekend te worden. het Noord Amerikaanse paradijs kan ongehinderd Latijns Amerika blijven leegzuigen.
Een enkel voorbeeldje: In San Miguel Ixtahuacan (What a name) –een dorp van onze provincie - zijn ze een goudmijn aan het leegzuigen. Wie? Montana, een filiaal van de goudconcern Merlin Gold uit de USA, zal maar liefst 175.000.000.000 dollars winnen. Daarvoor zullen ze dagelijks 240.000 liter water uit de ondergrond halen, en diezelfde ondergrond met cianuur bewerken. Procédés die reeds lang verboden zijn in de USA zelf… en er liggen nog 300 mijnen meer te wachten: onder andere van… uranium. We beginnen stilaan te begrijpen waarvoor de vrijhandelsakkoorden in feite zullen dienen: een blijvende garantie voor het Noord Amerikaanse Rijkenparadijs. Met als innigste gebed: “Heer, ik vraag U niet dat u er mij geeft, maar toon waar ik het kan vinden”. In een wereld waar drugs, wapens en geld nog de enige idealen lijken, kan men nog moeilijk een ander gebed voorstellen.
Mijn persoonlijke gebed blijft evenwel: “Heer, leer ons verder geloven dan wat uiterlijke schijn. Leer ons telkens opnieuw te blijven werken aan een betere wereld, zonder veel lawaai, maar met een vaste wil en een oprecht hart.”

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - Kerstmis 2005

Kerstbezinning vanuit Guatemala

MIJMERINGEN VAN EEN EZEL

Ik ben geboren in de vlakten van Esdrelon, Samaria.
Toen ik twee jaar was verkochten ze me aan een joodse timmerman,
een zekere Josué of José, geloof ik.
Het eigenaardige is dat de bijbel mij bijna nooit vermeldt.
Natuurlijk reisden die mensen altijd te voet of te paar. Ze hielden niet van ezels.

Nochtans waren andere ezels heel beroemd in de bijbel :
Een voorzaat van me kreeg klop van de profeet Balaam,
omdat hij gestopt was toen God voor hem verscheen op de weg.
Zo zijn die profeten : hij had God niet eens opgemerkt.
Wie was er de ezel in dit geval ?
Een achterkleinkind werd gehuurd om iemand te vervoeren die ze
"Zoon van David" heetten.
Slechts veel later lichtte men mij in dat ik die ooit van Nazareth naar
Betlehem had vervoerd.
Maar dat kon ik niet weten, want hij was toen nog niet geboren.

Ik voel nog steeds die mooie last op mijn rug :
een mooi jong meisje in verwachting,
en een oude mopperpost die me voortsleurde.
Ik moet toegeven dat ik het nooit erg op had met teugels.
Wij, ezels, verkiezen los te lopen.
Hebt gij zelf ooit al eens geprobeerd een touw tussen uw tanden
te stoppen en erop te bijten? Dat is gewoon verschrikkelijk !

Eenmaal in Betlehem, gingen we van het ene hotelletje naar het
andere, om onderdak te vragen "Buiten gij, oude baardeman met uw
afschuwelijke ezel" ! riepen ze ons toe.
Ook zij herkenden de aanwezigheid van God niet.
"Wie is hier de ezel" dacht ik, en ik vond het jammer
dat wij, ezels, niet kunnen spreken.

Juist op tijd bereikten we de stal van een hut.
Natuurlijk waren de eigenaars gaan boemelen,
want de os en de kippen liepen nog los.
En net wanneer ik begon te keuvelen met de os, gebeurde het :
Het stemmetje van een pasgeboren kind
deed heel de wereld verstommen.

Plots was er geen kou noch duisternis meer : eigenaardige vormen
tekenden zich af in de lucht : Je zou zweren dat ze zongen :
"Eer aan God in den hoge" zongen ze "en vrede op aarde"
Van de hemel kan ik niet meespreken,
maar op aarde was er van alles, behalve vrede.

Die Romeinen hadden alles om zeep geholpen :
ze legden de mensen zware belastingen, op, en aan ons, ezels,
verplichtten ze hun zware lasten naar Jeruzalem te sleuren.
En daar bovenop, keken hun witte paarden ons met misprijzen aan.
En dat is voor een ezel simpelweg onaanvaardbaar.
Natuurlijk ontbraken er geen lokale politiekers
die meeheulden met die vervloekte Romeinen.

Daardoor kreeg ik midden in de nacht
plots een schop van die Josué
en hij fluisterde me in het oor :
"Kom Theofiel, we zijn er van onder, ze zitten ons op de hielen.
Ik herinner me nog steeds hoe het meisje haar schepseltje op de rug bond,
en het met een groot doek bedekte.
Twee soldaten met bebloed zwaard hielden ons tegen.
Maar toen ze Josué zagen en het meisje,
bulderden ze van het lachen en zeiden :
"Oude kat, jonge muis" maar ze lieten ons gaan.

Ook zij herkenden de aanwezigheid van God niet.
Wie die wél hadden gezien, waren enkele herders.
Dat zijn onbeschofte vlegels,
die schietlappen en honden bijhebben.
Wij ezels, hebben het niet op honden, want ze bijten in onze poten.
Ik herinner me dat een van de herders melk en eieren bij had.
Onder ons allen verwarmden we het pasgeboren kind.
Alles was zo vredevol geweest.
Maar nu is alles afgelopen.
Door de schuld van hen die ons als ezels behandelen.
Zij zien niet dat God
op de rug ven ezels door de geschiedenis trekt.
Wanneer ze onderweg stoppen voor Zijn Aanwezigheid,
schoppen ze op ons, en roepen ze : afschuwelijke ezel".

Verleden week ontsnapte er een afstammeling van mij uit een circus,
en trok terug naar Betlehem. Maar hij vond de hut niet terug.
Men had hem omgebouwd tot een luxe hotel :
"IN DE STAL VAN BETLEHEM. Vijf sterren".

Juist ernaast was een speelpleintje met enkele joelende kinderen.
En juist op het moment dat ik meende één ervan te herkennen,
(Zijn stemmetje was me véél te bekend)
gaven ze hem een verschrikkelijke stamp,
en schreeuwden : "Buiten gij, ezel".

Toen is hij maar terug naar zijn circus gaan optreden,
en tot op vandaag is hij heel fameus
in deze wereld van gezever en onnozelheden.

ZALIG KERSTFEEST.
Freddy De Geytere - El Tumbador

Commentaar van Freddy bij deze tekst :
En "deze wereld" blijkt in Guatemala niet veel interesse te vertonen. De sensatiebelangstelling na de orkaan "Stan" is allang weggeëbd en de mensen zitten nog steeds te wachten. En op 1 januari komt het vrijhandelsakkoord in voege. Dan kunnen de Noord-Amerikanen hier de mooiste bedrijven opko-pen (bierbrouwerij - likeurstokerij - cementfabriek - grootwarenhuisketen) en verder massaal hun af-gewerkte snertproducten naar hier sturen. lustig verder GOUD bovengraven in onze streek en nog 300 van alle soorten mijnen méér beginnen exploreren. De drie koningen omgekeerd : in plaats van geschenken aan de arme te geven, komen ze zijn goud stelen. In ruil voor wat spiegeltjes : plastieken stereoketens en T-shirts met de foto van Lance Armstrong...

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 10 september 2005

“De duistere kant van de eeuwige lente”. Harde cijfers.

Guatemala is het land van de eeuwige lente volgens de toeristische informatie. Maar enkele jaren ge-leden schreven enkele mensen een boek met als titel: “De duistere kant van de eeuwige lente.” Geen dichters noch novellisten, maar een paar profs in sociologie van de Universiteit San Marcos van Gua-temala: Alexander Sequén- Monchez en Manolo Vela. En sociologen zijn gevaarlijke mensen voor legers en regeringen: zij zeggen wat er lééft in de maatschappij, niet wat de toeristische brochures ons voorkauwen.
Hun bevindingen: In Guatemala leeft vooral nog steeds het geweld, als direct gevolg van het gewa-pend conflict dat nooit écht opgelost is. De oorzaken van dit conflict blijven immers onveranderd ver-der bestaan: de koloniale landbouwstructuur. En een ándere, niet ideologische bron van blind geweld heeft zich daaraan toegevoegd: de drughandel.
Enkele interessante cijfers, uit dit boek en andere bronnen:
1.500.000 clandestiene wapens circuleren in Guatemala. 14 procent van de gezinnen hebben wapens in huis, en 8 procent kochten dit gedurende de laatste 6 maanden. 12 % van de nationale inkomsten gaan verloren door het geweld.
Dagelijks zijn in Guatemala 80 ontvoeringen aan de hand, waarvan niemand iets weet, en waarin veelal mensen uit de veiligheidsdienst zijn betrokken.
In de gevangenissen kan men ongehinderd wapens en drugs binnensmokkelen, naargelang de relatie met de bewakers.
De gevangenen kunnen via hun GSM hun bendeactiviteiten verder blijven organiseren.
Guatemala is de belangrijkste brug voor de drughandel tussen Colombia en de USA. Het leger en de politie bevoorraden hun arsenaal kleine vliegtuigen met aangeslagen vliegtuigen van de drugbendes.
24% van de politie is direct betrokken bij drugs- en bandietenbendes. Het duurt twee dagen om papie-ren van gestolen auto’s te vervalsen (Ikzelf heb nog steeds de papieren van mijn in 1977 gestolen au-to).
Een Colombiaans drughandelaar heeft reeds álle identiteitsdocumenten op drie dagen tijd. Ikzelf stond 22 jaar lang op de wachtlijst voor het mijne: de Belgen waren ervan verdacht dat ze verdacht waren.
Vorig jaar werden 1.200 gearresteerde auto’s van een politiedepot in Amatitlán in brand gestoken. Een uit de hand gelopen kampvuur? Neen: Een verzekeringsmaatschappij had een onderzoek bevo-len naar gestolen wisselstukken die de ijverige wetsdienaars demonteerden om te verkopen…
En op het einde van het militaire staken ze om dezelfde redenen gans het douanedepot in brand, een gebouw van 10.000 vierkante meter groot.
Ganse trailers aangeslagen drugs verdwijnen op enkele dagen uit de depots van de politie. De drug-handel is de belangrijkste bron om de devaluatie van de munt hier tegen te houden.
Colombië: de drughandelaars boden de regering aan de buitenlandse schuld te betalen in ruil om … de drugtrafiek te legaliseren.
Ik herinner mij destijds in mijn vormingssessie als eerste werk over Guatemala het boek gelezen te hebben: “Guatemala, la violencia”. Daarin stonden vooral (zwart-wit) foto’s van gefolterde lijken, met commentaren over links en rechts.
Na dertig jaar bakkeleien blijft enkel nog rechts over, klaar om de kop in de strop te steken van de Vrijhandelsakkoorden. Wat onveranderd gebleven is, zijn de publicaties met foto’s van lijken, in mooie kleuren. Lijken vol tatoeages, naast revolvers, marihuanapeukjes, of kapotte spuiten.
Niet meer links of rechts. Met een beetje cynisme zouden we het Zuid Afrikaanse liedje van destijds kunnen zingen: “Daar is nie naar lings of regs te kijk”… Gelijk van waar en hoe het komt, blijkbaar kán Guatemala niet zonder geweld. Gemiddeld 14 tot 18 doden per dag. Ogenschijnlijk alleen maar op-ruiming van maatschappelijk afval. Een politiechef zei me enkele jaren geleden: indien er u ooit ie-mand overvalt, schiet hem dood en verwittig ons, we gaan hem wel in een of andere ravijn gooien… Diezelfde chef werd een paar maand later doorzeefd in een gevecht tussen twee rivaliserende drug-bendes. Poogde hij de bakkeleiende partijen uiteen te houden? Neen, hij was de chef van een van de bendes.
Ondertussen blijven de religieuze groepjes dé oplossing aanprijzen: Christus in alle formaten en vor-men. De superdrug die tegen relatief lage prijs alle andere drugs overbodig maakt, in het gelokali-seerde vrijhandelsparadijs.
¡Alleluya, gloria a Dios! Zo’n land gaat zéker zijn hemelse zaligheid tegemoet.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - juni 2005

Hier nog een klein briefje vanuit El Tumbador, letterlijk verzopen onder het water. En toch een enorm probleem van drinkwater. Twee jaar lang zaten we zonder drinkwater in de school en in het gehandi-captencentrum. Nu hebben we dat opgelost door een boorput, 145 meter diep. Een weelde aan drinkwater, zoveel we willen. Eindelijk zullen we ook terug hydrotherapie kunnen geven, voor het eerst sinds 2 jaar …. Dat alles is het gevolg van de plaatselijke corruptie in ons dorp. Iedereen sluit gelijk waar leidingen aan op het reeds schaarse drinkwater.
Een onaangepaste wetgeving maakt het ook mogelijk dat de grootgrondbezitters hun bronnen in het hooggebergte niet moeten afstaan. Met de gevolgen van dien.
Daarbij komt dan ook nog dat, waar er een beetje drinkwater is, de bevolking op slag toeneemt, wat dan weer voor schaarste zorgt. Dus mogen we blij zijn dat de school en het CRT-centrum nu onafhan-kelijk zijn voor het water.
We hebben het gevierd met een heus waterfestival, waarbij iedereen druipnat terug naar huis kon. Ook de dichtbije buren zullen tevreden zijn: dagelijks zal voor 30 families een 8000 liter zuiver drink-water ter beschikking zijn.
Zo, dat was dan een klein tekentje van leven uit deze overdrukke werkkring.
Daag, allemaal!

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 28 november 2004

Ik ben onlangs weer in El Tumbador geweest. Zoals steeds was het weer een zeer intense ervaring. De cultuurshock is verdwenen. Wat blijft is de verwondering. De verwondering over: waartoe mensen bereid zijn.
Natuurlijk ervaar ik ook daar allerlei spanningen, misverstanden en ook misbruik van vertrouwen. Er zijn ook toestanden die voor ons zeer moeilijk te bevatten zijn. Maar toch weegt het positieve zwaar-der door.
Een voorbeeld: María is de directrice van de lagere school. Ze vertelde me dat ze aan “de padre” wil-de vragen een extra leerkracht te benoemen. Sinds jaren is er, wegens financiële redenen, één leer-kracht per 2 leerjaren. Dit jaar zijn er echter veel meer leerlingen in het eerste leerjaar.
Jorge Campos is een zeer goede leerkracht. Toch kan hij nu onmogelijk voldoende aandacht schen-ken aan zowel het eerste als het tweede leerjaar. Daarom is een aparte leerkracht voor het eerste leerjaar noodzakelijk. Maar, ging ze verder, ik weet al dat de padre zal zeggen dat hij daar onvoldoen-de geld voor heeft. Vooral omwille van de waterput die geboord wordt.
Ik bevestigde dat dit inderdaad zo was. Doch ook zij had gelijk: zowel het eerste als het tweede leer-jaar hadden, en hebben, voldoende aandacht nodig. Zonder een degelijke start zouden de leerlingen weinig kansen hebben. Aan de andere kant: wat als er na 7 of 8 maand geen geld meer zou zijn om hun lonen uit te betalen?
Ik dacht dat er geen oplossing bestond voor dit probleem. Toch hebben de leerkrachten zelf een uit-weg gevonden. Ze stelden voor dat ze in ruil voor een extra leerkracht allemaal zouden afzien van loonopslag. Voor mei was hen namelijk een reeds lang verwachtte en gerechtvaardigde loonopslag van 15 % beloofd. De leerkracht is reeds aan ‘t werk.
Het boren van de waterput zal het waterprobleem eindelijk definitief oplossen. De laatste jaren was er bijna nooit water in de wijk waar het revalidatiecentrum en de school gelegen zijn. Dat bracht natuurlijk enorme problemen mee. De waterput moet 150 meter diep worden. Maar dan zal er ook altijd water zijn, zelfs drinkbaar water.
Het revalidatiecentrum is tijdelijk gesloten wegens deze werken. Liever dit dan ongevallen riskeren. Daarom worden nu huisbezoeken gedaan. Elke dag is een andere plaats aan de beurt. Bijvoorbeeld dinsdag Pajapita (en omgeving).
Pajapita ligt op zo ‘n 25 km van El Tumbador, op 100 m boven de zeespiegel. Er zijn weinig bomen. Het is meer de streek van de veeboerderijen, met grote vlaktes. Het is er dan ook zeer warm.
Daniël Alfonso, 2 jaar, is een kindje met hersenverlamming. Zijn familie woont op zo ‘n veeboerderij. Er is geen elektriciteit maar wel water (uit een waterput). De eigenaar behandelt hen zeer goed. Ze wonen in een degelijk huis (de algemene normen voor arme mensen in acht genomen). Om meer schaduw te krijgen liet hij bomen rond hun huis planten. Maar hun loon is even laag als elders.
Hij “gaf” hen ook een koe met kalfje die ze dagelijks mogen melken voor Daniël. Met hun lage loon kunnen ze onmogelijk melk kopen.
Een landarbeider op een koffieplantage vertelde me dat hij 600 Quetzal per maand verdient. Dat is 60 euro. (Er zijn er ook die minder verdienen). Eigenlijk te weinig om een gezin te onderhouden. Ik ver-onderstel dat het loon van deze familie gelijkaardig is. Daniël heeft nog een zusje van 4 jaar, America.
Toch komen de ouders getrouw 2 x per week naar het centrum. Doordat ze zo afgelegen wonen kost hen dat per keer 15 Q.. Dat is dus minimum 120 Q. per maand. Een flinke hap uit hun toch al kleine budget.
Tijdens de huisbezoeken is het natuurlijk onmogelijk evenveel patiënten te behandelen als wanneer ze zelf naar het centrum komen. Om praktische redenen worden daarom vooral patiënten bezocht die goed bereikbaar zijn. Maar omwille van de grote inspanning die de ouders zelf wekelijks doen, krijgt ook Daniël nu verder zijn behandeling, al is het dan maar 1 maal per week.
Woensdag is San Rafael Pie de la Cuesta aan de beurt. Die plaats springt er uit omdat de patiënten zo’n hechte groep vormen. San Rafael Pie de la Cuesta ligt op zo’n 30 km van El Tumbador.
Ze hebben zich zo georganiseerd dat hier niet van huis naar huis moet gegaan worden. Daarom kun-nen hier wel alle patiënten behandeld worden. Zo gaat het groepsgevoel ook niet verloren. Ze hebben veel steun aan elkaar, zowel op moreel vlak als door onderlinge praktische adviezen. Er zijn zowel zeer arme als betrekkelijk rijke patiënten. De familie van één van die patiënten woont in een groot huis. Ze stellen dit ter beschikking voor de wekelijkse therapie. Ze hebben hiervoor 2 kamers vrijge-maakt: 1 voor fysiotherapie en 1 voor speciale opvoeding.
Het lijkt misschien een kleinigheid om 1 x maal per week je huis open te stellen voor een groep waar je zo’n sterke band mee hebt. Toch is het niet zo evident. Zo zag ik een arme en zeer eenvoudige vrouw haar kindje eten geven, terwijl ze in de zetel van het salon zat. Het salon dient als wachtplaats. Door de zware handicap van het kind werd er flink gemorst. De moeder besteedde hier geen aan-dacht aan. Vermoedelijk woont ze in een hutje, waar de grond uit ruwe aarde bestaat en waar de kip-pen vrij rondlopen. Het is waarschijnlijk de eerste maal in haar leven dat ze in zo’n mooie zetel zit. Ze beseft misschien niet eens dat het hier niet zo aan toegaat als bij haar thuis. Hier volstaat het niet om te vegen om alles weer in orde te brengen. Aan vlekken in de stoffen zetel heeft ze zeker niet ge-dacht. Ook de anderen (waaronder de eigenares) maakten hier geen opmerkingen over. Ze namen het er gewoon bij.
Enkele geëmigreerde oud-inwoners van San Rafael vormden in Los Angeles een steungroep. Dank zij hun hulp konden ze o.a. lessenaartjes kopen voor de speciale opvoeding (te vergelijken met ons BLO onderwijs) en een extra lerares aannemen. Die geeft nu 2 x per week een extra les. Dat is zeer be-langrijk, want niet alle ouders kunnen zelf hun kind voldoende opvangen en begeleiden bij het opge-geven huiswerk. Want 1 maal per week les krijgen is natuurlijk onvoldoende als er thuis niet goed ge-werkt wordt.
Eergisteren, 2 maart, waren we allemaal heel gelukkig: het had eindelijk geregend … . Dat was gele-den van november. Iedereen zat erop te wachten. Binnenkort regent het weer dagelijks, en snakt ie-dereen weer naar dagen zonder regen. Eigenlijk waren wij gisteren al niet zo gelukkig met de felle stortregens. Fred ging een mis doen in Plan de Arena. De weg er naartoe is zeer slecht, en grote stukken bestaan uit klei. In de zomer zijn die stukken aangenamer om te berijden dan de stukken met ongelijke stenen. Maar als het geregend heeft, is het een ramp. De stenen zijn dan weliswaar ook glibberig, maar in de modderige klei (“lodo”) geraak je er soms zelfs met een goede auto met 4 - wiel-aandrijving en "retranca" niet door. Gisteren was het al zover. We moesten tot vandaag wachten om terug te keren. In de voormiddag regent het niet en drogen de wegen wat op. Maar wat zal het in de winter (regenseizoen) worden? De mensen zullen weer regelmatig vruchteloos zitten wachten op de camion met voeding.
Wij hadden geluk. We werden zeer gastvrij ontvangen door een arme familie. Ze zorgden voor een avondmaal, een bed en ontbijt. Bovendien reed de man met ons mee tot in El Tumbador, om zeker te zijn dat we onderweg niet bleven steken. Dan zou hij hulp gaan halen. (Hij heeft een zelfstandig beroep en kan de uren van zijn werk dus zelf regelen.). Nu moest hij nog te voet terug naar Plan de Arena. Een tocht van 2,5 uur als de wegen goed zijn. Hoelang hij erover doet op die glibberige wegen, daar heb ik geen idee van.
Tot zover weer enkele herinneringen uit El Tumbador. Hartelijke groeten.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 28 november 2004

Een zalige Kerst en een gelukkig nieuwjaar. Aliëntatie anno 2004.
Een praktische toepassing.
Het zijn nu opnieuw de drukste maanden van het jaar, met de gewone activiteiten rond Kerstmis en het feest van de driekoningen, patroonheiligen van onze parochie. Dit jaar gaan ze voor de eerste keer een "EI baile del conquistador" opvoeren (de dans van de veroveraars). Dat is een pareltje van illustratie bij Sigmund Freud's theorie van de aliëntatie vind ik.
Een groep indianen, verkleed als Spaanse veroveraars, defileren met indianenpasjes heen en weer door de straten, in Spaanse soldatenuniformen van die tijd, uitgedost met spiegeltjes (een allusie op het feit dat de indianen domweg hun goud inruilden voor spiegeltjes), met een Spaans masker op hun hoofd, enz ... (en meestal zo dronken als een varken).
Persoonlijk vind ik daar geen kunst in en zelfs beledigend voor de waardigheid van de indianen. Maar blijkbaar lachen de mensen hier graag met hun eigen stommiteiten ... de zwarten in Afrika kunnen nogal anders dansen en klederdrachten uitvinden.
Ik heb daar nooit goed weg mee gekund en ik denk dat het eerder de onderdanigheid aan de Spanjaarden uitdrukt dan wel een verzet, zoals ze soms schrijven. Er is al van alles geschreven over die Spaanse verovering. De echte waarheid zal wel zijn dat het niet veel inhield mensen te onderwerpen die in de 16° eeuw nog steeds in het steentijdperk leefden.
Enfin, we gaan het "toelaten", eerder om geen ruzie te maken met de mensen dan wel om wat anders. Ge moet hier inderdaad weten wanneer ge iets verbiedt of toelaat.
Er zijn al veel pastoors "gesneuveld" omdat ze ergens een onnozelheid wilden afschaffen. Vertelde ik ooit de historie van Quetzaltepeque (Wat een naam)
Daar vierden ze op palmzondag de processie van het ezeltje. Die moest dan op Palmzondag Jezus dragen tijdens de processie. Maar dat was altijd een zuip- en slemppartij, en de pastoor wou dat veranderen. Hij wilde het ezeltje niet meer geven. De mensen organiseerden een grote volkstoeloop, en ze begonnen te roepen en te tieren: "Geef ons het ezeltje, geef ons het ezeltje".
Waarop de slimmerik buiten kwam en riep: er zijn hier al ezels genoeg, er staan er 3.000 voor mijn deur".
Hij heeft nogal mogen lopen, die kerel.

Nieuwsjes van de parochie (Steeds met steun van "De Brug"!!)

De school: We zijn nu volop bezig met de bouw van een nieuw atelier voor onze timmer- en ijzerafdeling van onze lager middelbare school, die specifiek georiënteerd is op praktische kennis. De meisjes leren koken, vanaf dit jaar gaan ze ook leren naaien. Eens hun lager middelbaar gedaan zullen ze dat dan ook reeds kennen.
En in de gehandicaptenwerking zijn we nu gestart met een sportploeg voor gehandicapten. We deden mee met de nationale spelen van Guatemala, en kregen daarvoor uniforms en trainingspakken van sponsors. In februari starten we dan met de aanleg van een sportpleintje van 25 meter op 15. Dan is ons stuk grond in colonia San Antonio praktisch volzet. We hadden nog nooit zoveel gehandicapten als nu. (140)

Boorput: En in februari gaan we ook nog boren tot 150 m diep, om drinkbaar water te hebben in onze instellingen. Vandaag heb ik de "toelating" van de burgemeester reeds gekregen, en overmorgen komen de ingenieurs hun berekeningen maken. Tegenwoordig moet ik weer elke avond een pomp aanleggen om water uit de leiding naar onze tank te zuigen. En mag ik dan rond drie uur 's morgens weer eens optrekken om af te leggen, want dan beginnen de mensen op te staan en het water geraakt vlug opgebruikt. Dat spelletje duurt dan tot de maand mei wanneer het weer ten volle regent.
Ondertussen is Roberto Tovar, de architect, reeds klaar met de plannen voor de tweede verdieping op de pastorij. Dat is meer een soort duivenkot waar iedereen in en uit vliegt. .. ik heb inderdaad geen plaats meer voor alles wat we doen. (De helft van mijn eetplaatsje sneuvelde om de naaischool uit te breiden). Vooral ook de jeugdgroep heeft een nieuw lokaal nodig.
De naaischool: ook de naaischool heeft meer dan plaats tekort. Dit jaar zijn er 22 naaisters uitgekomen. Dat zijn weeral 22 mensen die niet van de honger zullen sterven. Opvoeding is de allerbeste vorm van ontwikkelingshulp. Dit jaar zijn weeral een gans pak oud-leerlingen afgestudeerd als onder-wijzer, enkele ingenieurs zelfs ... dat alles geeft me een enorme voldoening, en weegt heel sterk op tegen de vele lasten en zorgen die dat allemaal meebrengt. We gaan begin januari een oud-leerlingen dag inrichten, tijdens de kermis. Dan gaan we eens zien waar al ons volk terecht gekomen is in het leven.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 25 september 2004

De duistere zijde van de eeuwige lente.
Een verhaal vol ressentiment en wraak. Vervolg van mijn vorig artikel.
1) Het werkelijke leven
Vandaag (25 september 2004) sloeg ik de krant open om het aantal vermoorden te tellen: liefst 29, waaronder elf in onze provincie San Marcos, die men sedert enkele jaren San Narcos aan het noemen is (Heilige Drugs). Er worden tegenwoordig méér mensen vermoord per dag dan tijdens het heetste van de burgeroorlog. En mét de bezwarende omstandigheid dat er nu geen lijn noch partij in te ontdekken valt. Als je destijds een patrouille van het leger tegenkwam, wist je dat het gevaarlijk kon zijn.
Met de guerrillero’s was dat soms een gezellig onderonsje. Maar met beiden waart ge zeker dat ze niet zomaar een bus opstapten en in het wilde begonnen te schieten. Er zat ook steeds nog een ideo-logische lijn in. De ene streed vóór en de ander tegen iets.
De kogels en de doden vielen samen voor het goede of het slechte doel. Je kon er heilig door verklaard worden, of een Nobelprijs winnen, de staat beschuldigen, of lang overleden ideologen bekladden. Je was steeds voor of tegen één van de partijen.
Maar nu gaat dat manicheïstische cowboyspelletje niet meer op: er zijn geen 'goeden' en geen 'kwaden' meer. Er zijn alleen nog slechten en verliezers. Honderden per maand. Meestal slachtoffers van drugverslaafden. Als een droevig symbool bijna, werden er op het defilé op het nationale feest twee mensen vermoord door zo'n bendeleden.
Ze zijn mooi kunnen weglopen natuurlijk.
Ook in ons lieve Tumbador is nog steeds geen enkel onderzoek begonnen tegen de moordenaars van enkele mensen bij een busoverval van twee maanden geleden. De bende van de 'Altunes' loopt vrij rond in Santo Domingo Pajapa (verafgelegen gehucht van onze gemeente), de mensen durven geen aanklacht indienen, en het openbaar ministerie heeft belangrijker werk dan een moord te gaan uitkammen.
Evenmin om iemands hand af te hakken als wraak voor een kruimeldiefstal, hier op 30 meter van mijn deur. Die is allang straffeloos de Mexicaanse grens over.
Commentaar in gerechtelijke kringen: 'Zó zullen ze leren, die dieven'.
Eigenaardig genoeg zit hier dan wél een gemeenschappelijke noemer; in beide gevallen zijn de daders ex-militairen. O toeval!!!

2) Het geweer van schouder veranderd
In hun recente boek: 'Ellado oscuro de la eternal primavera' (de duistere zijde van de eeuwige lente) analyseren de sociologen Vela en Sequén het blijkbaar onmogelijke verband tussen de vredesverdragen en het huidige blinde geweld in Guatemala. Dat geweld blijkt dan uiteindelijk niet zó blind te zijn. Er zijn wel veel goede dingen gebeurd na de vredesverdragen, maar nog veel meer slechte. Dat lijkt het besluit te zijn van hun studie.

1. Goede dingen
a) Het leger is ingekrompen tot ? van zijn oorspronkelijke sterkte: ongelooflijk gewaande situa-ties doen zich nu voor: o.a. de belangrijkste en wreedaardigste militaire bases van het westen (Quetzaltenango, San Marcos, en Solalá) werden ontmanteld, en de terreinen en gebouwen aan pedagogische projecten overhandigd.
b) Zo ook de Nationale Plantage Santo Tomás, de pronkerige speeltuin van de hoge militai-ren, waar ze dan ook af en toe eens presidenten en ministers lieten in spelen.
Overhandigd aan een project om jeugdmisdadigers her op te voeden. Gewoon onvoorstelbaar 10 jaar geleden.
c) Verder heel het proces om de corruptie onder de militairen uit te graven:
- De opgedoekte presidentiële état major. (Een term die ons, dappere Belgen, al te vertrouwd klinkt nietwaar? Wanneer zal die in België verdwijnen, want het is toch allang geen oOrlog meer zeker?)
- De meer dan onmogelijk gewaande afschaffing van het IPM (Insituto de Previsión Militar), ook al een sluis waardoor enorm veel geld verduisterd werd, en het overhandigen van de vol-ledige (?) geheime dossiers van die generale staf aan het gerecht.
Wellicht na een geruststellend telefoontje van de Amerikaanse ambassade, ge weet wel: de geneugten van de gsm tegenwoordig. Het lijkt allemaal van het beste te veel.

2. Afleidingsmanoeuvres
Maar uiteindelijk lijken dat toch maar mooie afleidingsmanoeuvres om alsnog het nekvel van de hoge militairen zelf te redden: ook zij hebben nogal aan de ruif gezeten tijdens de fatale vorige regering. En ei zo na wonnen ze dan nog op 'democratische' wijze de verkiezingen, om de laat-ste sporen van hun misdaden te kunnen uitwissen.
Vooral dan van de messiaanse generaal Rios Mont, die toch wel in je reinste Cacique stijl de laatste dertig jaar de Guatemalteekse geschiedenis heeft getekend: niet alleen een grote mas-samoordenaar, maar ook een vulgaire dief, een smerige leugenaar en een diepgelovig chris-tenbekeerling, die zelfs zijn persoonlijke lijfwachten bekeerde en doet meedansen in de religi-euze shows van zijn charismatische groep. (Wellicht weet ge nu waarom ik die bewegingen niet zó onverdeeld enthousiast tegemoet zie ... )
De man van 'de vis en het water', de strategie waarmee het leger duizenden mensen in EI Quiché heeft uitgemoord.De vissen waren het handvol guerrilleros die zich verborgen in de dor-pen.Het water waren de mensen die hen beschermden, met of tegen hun zin. Je moest dus gewoon het water wegnemen om vissen te vangen. Wat de meest wrede massamoorden ver-oorzaakte uit de Guatemalteekse geschiedenis. Plus dat alle mensen zich dan ook maar moes-ten bekeren en rond hun nieuwe god moesten dansen.
Niet voor niets won de militaire partij (FRG) uitgerekend dan ook de meeste stemmen in de streken waar het repressiegeweld het sterkst was. (San Marcos had zelfs 7 FRG-volksvertegenwoordigers op 7 kandidaten in 2000.) Heel dat mooie militaire schema is dus aan het uiteenvallen sedert de grote diefstallen van de vorige regering.
(3.000.000.000 miljard Belgische Frank - ik wist niet dat Guatemala zó rijk was.)

3) Hete hangijzers in de ijskast
CICIACS, Openbaar Ministerie, Opperste Gerechtshof, Opsporingsbrigades.
1. De Ciciacs: (Onderzoekscommissie naar de geheime diensten van de staat) Die geheime diensten bestaan nog steeds. (Persoonlijk ken ik een kolonel van de G2, de Gestapo van het Guatemalteekse leger destijds, en die man is nog steeds op post ... )
De regering doet het onmogelijke om die commissie niet van de grond te laten komen.
2. Openbaar Ministerie: Dat zit nog steeds zeer stevig in handen van FRG-minded volk (lees 'de legerpartij').
3. Opperste Gerechtshof: Ook reeds op het punt in handen te vallen van legergezinde rechters: gisteren hebben ze uit de eerste kandidatenlijst iedereen verwijderd die maar iets met de men-senrechten gecompromitteerd is.

4) De eigenlijke kracht van het leger
Volgens de auteurs van 'De duistere zijde van de eeuwige lente' ligt die
1. in het systeem om misdaden te bewijzen, of... de bewijzen te ontkrachten.
De enige instantie die nog écht een systeem heeft om misdaden efficiënt op te sporen, is het leger: gevormd personeel, technische opsporingsmethodes, bestanden, infrastructuur, enz. Gans dat apparaat wordt 'grandioos' aangetoond, maar dan op negatieve wijze, in de moord op Mons. Gerardi, de massamoord van Xanán, de moord op Mirna Mack en de ontelbare ontvoe-ringen die nooit opgehelderd werden.
2. in de infiltratie op alle niveaus, van ex-militairen in het nationale leven, niet in het minst in de ontelbare drug- en bandietenbendes overal rond.
Een paar voorbeeldjes:
a) een ex-commandant van een militaire basis koopt met zijn 'pensioentje' een ... scheepsrede-rij. In Guatemala betekent het dat je dan de grote oceaanreuzen, die niet kunnen aanmeren in de snerthaventjes hier, moogt gaan leeghalen, en alles aan wal brengen. Maar dan ook álles. Waarom denkt ge dat de grootste drugvangsten gedaan worden op weg van de havens naar elders ... En wie kan wat bewijzen? Juist, goed geraden ...
b) een ex-kapitein heeft geen zo'n groot pensioentje, maar kan nog steeds een douaneagent-schap kopen. Daarmee kunt ge van alles en nog wat binnenkrijgen in het land. De band met de commandant zal natuurlijk niet toevallig zijn ...
c) Een chef van de politie van El Tumbador wordt doodgeschoten in Tecun Umán, het grens-stadje van onze provincie. Hij werd vermoord in een gevecht tussen twee drugsbendes om de controle over een paar straten (lees bars) van het dorp. Niet als politieman. Als leider van één van de bendes. Hij was ook al een ex-militair. ..
d) De politie van Ocós, een middeleeuws vissersdorpje aan de grens, zit te kaarten terwijl op 50 meter van hun oren en ogen, de speedboten de drugs overvaren naar Puerto Madero in Mexi-co. Zo simpel als een partijkaart om uw postje te bemachtigen ...
Tot spijt van wie 't benijdt: dat boek werd amper gedrukt op 1000 exemplaren,meestal voor bi-bliotheken, en nog enkele voor peter en meter, en de suikernonkels, en een of andere duistere pastoor die het toevallig zag liggen in een universitaire boekenwinkel.
Daarom ook even onschadelijk als de stapels krantenartikels over de corruptie in Guatemala.
Zolang de échte macht niet écht volledig in handen van échte burgers komt, zal de toekomst blijven afglijden naar een algemene onveiligheid.
En wie weet roept de moegetergde bevolking dan uiteindelijk niet weer het reddende leger tot leven, om de krokodillenpoel te klaren die het zelf geschapen heeft.
De omslag van het boek vertoont dan ook kraaien die de ogen uitpikken van de mensen die ze aaien. Veel leesgenot.

Correspondent: Kris Van Landeghem

VERSLAG VAN KRIS VAN LANDEGHEM OVER HAAR VERBLIJF BIJ FREDDY DE GEYTERE IN GUATEMALA

Ik ben weeral een tijdje terug van mijn bezoek aan El Tumbador. Maar ik denk er nog met plezier aan terug. Ik voel me er intussen zo thuis dat alles gewoon lijkt. Alsof er niets over te vertellen valt. Dan besef ik weer wat voor gelukzak ik ben dat ik dat allemaal kan meemaken. Dat veel toch anders is, een eigen accent heeft.
Ik heb dit jaar heel wat lessen bijgewoond. Zowel in het lager onderwijs, als in het middelbaar. Daardoor kreeg ik nog een beter beeld van de kwaliteit van het onderwijs in dit kleine schooltje.
Er is niet alleen aandacht voor de theoretisch vorming. Hygiëne staat ook hoog op het lijstje. De kleuters poetsen gewoonlijk elke morgen hun tanden op school. Ook voor wie het thuis niet leert, moet het een gewoonte worden. En af en toe doen de ouders hun kinderen zelfs na en beginnen ook hun tanden te poetsen. (Dit jaar was dit tijdelijk onmogelijk omdat er geen water was. Er moest dagelijks water aangehaald worden met een pick-up en een paar tonnen van 100 liter. Met dit water konden de toiletten doorgespoeld worden. Maar om tanden te poetsen was het onbruikbaar).
In Guatemala is het de gewoonte om alles overal zomaar weg te gooien. Het blijft moeilijk dat af te Ieren. Elke week worden 2 verantwoordelijke leerlingen aangeduid. Die dragen een groene band. Ze moeten ervoor zorgen dat afval in de vuilbakjes belandt. Als ze een medeleerling iets zien weggooien, mogen ze die verplichten om al het rondslingerend afval dat in de school ligt op te ruimen.
Ook respect voor elkaar en zichzelf, en tegelijkertijd het vormen en uiten van een eigen mening krijgen veel aandacht. Er wordt heel veel in groepjes gewerkt. Samen leren werken is belangrijk. De opdracht kan variëren. Samen woorden opzoeken in het woordenboek, een thema uitkiezen en bespreken, .... Dan krijgen ze bijvoorbeeld de opdracht om over dit onderwerp een aantal vragen op te stellen. Nadien brengt één van hen voor de hele klas verslag uit. De één doet dit met plezier, de ander durft dit amper en moet aangemoedigd worden. Dat is overal zo. Maar hier is er nog een bijkomend aspect. Voor de echt arme kinderen, die er dank zij steun van de parochie naar school gaan, is het niet zo evident. Ze zijn gewend om enkel maar te doen wat anderen hen zeggen. Nu moeten ze zelf het woord voeren. De anderen moeten nu naar hen luisteren. Het helpt hen om zelfbewuster te worden. Te beseffen dat ook zij kans hebben iets te bereiken. Het is zowel voor hen als voor de rijke kinderen een hele aanpassing.
Racisme is ook in Guatemala een groot probleem. Dat is dan ook één van de dingen waar bijna onopgemerkt aan gewerkt wordt. De indiaan wordt geminacht. De allerarmsten zijn meestal ook indianen. Veel indianen zijn analfabeet. Veelladinos denken daarom dat ze dom zijn. Maar dat is niet zo. Ik ken heel wat verstandige analfabeten!
De meeste catechisten zijn indiaan. Ze hebben een ongelooflijk talent om te vergaderen en te organiseren. Ik heb al verschillende vergaderingen bijgewoond. De vergadering die me misschien wel het meeste bijbleef was een bijeenkomst met alle catechisten. Veel leefgemeenschappen hebben één of enkele catechisten. Er zijn ook een aantal verantwoordelijken die regelmatig bijeenkomen. Af en toe komen ze een gans weekend samen. Iedereen is dan welkom. De catechisten zelf zijn zo mogelijk heel het weekend aanwezig. Een massa mensen komt en gaat. Er komt een spreker, een zanggroep, .... zo'n gelegenheid wordt ook gebruikt om geld bijeen te brengen voor de projecten. Bijvoorbeeld door het verkopen van allerlei maaltijden. Ook een "rifa", een loterij, heeft altijd succes.
Elke gemeenschap neemt een taak op zich. De verantwoordelijken hadden de spreker en muziekgroep al gecontacteerd, en een lijst gemaakt van een aantal zaken die moesten gebeuren. Op deze bijeenkomst zouden de laatste details van de organisatie geregeld worden. Er zijn een 100 catechisten. Er waren er 82 aanwezig. Ik vroeg me af hoe je met zoveel mensen zinnig kunt vergaderen. Ik veronderstelde dat maar enkele mensen aan bod zou komen. Maar het verliep anders. Ik zal proberen weer te geven hoe de vergadering verliep. Maar ik besef dat ik er maar een heel ruw beeld van kan geven. Het ging allemaal veel subtieler dan ik kan beschrijven.
Bij elk punt dat besproken moest worden, was er een geroezemoes. Het leek of er niets gebeurde. Maar ze overlegden onderling. Meestal per communiteit, of met een paar communiteiten samen. Dan brachten ze een besluit naar voor, eventueel met een opmerking over een afwijkende mening. Degenen die niet spontaan hun mening zegden werden niet genegeerd. Ze werden apart aangesproken. Maar het waren niet alleen die "groepsverslagen". Er waren ook individuele tussenkomsten. Ook punten die vroeger misgegaan waren werden aangepakt.
Als ik dit zo herlees, besef ik dat het misschien niet zo speciaal lijkt. Ik kan het niet echt weergeven. En toch heeft het veel indruk gemaakt: een vergadering met 82 deelnemers. Iedereen kwam aan bod. Alles voor de organisatie van de activiteiten voor een gans weekend werd afgesproken. De vergadering was op een voormiddag afgelopen.
Het spijt me echt dat ik moest vertrekken voor dit weekend plaatsvond.

Kris.

El Tumbador - 25 maart 2004

1) Guatemala is Haïti nog niet.
In de voorbije weken werd iedereen enorm getroffen door de beelden vanuit Haïti. We dachten eerst dat het "De Kongo" was: Mensen die gebouwen leegplunderden, doden, gekwetsten, het leger, je reinste Tonton Macoute stijl. Aristide op de vlucht naar Afrika met zovele miljoenen, en noem maar op. Even dachten we terug aan wat ook hier gebeurde vorig jaar: een soort straatrevolte in een rijke wijk van de hoofdstad .. Maar dat was opgezet spel door de regering zelf. Ze hoopten zo de massa ter be-reiken, en aan de macht te blijven. En niet precies uit liefde voor het volk, maar om verder te kunnen blijven stelen.

2) Maar het zou er nog eens van kunnen komen.
Die vorige regering heeft meer dan 100.000.000 € (jawel, euro) gestolen, plus wat ze nog niet ontdekten. Niet minder dan 47 hoge functionarissen zijn er elk met miljoenen aan de haal. De partij aan de macht was de legerpartij. Naar hoffelijke Guatemalteekse gewoonte heeft de nieuwe regering de belangrijkste acteurs laten ontsnappen, en enkel sommige mindere goden bij de kraag gestekt. Maar geen nood, de overgrote meerderheid komt wel terug vrij, volgens het gouden gezegde:
"CHUCHO NO COME CHUCHO, Y SI COME; NO COME MUCHO"
"De ene (vuile) hond bijt de andere niet, en als hij bijt, is het niet al te hard" Als eerste kennismaking met het Spaans lijkt me dat geen onaardig gezegde.

3) Laboratorium van de anarchie.
De bevolking ziet het allemaal met groeiende ontzetting gebeuren. Een zoveelste herhaling van het verleden, plus de beelden uit Haïti, zouden dan toch wel eens de vlam in de pan kunnen doen slaan. Jaren geleden schreef ik eens dat de guerrilla een kinderspel zou worden van wat ons dan te wachten staat: een woeste anarchie, waarvan iedereen het slachtoffer zou worden. Iedereen??? Neen natuurlijk, want de rijken hebben allang hun spaarvarkentje buiten ...

4) De "helden van de vrede" op vinkenslag.
Het leger weet dat ook, en daarom zijn ze zich reeds drie jaar lang tot de tanden aan het bewapenen. Ze noemen zichzelf heel cynisch "de helden van de vrede" De guerrilla is smadelijk verslagen. (ze zeggen dat wel niet zo, maar het is de waarheid) De vredesakkoorden liggen nog steeds in de ijskast. De overwinnaars hebben álle de macht. "Links" en "rood" bestaan allang niet meer. De kinderen van de rijken dragen T-shirts met Che Guevara op, Zelfs de hamer en de sikkel is nogal "in". Net als het kruis van Christus, volledig onschadelijk, en erg modieus ...
Oorlogen zijn nu eenmaal zo: Julius Caesar zei het al: "vae victis!" Wee de overwonnenen! Onder de mom van drugs- en bendebestrijding is nu zelfs een akkoord in de maak met onze allerliefste Georges Bush om USA-troepen in Guatemala te laten opereren. Dat is dan natuurlijk géén schending van de autonomie, want sinds Monroe weten we reeds lang dat gans Amerika voor de Noord Amerikanen is. In weerwil van de vredesverdragen zullen dan ook onze soldaten weer op het oorlogspad kunnen trekken., want wie zal onze lieve vrienden de weg tonen in de Guatemalteekse jungle? ....

5) Otto Perez Molina: de sterke man achter bompa Berger.
President Berger is een intelligente, schatrijke bompa. Van Belgische afkomst dan nog wel. Op As-woensdag heeft hij zelfs publiek, en als staatshoofd vergiffenis gevraagd aan het Guatemalteekse volk voor het staatsterrorisme uit de jaren 60-90. Een uiterst onverwacht scenario. Dus over hem voorlopig nog geen woord kwaad. Een van de belangrijkste mannen van deze nieuwe regering is echter een zwaargewicht uit de burgeroorlog: Otto Perez Molina. De schaduw van de president. Hij heeft geluk dat de UNO -kommissie voor de mensenrechten zijn boekje niet teveel opengedaan heeft .. Uit zedig-heid mag niemand hem nog "generaal" noemen natuurlijk. Wanneer je gepensioneerd bent, zijt ge geen generaal meer. Hij is zelfs geen minister. Enkel veiligheidsadviseur. De minister van defensie is dan wél een echte generaal. Het land moet verdedigd worden tegen de vijanden van het vaderland. De slachtoffers van de oorlog zijn echter nog steeds niet allemaal uit de massagraven gehaald. Geen enkel familielid kreeg ooit maar één cent. Met de leeggeplunderde staatskas zal dat nu zéker zo goed als onmogelijk zijn. En in het collectief geheugen smeult dat verder. Eén vonk kan genoeg zijn om alles weer te doen losbarsten, en ditmaal niet netjes opgedeeld in Guerrilla en Leger. Het zal meer op een krokodillenpoel lijken dan op een schaakpartij. Meer op Haïti dan op de Belgische praatbarak. Daarom haastte president Berger zich om de slachtoffers van de burgeroorlog óók een vergoeding te beloven ..

6) Opvoeden voor een betere tijd.
Welk verband is er nu tussen deze poel en onze kleine projecten, een niemendalletje eigenlijk, vergeleken met andere, stevig onderbouwde instellingen?
1. De parochiale school:
De bedoeling is iets op te bouwen dat niet weer terug ineenstort eenmaal we er niet meer zijn. Eigenlijk hebben we een broertje dood aan mastodontprojecten. Zoals een oud paterke me eens zei: "van waar gaat het eten blijven komen voor al die olifanten?" Ons systeem is zodanig georganiseerd, dat we met een jaarlijks deficit van amper een 2.000 Euro, bijna 100 leer-lingen opvoeden. Ook beogen wij kwaliteit in ons schooltje: de weinige leerlingen die hier buiten komen, zullen gegarandeerd aan de bak komen wanneer ze afgestudeerd zijn. Die "bak" staat jammer genoeg allang niet meer in El Tumbador, maar in de grote steden, en in .... de Verenigde Staten. Daar zitten nu reeds anderhalf miljoen Guatemalteken.
We moeten er dus voor zorgen dat onze leerlingen niet gedoemd zijn om later vuile klusjes op te knappen, gelijk waar zij werken. Tot onze grote voldoening kunnen we zeggen dat bijna alle oud leerlingen van ons schooltje nu reeds aan de universiteit, of hoger onderwijs studeren, en wie kan dáár kritiek op hebben? Wie kan met een machete de strijd op overleven winnen, tegen een computergeschoolde of een machine-expert? Of moeten we ze leren machetes slijpen om erop los te hakken wanneer ze geen werk meer krijgen .... ?
2. Het fysio-centrum voor gehandicapten:
Ook hier werken we met een klein budget, waarvan reeds meer dan de helft door plaatselijke acties wordt bekostigd. Een honderdtal gehandicapten krijgen hier hun behandeling. Gratis.
3. De naaischool: dit project draait reeds volledig op zichzelf. Na twee jaar cursus zijn die vrouwen bekwaam om een eigen leven uit te bouwen als naaister.
4. De ambulancedienst: dit gaat samen met het fysio-project, en draait volledig op vrijwilligers, waaronder uw dienaar natuurlijk.
5. Het medisch project: maandelijks blijft de gyneacologe gratis consultaties doen. Men kan er ons moeilijk van beschuldigen geen oog te hebben voor de problematiek van de vrouw.
Dat alles met beperkte middelen, en een geleidelijke groei naar onafhankelijkheid van het buitenland. Daarom hebben we nog steeds ons meelfabriekje als een troef achter de hand. Geleidelijk komt er ook een plaatselijk netwerk van zelfhulp tot stand.

7) Twee modelvrouwtjes : Alis Maria Barrera en Lesly Quiiionez. * Alis Maria Barrera: (19 jaar)
In ons centrum voor gehandicaptenbegeleiding hadden we sinds 12 jaar een meisje met Spina Bffida, het allereerste patiëntje dat we behandelden. Vanaf de kleuterklas zat ze bij ons op school, plus volgde ze bij ons haar fysiotherapie en spraaktherapie. Resultaat: niettegenstaande haar blijvende handicap kan ze zich onafhankelijk bewegen, én .... is ze vorig jaar afgestudeerd als kleuteronderwijzeres. En nu zit ze aan de ... universiteit om licentie speciale opvoeding te studeren .... 12 jaar geleden gaf ik haar persoonlijk zelfs weinig kans om een onafhankelijk leven te leiden.
*Leslv Quiiionez: (15 jaar)
En in hetzelfde centrum hebben we een doofstom meisje, (Lesly Quiiionez) dat volgens haar ouders idioot was. Welnu, dat meisje heeft haar intellectuele achterstand (als gevolg van haar doofstom zijn) zeer vlot goedgemaakt, en is na twee jaar cursus in onze naaischool, een van de vijf vrouwen die een coöperatieve voor snit en naad gestart hebben. Zóiets beogen we, hoewel dat nooit krantenkoppen haalt. En telkens als ik dat ongelooflijk lieve kind omhels, voel ik me zó wegebben van de enorme emotie, en dan denk ik: "dát is het waar we voor gaan."
8) Dankbaarheid, het geheugen van het hart.
"Dankbaarheid is het geheugen van het hart" is een van de duizenden spreuken van Bond Zonder Naam. Dát geheugen heb ik altijd goed onderhouden, zij het niet altijd met woorden.
Maar op dit ogenblik denk ik aan u allen, en dank ik u allen "van ganser harte" voor uw belangloze inzet voor de derde wereld. Eens we allemaal onze portie leven teruggeven aan Hem die het ons gaf, zal alles netjes op een rijtje gezet worden. Maar dat is voorlopig nog de minste van onze bekommernissen. We blijven aan de wagen duwen, wellicht niet meer met dezelfde energie als dertig jaar terug, hier en daar zelfs met een wisselstuk in de carrosserie, maar met onverminderd enthousiasme.
Met de goede oude Felix Timmermans zeggen we nog steeds:
"Doe mij in de oogst geloven waarvoor ik dien". Uw dankbare Freddy De Geytere.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - december 2003

Hierbij dank ik u hartelijk voor het vandaag ontvangen nummer en blij te lezen dat mijn aanvraag voor 2004 reeds gepubliceerd werd. Het is ook verheugend te zien dat bijna alle aanvragen gaat naar pedagogische en "anders validen projecten", en zelfs verscheidene collega's vervangen lekkende daken. Het bewijst dat we allemaal een beetje tweedehands te werk gaan, en dat gaat natuurlijk ook.
Als ik lees dat Jef Lombart in India nog altijd les gaf op de grond, dan voel ik me écht verbonden met die man: in ons oude schooltje was het wel niet op de grond zitten, maar het leek er bijna op: we moesten dikwijls de ratten uit het toilet vissen, en vleermuizen hingen broederlijk naast elkaar in de kleine leslokaaltjes. Een paar maal viel zelfs een poes-op-jacht dwars door het rotte plafond. Wie had toen gedacht dat we van onze ex-leerlingen reeds verscheidene universitairen zouden hebben, een ervan wordt dit jaar advocaat.
Lees ik het project van Henri Maes, dan voel ik goed de verschrikkelijke situatie aan waarin Congo verzeilde. Een zuster uit Kinshasa zei me eens ten tijde van Mobutu : "Sese Seko is verschrikkelijk corrupt, maar die erachter komen zijn niet veel beter". Soms denk ik dat de strijd tegen de corruptie in alle ontwikkelingslanden de allereerste taak is, veel belangrijker nog dan veel leningen, die dan toch steevast in de zakken van de rijken verdwijnt en dan toch via het zwarte circuit weer in de rijke landen belanden. De leningen zelf moeten evenwel wél terugbetaald worden met de honger van de armen. Brief per brief voel je aan dat alle ontwikkelingslanden aan het zelfde bedje ziek zijn: het egoïsme van enkelen dat massa's mensen naar de ellende drijft. En daar geen enkele "revolutie" meer mogelijk is, verzandt alle contestatie in gewapende roversbenden, misschien een revolutie "sui generis".
"Links" bestaat allang niet meer, enkel een rood geschilderd "rechts", waarvan de leiders dan ook steenrijk worden, zoals hier de zoon van Nobelprijs Miguel Angel Asturias. Zelfs een gematigd "roze" ecologische optie heeft blijkbaar een beetje op haar eigen start getrapt. De kinderen van de rijken lopen hier zelfs uitdagend rond met luxueuze T- shirts van Che Guevara, en de CCCP van Lenin. Zelfs hun symbolen hebben ze hen afgenomen.
Oplossing in de arme landen: massaal naar de rijke landen trekken. Oplossing in de rijke landen: massaal de ingeweken armen inzetten op de smerigste plaatsen: riolen, vuilnisdienst, schotels wassen, ondergrondse bouwwerken, mijnen, en noem maar op. En zich blind staren op Ronaldo en Tiger Woods.
Op 13.000.000 Guatemalteken leven er momenteel 1.500.000 in de USA. En op de 6.000.000 Salvadori-anen zijn er dat zelfs 2.000.000. Nogal een succes nietwaar van de "globalisatie"?
De andere optie is : stelen en moorden om zelf niet van honger te creperen. In Honduras en EI Salva-dor hebben ze nu nieuwe wetten om de bendevorming tegen te gaan. Maar ze kunnen toch niet steeds opnieuw al die getatoeëerde amokmakers en moordenaars in de gevangenis blijven gooien.
In Midden Amerika is dat op zichzelf reeds een leger van meer dan 80.000 man. Nu reeds gaan stem-men op onder de politiekers om de "maras" (gewapende jeugdbendes) te reconverteren en in te scha-kelen in ... de economie: maar. .. welke economie wanneer alles failliet is in het land?
Het is de kwadratuur van de cirkel. Dat zal de regeringen ertoe dwingen een en ander te veranderen in de bestaande onrechtvaardige structuren. Maar voordien zullen ze blijven week na week 70 à 80 doden tellen in Midden Amerika. Zolang daar geen Belgische of Duitse toeristen bij zijn, is dat geen nieuws in Europa natuurlijk. Maar dat is op tien jaar tijd een regelrechte massamoord: 80.000 doden, méér dan in de burgeroorlogen destijds. En zou het in Afrika beter zijn?
Met deze nogal gewelddadige cijfers besluiten we hier het jaar écht een beetje in mineur: niemand ziet nog écht wáár andere kansen liggen, tenzij emigreren of stelen ...
In de loop van al die jaren heeft "men" soms nogal "poer verschoten" aan hetze aanvallen tegen kleine projecten van afgelegen paterkes, nonnekes, of ontwikkelingswerkers. Dat was "boter aan de galg", bracht geen "diepere" veranderingen teweeg, enzovoort. De Kerk had de boter opgegeten. Maar ei-genaardig genoeg zijn vele fameuze critici, grote uitbuiters én revolutionairen, gevormd geweest in christelijke scholen, en zijn ze al eens verzorgd geweest in dito ziekenhuizen of dispensaria.
Van Fidel Castro tot Anastasio Somoza, van Lumumba tot Mobuto, van Kabila tot Mugabe, of in posi-tieve zin van Leopold Senghor tot Desmond Tutu, van DaniëlOrtega tot Nelson Mandela. Als het me-rendeel onder hen uiteindelijk dictators of moordenaars van hun volk geworden zijn, dan is dat moeilijk op de rug van onderwijs of kerk te schuiven, maar wél van het feit dat ze achteraf sarcastisch hun ei-gen idealen hebben afgewimpeld. Het is geen kwestie van intellect, maar van overtuiging en intellec-tuele eerlijkheid.
Hartelijk dank voor de doorgedreven steun van De Brug aan zovele projecten die blijven geloven in de opvoeding en zorg voor mensen, in de brousse van India of Pakistan, met een schamele 100 kinderen, één enkel seminarie voor de indiaanse volkeren in Guatemala, of in een verloren bergdorp met een groep gehandicapten werken, in Nepal enkele kinderen potten leren bakken in plaats van in het drug-circuit te komen, of het groepje straatkinderen rehabiliteren in het post Idi Amin Uganda.
Dát is intellectuele eerlijkheid. De kleine Albert Schweitzers, Pater Pire's, of Teresa's van Calcutta overal rond.
Dank dat ook wij strootjes mogen zijn in dat grote dak dat miljoenen tegen de zure regen van het egoïsme behoedt.
Dank aan "De Brug", die daarvoor tussen ettelijke pintjes en koffiekransjes heen, ... de brug slaan tussen ginder en hier.
Zalig Kerstfeest en Gelukkig Nieuwjaar.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 9 mei 2003

Hierbij heb ik het genoegen u aan te kondigen dat wij reeds alle onderdelen van de filterpomp hebben aangeschaft, zoals u in bijgevoegde kopie van de facturen kan zien. Het gaat om een zandfilter. Het zand werd nog niet geleverd en werd daarom als 'abono a cuenta' aangeduid.
Daarbij zullen dan nog de installatiekosten komen (buizensysteem en koppeling aan de distributietank) waarvan we dan ook de nota zullen bezorgen. De watertank, bekostigd door 'Tumbador vzw.' is reeds in de eindfase van opbouw, en zonder tegenslagen zal de filterinstallatie daar over een tweetal weken op aangesloten worden. Dan zullen we zowel onze school als het centrum voor rehabilitatie ononderbroken van drinkbaar water kunnen voorzien en onder andere ook opnieuw terug de hydrotherapie kunnen opstarten, die wegens voortdurende waterschaarste gedurende een half jaar buiten werking was. (Via Mevr. Teuchies, een bezoekster die hier was op het ogenblik van de aankoop, zult u enkele foto's krijgen van de aankoop).
Uit naam van alle gebruikers dank ik u van harte voor de geleverde hulp.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 12 maart 2003

Verslag van Kris Van Landeghem
Ik ben dit jaar weer bij Fred op bezoek geweest. Met de projecten is alles oké. Fred heeft zich in het revalidatiecentrum teruggetrokken als coördinator, maar geeft nog wel een groot jaarlijks vast bedrag als steun en zorgt nog voor de watertank. Dit gebeurt al in het vooruitzicht van zijn pensioen over 9 jaar: dan moeten ze alleen verder kunnen. Dat geldt trouwens voor alle projecten. Het is beter dat ze daar nu al mee beginnen, dan dat ze ineens onvoorbereid voor voldongen feiten staan. En je
kan zeker zijn dat hij er zich strikt aan houdt. Hoe dikwijls ik het zinnetje: 'Ik ben geen coördinator meer. Daarvoor moet ge bij de nieuwe coördinator of de directie zijn.' gehoord heb kan ik niet meer tellen.
Ik heb ook een vergadering van de catechisten bijgewoond, geleid door de parochieraad.
Zo'n vergadering heeft elke maand plaats. Er is telkens een gedeelte vorming, en een gedeelte waarin bv afspraken gemaakt worden in verband met een weekend met activiteiten ten voordele van het re-validatiecentrum. Er zijn 100 catechisten, waarvan er meer dan 80 aanwezig waren. Kunt ge het u voorstellen, een vergadering met meer dan 80 mannen en vrouwen, die allemaal hun inbreng kunnen doen? En toch kwamen ze op korte tijd tot goede afspraken.
Ik wilde jullie ook nog iets vertellen over een heel ander aspect van het leven daar. Ik maakte daar een, voor ons, heel speciale huwelijksviering mee. Ik zal proberen om niet alleen de droge feiten weer te geven, maar ook de psychologische achtergrond duidelijk te maken.
Ik vergezelde Fred toen hij naar Finca Mediodia ging. De catechist van deze gemeenschap had hem uitgenodigd om er een mis te komen doen, en aansluitend een huwelijksviering. Hiervoor trokken we naar de woning van het paar. Het was een eenvoudig huis van hout en golfplaten. Het was tamelijk groot. Er stonden 4 bedden. (Waarschijnlijk wonen ook hier verschillende gezinnen samen.) De ruimte was door een gordijn in 2 gedeeld. Toen we binnenkwamen werd het gordijn zo ver mogelijk open geschoven. Enkel één bed bleef achter het gordijn staan. In het midden van de ruimte stond een tafeltje met 2 stoelen ervoor, duidelijk bestemd voor het paar. Het waren 2 oude mensen die al jaren samenwoonden. De man had altijd een erg losbandig leven geleid. Nu was hij erg ziek, bijna stervende. Hij wilde met zichzelf in het reine komen, zich bekeren. Misschien hebben sommigen het moeilijk met het woord 'bekeren', doet het denken aan het vroegere 'zieltjes winnen'. Maar dit heeft daar helemaal niets mee te maken. Het gaat uit van de mensen zelf. Voor hen is het een noodzakelijke hulp om vrede te vinden met zichzelf. Daarom vroegen hij en zijn vrouw de officiële inzegening van hun huwelijk inzegening van hun huwelijk door hun parochiepriester. Eigenlijk was het misschien meer een zegen over hun leven samen, en een teken van vergeving. Toch was er ook een duidelijke verwijzing naar de toekomst, hoe kort die ook zou zijn. Zoiets gebeurt meer in Guatemala. Misschien zijn er wel bijna evenveel huwelijken van stokoude mensen als van jonge koppels.
Na overleg met de man werd besloten dat hij in bed zou blijven liggen (achter het gordijn). Het zou weliswaar mogelijk zijn hem er met enkele mensen uit te tillen en voor de duur van de viering op de stoel te zetten, maar dat zou hem ondraaglijke pijn bezorgen.
In Guatemala is het de gewoonte dat het paar voor de inzegening van hun huwelijk biecht. Zo'n biecht komt dikwijls neer op een ernstig gesprek over hun problemen en moeilijkheden. Tijdens de biecht stonden de genodigden aan één kant en zongen.
Eén vrouw had duidelijk een feestblouse aan. De anderen, ook de bruid, hun dagelijkse kleren. Ze zul-len er trouwens geen andere hebben. Aan de andere zijde stonden 2 stoelen, met daarop Fred en die vrouw. Aan Freds andere zijde speelden 3 kleinkinderen, die ook tijdens de biecht van hun grootmoeder zijn aandacht vroegen, en ook kregen, door een handgebaar, een korte deelname in hun spel, of een glimlach.
Nadien ging de vrouw op één van de stoelen voor het tafeltje (op dat ogenblik het altaar) zitten. De andere stoel bleef leeg. Fred stond achter het altaar en ging naar de man toe wanneer hij zich tot hem wendde. De stem van de man klonk krachtig, blij en vredig, toen hij antwoordde.
Fred sprak openlijk over de korte tijd die de man nog te leven had en over zijn bekering. Dat verwachtten de mensen ook van hem. Als hij hier niets over zou zeggen, zou hij deze man in de kou laten staan. Dat de priester dit tot inkeer komen in het openbaar verwoordde was voor hem nodig. Het was een teken dat hij aanvaard was, zoals hij was, helemaal.
Ik heb de bruidegom nooit gezien, maar het was duidelijk dat hij vrede gevonden had, en de kracht om zijn toekomst aan te kunnen. Hoe die ook zou zijn.
Ik kan niet onder woorden brengen welke sfeer er heerste en welke gevoelens dit opriep. Maar er was tegelijkertijd verdriet, een zekere geladenheid, vreugde, hoop en vrede.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 7 augustus 2002

Guatemala is terug in het nieuws!! Ge zoudt bijna 'hoera' roepen, maar helaas, het is enkel om aan de reisagentschappen terug de 'travet waming' van zoveel jaren terug te herbevestigen: in El Petén heb-ben 25.000 oud-burgerwachten van tijdens de burgeroorlog alles lam gelegd. Dat is niet moeilijk want er is maar één weg. Een 200-tal heilige toeristen zijn een nachtje langer in hun hotel moeten blijven en alle kranten stonden zodanig vol, dat ze het zelfs in zo'n achterlijke gebieden als Europa konden le-zen.
Waarom al die show? Theoretisch om geld af te pingelen van de regering (dat hebben ze ondertussen al gekregen). Maar in feite om aan gans het land duidelijk te maken dat de militairen nog steeds de lakens (willen) uitdelen. De huidige marionettenregering heeft een populariteitspercentage van 5 %. En daar de grootste genocide van de laatste 30 jaar het parlement rond zijn vinger draait, moet het leger nu het geweer van schouder wisselen (sic). Om niet de zeggen: de schouder van geweer wisselen. Daarom hebben ze dus die vervaarlijke bende onverlaten op de toeristen losgelaten, want dat zijn de beste en meest hysterische propagandisten van al dan niet vermeende gruweldaden. Dat dit toerisme in El Perén (de Mayarulnes in Tikalll) nu helemaal plat ligt, zal hun zorg wezen.
En die 25.000 zijn maar een heel klein deel van alle PAC (= gewapende burgerwacht) die destijds met een oude Mauser de guerrilla moesten te lijf gaan, om het leger niet helemaal naar de vodden te hel-pen. Er waren er toen niet minder dan .. , één miljoen. De strategie is dus duidelijk: de overige 975.000 zullen nu ook: hun pree eisen en dan staat heel het tand op stelten. Het signaal is reeds ge-geven: de president zal een nieuwe belasting heffen voor de 25.000 P.A.C's. Dan zal de nieuwe 's-terke' man aan de rest ook die vergoeding beloven, en zo op de meest absolute democratische ma-nier het land van de zoveelste ondergang redden. Die man had wel eens Otto Perez Molina kunnen heten, ware het niet dat hij in een zéér confuus incident praktische de sympathie van de geliefde Ge-orges Bush verknoeide.
Daar zelfs een tijdschriftje als 'de Brug' gelijk "vaar kan belanden, is het moeilijk in detail te treden. Maar de partijstrategie van het leger ligt met zijn incident wel degelijk overhoop.
De huidige politieke breidel van de militairen is de ERG. (Frente Republicano Guatemalteco). Maar die kan onmogelijk de volgende verkiezingen winnen (behalve met fraude). En daar de coming man met heel zijn partij niet van de grond komt (de Partido Patriotico die stuw gezien de initialen van de Partido Popular overnam) hebben ze nu terug Oscar Berger van de P.A.N. (Partiduo de Accion Nacional - vo-rige regeringspartij), en van Belgische afkomst, voor de wagen van zijn bijna ter ziele gegane partij gespannen. En wonder boven wonder, en zonder de zegen van de paus, staat hij reeds de eerste in de 'poli's' (hier betalen ze daarvoor natuurlijk - iets zoals Miss Rusland Universe).
Ge ziet dat Guatemala niet voor niets het 'magische tand van de eeuwige lente' genoemd wordt Het vervolg is zonneklaar te voorspellen: grote triomf voor de oppositie die vroeger geen oppositie was, tegen de machtshebbers die ook geen machtshebbers waren. de échte heren zitten ver van het gejank van de politiekers, en gooien af en toe een been, om het circus wat nieuw leven in te blazen. Dat was dan eens uit een minder onschuldig vaatje getapt.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 23 maart 2002

Verlag van de correspondente van Freddy: Kris Van Landeghem.
Ik ben in februari weer naar El Tumbador geweest.
De economische toestand is er nog achteruitgegaan: er is geen werk meer op de koffieplantages. Terwijl vroeger duizenden mensen uit het binnenland tijdens de koffiepluk (van oktober tot december) naar Tumbador kwamen om er te werken, worden nu zelfs de mensen die op de plantages woonden weggestuurd. Van de 133 plantages die er in Tumbador waren, waren er vorig jaar nog 1 of 2 die hun koffie konden verkopen. Op een plantage waar vroeger het ganse jaar door 600 mensen werkten, werken er nu nog 4. Overal zie je verwaarloosde koffievelden. Op de plantages wonen nog maar heel weinig mensen. Heel wat huizen werden al afgebroken. Hier en daar staan bordjes: grond te koop. Er zullen er nog meer volgen: de eigenaars van de finca's beginnen hun gronden te verkavelen. Op ver-scheidene plaatsen werden de koffiestruiken gerooid, ze brengen toch niets meer op. Ze willen iets anders proberen. Daarbij komt nog dat het vorig jaar bijna niet geregend heeft tijdens bet regenseizoen. Ook nu, tijdens het droog seizoen, zou het dagelijks eens goed moeten regenen, gewoonlijk tussen 17 u en 18 u. Nu is er één stevige regenbui geweest terwijl ik daar was, de eerste en enige dit jaar!
De oorzaak van het einde van de koffie voor Guatemala is een ineenstorting van de prijs op de we-reldmarkt. Brazilië en Vietnam produceren massaal koffie. Brazilië produceert koffie op hoogvlakten en kan dus machinaal oogsten, er zijn dus zeer weinig loonkosten. Ik vermoed dat de lonen in Viet-nam nog veel lager liggen dan in Guatemala. En Guatemala moet zijn schulden aan bet IMF afbetalen via belastingen op de koffie. Het bedrag van die belastingen is gelijk aan de productiekosten. De on-kosten verdubbelen dus eigenlijk. Vandaar dat de lonen er altijd lager waren dan in Chiapas, in Mexi-co. Het was de enige mogelijkheid om te kunnen concurreren. Maar er was tenminste werk. En 'dop' is er een ongekende luxe.
Waar het centrum en de school staan was er dikwijls geen leidingwater. Als er dan terug water komt is dat in het begin erg slijkerig. Ik denk dat die 'tank' die op het dak zal komen nog belangrijker zal wor-den. Elke mogelijkheid om 'als het regent' water, en zeker water zonder slijk, te bewaren, wordt mis-schien oog belangrijker. laat ons maar hopen dat het volgend regenseizoen weer meer regent!
In het revalidatiecentrum is men noodgedwongen weer teruggekeerd naar de gratis behandelingen. De mensen kunnen er met meer voor betalen. Voor het vervoer betaalt wie kan een bijdrage, wie niet kan .betaalt niets. Er zijn er ook die als ze wat geld hebben (by. als ze eens een korte tijd ergens kon-den werken) betalen en een andere keer gratis meerijden.
Er wordt ook basisvoeding (geschonken door enkele rijke Guatemalteken) verkocht aan een zeer lage prijs, en wat ze krijgen van Caritas wordt gratis weggegeven. Er is een systeem ontwikkeld zodat ze een hoeveelheid krijgen die in verhouding staat tot het aantal aanwezigheden. Op die manier wordt therapietrouw gestimuleerd en een compensatie gegeven voor het feit dat hun kansen op werk verkleinen, doordat ze regelmatig met hun kind naar het centrum komen. Of als ze zelf wel werk hebben, kunnen ze een buur of familielid vergoeden om hen regelmatig te begeleiden. De mensen zijn heet dankbaar voor de hulp die wij hen geven, en ik dank jullie dan ook nog eens in hun naam.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 8 december 2001

Hopelijk ben ik nog op de valreep binnen met mijn nieuws .. en na het verslagje van de laatste verga-dering te hebben gelezen, zal ik kort van stof zijn om bij te dragen aan de besparingen in onkosten. U mag trouwens steeds de schaar erin zetten, als ge dat wilt.
Hier zoals steeds alles goed.
Het rehabiliteringscentrum kreeg dit jaar een onverwachte en aangename steun vanuit jullie streek: Kim Caluwé. Een uiterst aangename en bekwame lic. fysio, die een jaar gratis haar diensten aanbood aan het centrum, een groep kinderen jiujitsu aanleerde, dienst deed als ambulancechauffeur, gymnas-tiek gaf op ons schooltje, aan hydroponie deed waardoor we nu dagelijks verse salade e.d.m. op tafel krijgen, en met mij ontelbare gezellige keuveltjes geslagen heeft. Vooral de uitstapjes met ons twee naar Tapachuia en Mitlan zullen mij steeds als waardevolle herinneringen bijblijven. (Jammer dat ik geen 25 jaar jonger ben).
HARTEUJK DANK !!!!
De ambulancedienst telt vanaf vandaag terug één eenheid meer: we schaften ons een tweedehands-busje aan en zo zat het C.RT.-centrum dan voltijds zijn eigen busje hebben. Nu was het soms nogal eens de stok in twee breken, en dat was niet altijd even gemakkelijk.
Het lagere schooltje is nu aan vakantie toe, maar volgende week beginnen we terug te ronselen. On-dertussen hebben we alles veilig ommuurd, en zijn we nu bezig de parkeerplaats voor de bus te ver-harden.
De naaischool zit ook al op rozen: er werden 20 nieuwe Singers aangeschaft en dit jaar was het de 11de promotie. We leverden' reeds méér dan 150 naaisters af aan deze streek. Tevens allemaal vrouwen die niet zullen creperen van de honger.
De atfabetisatie komt ook weer op gang. Dit jaar kwamen ze op de gemeente aan een totaal van 430 nieuwe gealfabetiseerde leerlingen. Dat project zetelt ook al op de parochie, het weelderig bureeltje telt 4 m. op 6 m. Heel mijn huls is trouwens al even weelderig. En proper dat dat hier is.
Het kleine medisch centrum blijft zijn maandelijkse gratis consultaties aanbieden, en deze maand zal de dokteresgynaecologe voor de eerste keer seksuele voorlichting organiseren voor de jeugd.
En met de bananenmeelfabriek zit ik nu in een sociëteit meteen handelaar. Als alles verloopt zoals gepland zullen we maandelijks genoeg genereren om de ambulance dienst te kunnen onderhouden op eigen krachten. Eens zal er immers een einde komen aan de glorieuze Vlaamse aanwezigheid (ik< schat over een 10-tal jaar op pensioen te gaan), en dan zal mijn Guatemalteekse opvolger gerust ver-der kunnen, tenminste als hij een beetje vroeg kan opstaan.
De parochie draait ook al even goed: 40 basisgemeenschappen, 85 catechisten, 11 vrouwengroepen, 6 kindergroepen, 10 jeugdgroepen (we hadden deze week een prachtige bezinningsuitstap met een
200-tal van hen naar het Atitlanmeer).
Mijn voorgestelde project voor 'de Brug' is een goede filterinstallatie voor ons hydrotherapiesysteem (die we achteraf kunnen aansluiten op onze regenwatertank dat in voorproject is bij de provincie West Vlaanderen).
Enfin, de pret kan hier niet op, zoals ge ziet. Hartelijk dank voor alles!!!

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 18 januari 2001

Na de nieuwjaarsvakantie slepen alle projecten zich weer op gang: C.R.T.centrum, lagere school (nu in nieuwe gebouwen en met schoolbus), alfabetisatie, naaischool en noem maar op. Het enige wat nooit rust is de ambulancedienst.
De hydrotherapie is hersteld, en daar gaan we dus terug volop mee aan de slag. Daar is dan vooral Kim Caluwé mee gediend, want dat blijkt haar specialiteit te worden. Op 1 februari zal zij reeds hier ter plaatse zijn, na eerst voorbij Quetzaltenango gepasseerd te zijn om haar verzekeringspapieren te on-dertekenen. Hopelijk heeft ze die nooit nodig, maar indien er iets gebeurt, is ze toch in orde. Tevens zal ze kunnen getuigen dat er helemaal niets aan de hand is in Guatemala na de aardbeving in EI Salvador. Op dat vlak reageren de mensen bij jullie soms hysterisch. Dat is het gevolg van al die on-nozele rampenfilms die nu in de mode zijn: men heeft dringend nodig dat de mensen denken dat de wereld zal vergaan indien de Verenigde Staten niet alle macht krijgt. Zoals ten tijde van de cowboy-films. (Is er zelfs geen film die 'Space Cowboy' heet?).
Om die simpele gedachten van u af te zetten, even dit: EI Salvador ligt op 300 km van hier. Dat is even ver als Brussel van Parijs. Wanneer die daar de Concorde op hun dak kregen, hebben wij hier toch ook niet zitten denken dat Brussel plat lag zeker. Dus, al die nieuwtjes moet men leren ietske nuchterder bekijken, en niet zo vlug panikeren.
Ik heb wel onmiddellijk mijn ouders verwittigd dat er hier niets aan de hand was, en die zijn daar dan gerust in. En dat er hier orkanen en aardbevingen zijn, weet je op voorhand. Op de ring in Antwerpen zijn ook voortdurend grote ongevallen, en toch gaat iedereen daar dagelijks filerijden. Hopelijk is gin-der niemand ongerust over de toestand. We hebben de schok tot hier gevoeld, maar zonder erg. Er zijn nu nog steeds naschokken, replieken noemen ze dat. Dat voelt aan als een lichte davering, tot soms het gevoel dat een camion voorbij davert. Men denkt dat er in EI Salvador nog minstens een 2000 personen vermist zijn, dat wil zeggen, wellicht ook gestorven onder miljoenen ton aarde en ste-nen. Die twee steden (Santa Tecla en Santa Ana) waar enkele Belgische priesters werken, liggen juist aan de voet van een vulkaan, en wellicht mede door de ontbossing, is door de aardbeving gans die berg naar beneden gegleden, met het tragische gevolg vandien. Dus 'De Brug' en de familie van Kim mag op beide oren slapen: in El Tumbador is er van de aardbeving niets, maar dan ook niets te zien. We verwachten dus Kim, samen met Kris en Simonne die samen voor een maand hier komen helpen en rondtoeren. Die brengen dan wel de kersverse nieuwtjes mee naar ginder.
Ik dank nog eens van harte Kim en gans de familie Caluwé voor de zo edelmoedige inzet. En natuur-lijk ook de Brug: via u is het dat ik Kim mocht ontmoeten en persoonlijk ook de moeder van Kim leren kennen.
Hier eens een échte preek van me. Alleszins kort, opdat niemand in slaap zou vallen.


Kerstmis onder een tropische bril:
1. Met het Levend Evangelie voor je blijf je niet op je stoel plakken.
Het valt op hoe er van het ene naar het andere gelopen wordt in het kerstverhaal: die mensen zitten nu eens geen minuut stil. Ze draven van Nazareth naar Bethlehem, van Bethlehem naar Egypte en van Egypte naar Nazareth. De koningen komen van overal opgedoken en de herders laten er zelfs hun schapen voor in de steek: ze verliezen hun kuddementaliteit en doen een persoonlijke optie. De werkezels en loopkemels waren nog nooit zo in trek. En eenmaal bij de Heer geweest, blijven ze nog veel min-der zitten: het worden geen navelstaarders. De herders verliezen hun kuddementali-teit: ze stappen af van inventarissen maken en natellen van schapen. Terwijl ze weg waren zal er wel een of ander schaap in een ragout verzeild geraakt zijn, wat dacht je. Maar kom, eentje meer of minder ...
2. Kings en the run.
De koningen zijn dan nog wel de beste afstandslopers. Met kamelen en paarden mocht dat eigenlijk wel. Maar zelfs gemotoriseerd of op vliegende tapijten ware het nog een huzarenstukje geweest: om via een andere weg naar hun land te geraken, moesten ze immers noodgedwongen woestijnen trotseren. Ze laten zich van hun ka-melen glijden zoals Zacheus van zijn boom. De koffers vatten open, de centen rollen.
3. Bang zijn zitje te verliezen.
De enige die niet op weg gaat en blijft zitten, is Herodes. Bang voor een staatsgreep tijdens een reis naar Bethlehem? Van viervorst naar hansworst? Hij kiest voor het ze-kerste: hij laat iedereen naar zich toe komen: de schriftgeleerden en de koningen ... Hij laat ze eten en drinken, hij hoort hen uit en stuurt ze dan met een kluitje in het riet, terwijl hij de messen laat slijpen ...
4. Luisteren naar dromen.
Maar de koningen luisteren niet écht, als ge tenminste de Spaanse versie moogt gelo-ven. Ze horen alleen maar toe, zonder boe noch ba te zeggen. Beleefd, zoals alleen koningen dat kunnen. En daarna trappen ze het af. Met stille trom. Ze laten hem al-leen praten. Ze kijken liever naar een ster. Ze luisteren liever naar een droom: daar waar je jezelf terugvindt met je Diepste Diep. En dan opteren ze voor het moeilijkste: de weg door de woestijn, de bergen in. Nog liever langs slangen dan langs Herodes.
Zouden wij dat nu nog eens niet opnieuw proberen?

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - september 1999

De plannen voor de nieuwe parochiale school liggen reeds kant en klaar, getekend door Roberto na-tuurlijk (Roberto is de architect die gratis al de plannen van de gebouwen van de parochie en het reva-lidatiecentrum tekende). Roberto komt deze week zien hoe we de werken moeten aanvangen. Nor-maal gezien moet die school er staan over twee jaar. Ze komt juist naast het gehandicaptencentrum en zal dus bet speelplein delen. Het zal eer; eenvoudig gebouw zijn: vief klassen aan weerszijden van een overdekte speel koer. Die zal dan ineens dienen voor activiteiten met de catechisten, die nu reeds met meer dan 100 zijn, voor een totaal van 33 communiteiten. Ge ziet dat er hier weinig sprake is van functieverlies.
Het is wel een goed afgeslankte kerk, maar zeer actief en ze is nog aan het groeien. Ge moet immers weten dat vroeger alleen maar gedoopt werd tegen sterren en wind, zonder enige pastorale werking. Zo is het gemakkelijk statistieken vol te schrijven. Nu gaat het veel dieper. Katholiek is hier al wie deelneemt aan het kerkgebeuren. Natuurlijk profiteren de sekten daarvan, maar her is toch een oneer-lijke opstelling als men zegt: uit vrees voor her protestantisme zullen we enkel maar dopen en daar-mee gedaan. Trouwens is dat precies het succes van de sekten die zeggen tegen de mensen: indien ge wilt ophouden met drinken dan moet ge ophouden katholiek te zijn. En meestal daarvoor gaan de mensen dan bij de sekten. Her is immers zo, dat de (slechte) katholieken van zichzelf zeggen: Ik drink omdat ik katholiek ben (zoals by. in Ierland of het geliefde Polen). En wanneer ze horen dat iemand ophoudt met drinken, dan denken ze automatisch dat die protestant geworden is. Hetzelfde gebeurt wanneer de mensen de bijbel lezen. Dat is alleen voor de protestanten.
Het gehandicaptencentrum heeft momenteel 67 patiënten. Hadden ze me dat voorspeld acht jaar ge-leden, Ik zou het nooit geloofd hebben. Traag maar zeker moeten we nu oprukken naar de honderd. De ambulancedienst blijft ook steeds maar doordraaien. Bijna dagelijks rukt één of andere ambulance uit. De naaischool heeft ook al meer dan 60 leerlingen en de lagere school blijft op 105 draaien. De al-fabetisatiegroepen draaien hier op de parochie goed en de papieren zijn steeds in orde. Maar ... in andere parochies zijn ze met niets in orde en de staatssubsidies voor gans het bisdom worden tegen-gehouden tot alle parochies in orde zijn met hun papieren. Mijn parochie is de énige waar de instruc-teurs tijdig betaald worden, omdat ik jaarlijks 150.000 fr. op tafel leg, waardoor de instructeurs tijdig betaald worden. Achteraf betaalt het bisdom San Marcos mij dat bedrag terug. Maar !!! Wanneer ik begin te bouwen zal ik dat niet meer kunnen doen, want dat is "dood" geld natuurlijk. En tezelfdertijd dreigt de staat er nu mee dat ze de groepen voor ons bisdom drastisch zal beperken. Zo zullen wij met onze parochie onschuldig mee gestraft worden omdat (bijna alle) andere parochies hun formulie-ren niet eens in orde kunnen brenger\. We zijn nu aan het manoeuvreren om de 11 groepen die El Tumbador minder zal hebben over te schakelen op de staat, want... de inspecteur van de staatsdienst is niemand minder dan mijn hoofdcatechist, die bovendien (gratis) zijn bureel heeft op de parochie. In-dien we daarin slagen, blijft dus alles gelijk voor de mensen en kan ik me terugtrekken met mijn geld. Ge ziet dat het soms niet altijd gemakkelijk is. Ik zeg altijd: hier moet ge een beetje kunnen "zwem-men". Maar het blijft af bij al een aangename parochie, met vooral veel genoegdoening vanwege de basisgemeenschappen en de catechisten.
Hartelijk dank ook aan "de Brug" en felicitaties voor de ontbijt-aan-bed-actie (dioxinevrij). Met die ken-nis begin ik de deuren van her centrum te vervangen door metalen deuren en dat zijn er heel wat zo-als ge weet (18 x 500 = 9.000 quetzal of 45.000 fr.).
Zo, daarmee stop ik het maar. Tot schrijfs.

Correspondent Kris Van Landeghem

El Tumbador - februari 1999

Vermits uw faxtoestel niet werkt (ik heb dikwijls geprobeerd) stuur ik u deze brief via de post, hopend dat hij vlug aankomt.
Het centrum blijft werken, met zoals steeds het meeste volk op zaterdag. Soms zijn dat 15 a 20 pa-tiënten, wat in feite heet veel is.
In het totaal blijven we steeds rond de 55 a 60 patiënten schommelen. De jaarlijkse radiomarathon was dit jaar niet zo schitterend, wellicht omdat we die gedaan hebben op palmzondag. De goede week is de vakantieweek en dan denkt iedereen op gelijk wat, behalve op omhalingen. Maar de on-derliggende oorzaak is ook de economische toestand, die sowieso niet goed is, en daarbij zitten we nu in de "dode" tij: geen koffiepluk noch activiteiten die veel volk {met hun centen} op straat brengen. Maar in feite hebben we nog steeds een 100.000 fr. bijeengekregen, wat natuurlijk een mooie som is, zelfs in Vlaamse normen gesproken. Op de manier waarop we nu werken geraken we nog ieder jaar uit de onkosten, maar dan mogen we er geen enkele onderhoudskost van gebouwen bij aanrekenen. En dat heeft dan als resultaat dat het op bepaalde punten soms wel gebrekkig gesteld is.
Toch zouden we graag de "voorlopige" deuren vervangen door metalen deuren, want sommige deu-ren zijn volledig kromgetrokken door water en zon. Tenminste de hoofddeuren van iedere module zouden moeten vervangen worden. Dat kost samen zo'n 20.000 fr. Daarbij is geen enkele binnendeur ooit geschilderd en zouden de buitenmuren ook moeten herschilderd worden. Alleen al aan verf zou dat nog 20.000 ft. meer zijn. En de daglonen zouden zo rond de 10.000 ft. schommelen. Zou het mo-gelijk zijn daarvoor de subsidie bij jullie aan te wenden dit jaar?
!n verband met de werking zeggen veel mensen ons dat we veel meer patiënten zouden hebben in-dien we hen vast zouden opnemen. Natuurlijk is dat waar, maar financieel is dat onmogelijk te doen. Zelfs Fundabiem, een instelling die jaarlijks een budget heeft van 50.000.000 ft doet dat niet. (Wij ko-men zo'n 350.000 ft. per jaar voor de 60 patiënten, dat is 6.000 fr. per patiënt en per jaar). Een bena-derende berekening leert ons dat een definitieve opname ons voor 60 patiënten per jaar (enkel aan voedsel) 450.000 ft. zou kosten, en aan personeel meer dan 600.000 fr. Dan hebben we nog geen enkele uitrusting, noch medicamenten, enz Dus is dat gewoon niet te beginnen en zijn we dus zeer goed af met wat we nu aan het doen zijn.
Maar er is nog iets meer en veel belangrijker: indien we een vaste opname zouden bevorderen dan zouden we een groot kwaad doen: de kinderen en mensen losrukken uit hun familieverband, en de mensen aanleren dat een gehandicapte iemand is die weg moet naar een 'inrichting'. Het woord 'insti-tuut" heeft zelfs in Vlaanderen die nare bijsmaak. Er bestaat zo'n initiatief in Quetzaltenango, precies met als resultaat dat de helft van al die kinderen nooit nog bezoek krijgen van iemand ...
Daar moeten we dus geen tekeningetje bijmaken, nietwaar? Vooral willen we onze groep vrijwilligers hier feliciteren om wat ze mogelijk: maken.
Soms denk ik: hoeveel mensen in Vlaanderen zouden dat tien jaar lang (zolang werken we onderhand reeds met die groept) volhouden? En dan denken we steeds met veel dankbaarheid aan "de Brug" die ons nu reeds vier (of is het meer?) jaren na elkaar die mooie steun geeft voor het centrum. Ook voor dit jaar willen wij onze aanvraag terug hernieuwen om die drie dubbele deuren te vervangen door me-talen deuren en de verf te kopen om het centrum te herschilderen.
Zeer hartelijk dank voor alles!
Ciao ciao !!!

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - maart 1998

Hierbij dank ik u van harte voor de ontvangen steun in het voorbije jaar en als dank stuur ik bijgevoegd klein verslag over de actiiviteiten van de parochie. Op papier ziet de situatie er steeds beter uit dan in werkelijkheid, maar cijfers zeggen toch wel iets vind ik.
Het belangrijkste is dat alle sociale werken nu stilaan op eigen benen staan, wat ze natuurlijk een ver-der bestaan geven, indien ik hier niet meer zou zijn. Het (terecht) zo gevreesde paternalisme maakt hier dan minder kans. Natuurlijk kan een gezonde internationale solidariteit steeds blijven bestaan. Ook daarin mag men niet fanatiek zijn.
Het godsdienstige wlerk blijft het meest genoegdoening geven. We hebben toch veel geluk met de ca-techisten. Dat is nu reeds een grote (en mondige) groep. Zij zijn, om eens de paus te citeren, «de rug-gengraat van de Kerk". Inderdaad, zonder hen zouden we niet ver lopen.
Dank voor alles!

In de maand november vertrok Kris Van Landeghem (de correspondente) naar Guatemala voor een werkbezoek aan Freddy De Geytere. Hierbij een klein verslag over haar ervaringen.

Ik ben weeral een heel tijdje terug van mijn bezoek aan El Tumbador en het wordt dan ook hoog tijd dat ik er iets over schrijf.
Het project van de revalidatie werkt nu reeds volledig zelfstandig. Ze nemen autonoom beslissingen en zorgen ook voor de werkingskosten. Fred zorgt enkel voor de infrastructuur: hij stelt het gebouw (met hydrotherapie) ter beschikking, de auto's om de mensen op te halen en last but nat least, nu ook het speeltuintje. Hoewel de officiële toezegging van De Brug er voor dit jaar nog niet was heeft Fred de speeltuigen (2 schommels, 1 wipplank, 1 glijbaan, een soort klimrek en 1 draaimolen) al laten ma-ken door don Paco. (Don betekent eigenlijk gewoon 'meneer). Het heeft niets met rang of stand te maken zoals ik vroeger dacht, zelfs de grootste armoezaaier spreek je ook aan met 'don'. Don Paco laste de nodige buizen aan elkaar (volgens werktekeningen) en schilderde ze. Het draaimolentje werd gemaakt met de wielas van een oude auto.
Wat toen gebeurd is verdient in her Guinness-boek te komen omwille van de snelheid voor ik vertrok was heel her speeltuintje geplaatst En reken maar dat de kinderen er plezier hadden! (In de voormid-dag toch, als het eens niet regende)
De tweede glijbaan deed me grote ogen trekken toen ik zag hoe ze gemaakt werd. In de helling werd een geul uitgegraven. Daarin werd cement gegoten, verstevigd met gevlochten ijzeren staven (zoals bij gebouwen in beton). Als afwerking kwam een laag ... 'fijne' cement. Het zag er allemaal nog erg ruw uit en ik bekloeg de kinderen die daarover zouden moeten 'glijden'. Vermits de cement nog niet droog was toen ik vertrok, heb ik de baan niet in gebruik gezien, maar de bedoeling is dat ze in het begin op zakken zitten en dan poliert dat vanzelf. ik hoorde dat de glijbaan zo'n succes heeft dat er in-tussen nog een grotere gemaakt is.
Wat de regen betreft normaal duurt her regenseizoen tot half oktober. Eind oktober is ook nog niet uit-zonderlijk, maar nu bleef het regenen tot in de tweede helft van december. Blijkbaar is dit ook een ge-volg van de beruchte "EI Ninó". Hopelijk heeft dit allemaal niet te veel gevolgen voor de koffieoogst van volgend jaar.
Hoewel dit al mijn zesde bezoek was, blijft het een enorme ervaring. Wat me steeds weer treft is hun dankbaarheid en eigen inzet Ik dank dan ook ieder die zijn steentje bijgedragen heeft in naam van mezelf, van Fred en van al de andere mensen uit El Tumbador.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - oktober 1997

We zitten hier allemaal te wachten op het einde van heot regenseizoen. Hoewel, zitten ... De regen heeft nu enige tijd wel een verlammende invloed, maar stilzitten is er hier in El Tumbador niet bij. De nieuwe oven werkt goed. Er zijn op dit ogenblik Viel minder patiënten, maar we hopen dat dat zich weer herstelt na het regenseizoen. Dat is normaal.
Gewoonlijk begint het regenseizoen in mei en gaat door tot eind oktober. Het regent alle dage' van 's middags tot de volgende morgen. Soms dagen aaneen! Moestal zijn er 2 "tussenzomerkes 3 of 4 da-gen zonder regen, meestal rond volle maan. Dit jaar is het later beginnen regenen dan normaal. Vorig jaar was het ook zo, maar toen heeft het ook een maand langer geregend.
Wat ons volgend project betreft we zouden graag in het centrum een speeltuintje maken met schom-meltjes, glijbaantjes, wipplanken e.d. We willen samen een 8-tal van die spullen. De mensen hier sla-gen er al wel in de werkingskosten bijeen te brengen (onze enige 'subsidie' is een werkman van de gemeente die de oven van do hydrotherapie stookt en het terrein onderhoudt), maar voor iets meer zoals een speeltuintje, blijft er echt niets meer over. Zo'n luxe is dat echter niet als je kijkt naar de soms urenlange wachttijden.
Ik hoop dat jullie ons verder blijven steunen en dank nogmaals voor de steun van dit jaar.
Ik verzeker u dat alles heel dankbaar aanvaard wordt Ook ali streven de mensen er naar om zoveel mogelijk zelf het heft in handen te nemen: zo'n steun in de rug doet zowel moreel als materieel won-deren.
Nogmaals hartelijk dank.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - juli 1997

Hierbij dank ik u allen ten zeerste voor de storting die ik mocht ontvangen ten voordele van de bouw van de nieuwe oven voor de hydrotherapie. Die is nu reeds volledig af, behalve dat er nog een veilig-heidsklep moet op gemonteerd worden en dat de motor op het elektriciteitsnet moet aangesloten wor-den. In de loop van deze week moet dat in orde komen en dan kunnen we over twee weken proefdraaien. Daarmee hoop 'Ik me voorzichtig terug te kunnen trekken uit de materiële beslommeringen van dat project. De volledige kostprijs van alles bedraagt nu rond de 2.500.000 fr. Totale bouwtijd vier jaar. Het mooie van het project is dat het nu reeds volledig onafhankelijk van de parochie functioneert en zichzelf onderhoudt. Dit is ook zo voor de ambulancedienst en de naaischool. De lagere parochie-school en het dispensarium zijn nog gedeeltelijk afhankelijk van de parochie, maar geleidelijk verbetert ook daar de financiële toestand.
Ik las met belangstelling het artikel van Jan Van Mol in Brazilië. In El Tumbador zijn twee grondbezet-tingen aan de hand, en ik zoek contact met mensen die daarover informatie kunnen bezorgen, vooral over de houding van de bisschoppen in hun land ten opzichte van dit probleem.
Hartelijk dank.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - januari 1997

Hierbij wens ik u van harte een gelukkig nieuwjaar.
Nogmaals hartelijk dank voor de toegekende subsidie, en we zijn op basis van die belofte reeds bezig de materialen aan te kopen voor de bouw van de nieuwe oven. Ik denk dat het beloofde geld juist ge-noeg zal zijn voor dit project. Hoe dank ook, ik fotokopieer de facturen om ze U op te sturen.
Hartelijk dank.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - december 1996

Ik maak. van de gelegenheid van het bezoek. van mijn correspondente Kris Van Landeghem gebruik om deze brief mee te geven.
Tevens stuur ik ook enkele foto's van de eerste olympische spelen voor gehandicapten in E! Tumba-dor. Het project gaat steeds vooruit Straks krijgen we vakantie en dan zullen de oven herbouwen met een koperen element, om oxidering tegen te gaan. We zullen nu ook nog een derde filter plaatsen om de kwaliteit van het water nog te verbeteren. Ook zijn we bezig de badinrichting uit te breiden, om de kinderen properder in het zwembad te stoppen. Zo gaat alles geleidelijk naar een optimaal rendement.
Wij zijn allesbehalve professionelen (uitgenomen Leen Kestens natuurlijk, en alles word zelf uitgedok-terd ter plaatse. Niettegenstaande mag het resultaat gezien worden. We zijn het enige centrum in het land die zo'n kleine, optimaal verwarmde, en absoluut economische hydrotherapie kunnen aanbieden. Werkingskosten van de hydrotherapie zijn minimaal: de arbeider Wordt door de gemeente betaald, het brandhout krijgen we gratis van de plantages, en het water krijgen we ook gratis van de gemeente. In feite betalen we enkel elektriciteit, en klinere uitgaven voorzeep, borstels, enz ..
Het project draait reeds volledig op zichzelf, dus er is geen gevaar voor paternalisme. Ook indien ik-zelf niet meer zou aanwezig zijn zal het project blijven bestaan. Trouwens hebben we reeds veel voorbeelden van projecten die internationale steun hebben, en die nooit meer zullen verliezen. Het is kwestie van motiveren en organiseren.
We vinden "de Brug' dan ook een IDEALE organisatie: kleine, maar volgehouden duwtjes zijn veel ef-ficiënter dan één grote som waarmee men dan gewoonlijk boven zijn reële krachten gaat werken. Na-dien weet men dan gewoonlijk niet hoe het allemaal in stand te houden.
Uit naam van alle gehandicapten en de volledige steungroep dank ik u nogmaals voor de hulp en ver-blijf ik tot genoegen.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - december 1996

Fax opgestuurd door Kris Van Landeghem, correspondente van het project en op bezoek bij Freddy.
Normaal moest de zomer allang begonnen zijn, maar het regent nog altijd. (Regenen is hier nog wat anders dan bij ons. Dit jaar al meer dan 6.000 mm en de gemiddelde regenval in België is 850 mm). Zoals beloofd een berichtje over de projecten. Eerst en vooral over El Tumbador zelf, over het revali-datiecentrum. Het aantal patiënten verschilt steeds, maar neemt al bij al toch stilaan, maar voortdu-rend toe. De ene week is er hydrotherapie, de andere week gewoon kind. Het water wordt opgewarmd door een buizensysteem dat door een houtoven loopt. (Het zijn die buizen die moeten vervangen wor-den door koperen buizen -wegens roestvorming). Sinds kort stelt de gemeente een werkman ter be-schikking om de oven te stoken. Hij moet om 4 uur beginnen om het water tijdig terug op temperatuur te brengen.
Enkele finca's leveren gratis hout. Momenteel blijft het water zuiver met 2 filters. Om de week laat men de baden leeglopen.
Ik zie al een grote vooruitgang bij heel wat patiëntjes (ook bij volwassenen). Veel hangt af van de mo-tivatie van patiënten en familie om thuis te oefenen. Er is ook een steuncomité opgericht. Ze doen af en toe een grote actie en maken en verkopen elke donderdag 'tama!' , en elke zaterdag brood. Ze be-ginnen om 3 of 4 uur 's morgens en verkopen tot 19 u. en nog enkele uren de volgende dag indien nodig. Zo bekostigen zij het onderhoud van de ziekenwagen van de ambulancedienst, en ook een deel van de werkingskosten van het centrum. (patiënten moeten worden opgehaald, enz.)
Terwijl Kris Van Landeghem bij pater Freddy op bezoek was, wou ze ook het andere project in Gua-temala stad met name O.S.SAG. - ALDEA LA AVELLANA, waar ze ook de correspondente voor wil zijn, eens een bezoekje brengen. Door ziekte van een medepassagier is ze daar niet geraakt, maar ze sprak wel met de verantwoordelijke nl. Juan Antonio Alvarez.
Hierover ook een kort verslag:
Toen bleek dat ervoor het project geen geld uitgedeeld werd, maar alleen opleiding gegeven werd om zelf hun levensomstandigheden te verbeteren, bleef er van de grote groep een vaste kern van 15 vrouwen over (+ ook nog enkele groepen die kleren, meubels, enz. leerden maken) .. Die goederen zullen. ook in die winkel verkopen, evenals voeding enz. Ook voor de gehuchten uit de omgeving is dit een voordeel. Intussen blijft de vrouwengroep om de 14 dagen bijeenkomen voor verdere vorming. Volgens een beurtrol zullen ze om beurt de winkel 5 dagen openhouden.
Adres : Carlos Aldana MENDOZAI Juan Antonio AL VAREZ, 7a Avenida 4-28, Zona 1, 01001 Guate-mala, GUATEMALA.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 5 maart 1996

Hierbij dank ik u hartelijk voor de kans die u ons geeft met ons project 'gehandicaptenzorg in EI Tum-bador".
Het project gehandicaptenzorg is gegroeid uit de bekommernis van de plaatselijke bevolking om iets te doen voor de plaatselijke gehandicapten.
Een enquête eerde ons dat er minstens een 400-tal rondom rond in de bergen leven. Daarvan zijn nu een 60-70 tal in behandeling. Met gehandicapten werken is hier dubbel zo moeilijk, omdat niemand gemakkelijk uit zijn huis kan, de wegen zijn afgrijselijk slecht en er is bijna geen vervoer. Het vergt dan ook een grote inspanning (en onkosten!) om hen hier te krijgen. Maar het gaat, en we kunnen rekenen op een zeer goed georganiseerd plaatselijk comité. Voor de lopende uitgaven zijn zij reeds voor 75 % autonoom.
De gebouwen zijn van de parochie, en worden zeer geleidelijk aan afgewerkt.
Tot nu toe heb ik van geen enkele grote organisatie hulp ontvangen voor dat project. Dat verplicht er ons toe sober te werk te gaan en dat is ook een deugd.
In de hoop dat we op uw hulp mogen rekenen, verblijf ik u zeer genegen in de Heer.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - december 2002

Hierbij wens ik U van ganser harte een zalig Kerstfeest en Gelukkig Nieuwjaar toe. Indien ik dit jaar in augustus niet tot bij jullie geraakt ben, (wel een paar straten verder, bij Kim), dan is het te wijten ge-weest aan de plotse opname van mijn moeder in de kliniek, waardoor ik dan twee weken bij vader ge-bleven ben. Ik heb het geluk nog beide ouders te hebben, relatief in zeer goede gezondheid, niette-genstaande hun hoge leeftijd.
Hier blijven wij nog steeds even hard tegen alles aan gaan, en we bereiden ons stilaan voor op de komende reis van Kris Van Landeghem.
De algemene toestand is zoals steeds niet zo rooskleurig, maar wanneer ik in 'de Brug' sommige ver stagen lees uit Afrika, dan zitten we hier nog steeds in een paradijs. In dit bisdom staat nu trouwens ook een groot voedselprogramma op zijn poten omwille van de koffiecrisis. Onze parochie is het ver-deelcentrum over 22 plaatsen en het loopt goed. We zijn nu bezig een loods te bouwen daarvoor, want we hebben zeer weinig plaats in de twee kamertjes die we daarvoor bezetten.
Verder 'draait' alles naar wens: we deden hier terug onze jaarlijkse 'radiomarathon' voor de projecten van gehandicaptenwerking en ambulancedienst, en zoals steeds geraken we weer wel aan een 30.000 Quetzal (4.500 EUR). Er is dus we! veel enthousiasme hier ter plaatse en geleidelijk zijn we bezig alles in handen van de Guatemalteekse bevolking te geven. Vooral de parochieraad, samenge-steld uit arme indianen, geeft blijk van een zéér trouwe en knappe organisatiegeest, en vorm écht de grote basis van een verdere werking.
Hoewel ik me op 56-jarige leeftijd nog flink jong voel, zie ik reeds uit naar een volledige overname door Guatemalteekse krachten.
Ik zie dat ge bvb. in Congo en andere landen rechtstreeks met plaatselijke projectleiders werkt (Luyila in Mbanza-Ngungu of Yuri Zakal in Oekraïne). Dat is dan voor alles goed: wij mogen gerust wat min-der van onze toren blazen, want er is talent te over in onze landen. Dat meerderwaardigheidscomplex van de Europeaan krijgt nogal een deuk als je hier de mensen perfect ziet samenwerken.
Trouwens in veel aspecten staat men hier toch wel op een niveau dat torenhoog uitsteekt boven wat we hier aantroffen in 1974. Toen was nog bijna nergens elektriciteit, noch scholen, nog wegen in orde; Geen telefoon, bijna nergens banken, zeer weinig dokters. Nu is daar van alles reeds een grote hoe-veelheid. Dat kunt ge bezwaarlijk een achteruitgang noemen. Men mag en moet kritisch zijn, maar bepaalde verworvenheden mag men toch ook niet loochenen.
Ook op arbeidsvlak hadden we 25 jaar geleden moeten publiceren dat die en die plantage door het bisschoppelijk mensenrechtencomité voor de rechtbank wordt gedaagd, dan waren we hééI zeker de volgende dag reeds doodgeschoten. Toen kon men zelfs eenvoudigweg geen proces aanspannen te-gen die multimiljonaire kinkels. Welnu, in het tijdschrift dat hierbij steekt zult ge El Tumbador verschei-dene keren vermeld zien. Dat ikzelf daarbij niet vermeld word, is weeral zeer positief. Het syndicaat dat hier werkt krijgt wel op een of andere manier steun, maar is zeker niet een importartikel 'Made in Belgium'.
Algemene balans: gematigd positief, zelfs met de koffiecrisis, drughandel, bandietenbenden en allerhande andere problemen erbij.
Dat globaal gezien Guatemala een corrupt miserieland blijft, dat is wel onbetwijfelbaar. Maar elk stapje vooruit is er een. En meestal zijn die dan toch onomkeerbaar. Heeft het leger nog steeds een ver-schrikkelijk grote macht in dit land, dan kunnen ze in feite toch niet meer rechtstreeks aan de politieke macht deelnemen, en dat is ook al positief. Dit jaar wordt dus het 'jaar van de watertank'. Jullie droe-gen daarvoor bij, met de filterinstallatie. Per post laat ik u de pro-forma factuur toekomen. Het totale project zal wel een 180.000 fr. (4.500 EUR) bedragen, en we wachten nu tot we de andere bouwwer-ken afgemaakt hebben: de voedselloods, vals plafond in mijn schooltje, parking in hetzelfde schooltje, bouwen van een kerkje in de buurt waar het centrum staat en andere kleinere kluisjes. Normaal is dat allemaal af eind februari, en dan starten we met die grote tank, waarin dan die filterinstallatie terecht komt.
Zo, dat was het dan weer eens ... indien alles meevalt kom ik in augustus terug op bezoek bij mijn ou-ders en steek ik terug even over naar Heide, waar ik niets dan goede herinneringen aan overhoud. Zalig Kerstfeest en Gelukkig Nieuwjaar aan allen.

Correspondent: Kris Van Landeghem

El Tumbador - 21 oktober 1999

Hierbij dank ik u allen van harte om de steun die ik ook dit jaar mocht ontvangen en die op 1 maart jl. op mijn rekening werd gestort (56.000 fr.). Verder loopt ook voor de therapie het werkjaar stilaan ten einde. Over twee weken richten we de tweede grote uitstap in met gans de groep plus twee begelei-ders per mindervalide. Alles samen een 25O-tal mensen. Het aantal assisterende patiënten blijft ge-staag naar omhoog gaan. Maandelijks kunnen we die mensen ook wat levensmiddelen bezorgen, en dat koppelen we dan aan het aantal aanwezigheden op hun behandeling. Dat zouden we dus een soort 'pedagogische hulp" kunnen noemen. De toestand is hier immers, dat de mensen er een magi-sche opvatting op na houden: ze denken dat er een soort "truukje" bestaat om van hun handicap af te geraken en indien dat dar; niet gebeurt, dan geven ze het op.
Met de godsdienst is dat ook al zo, en daarvan profiteren dan natuurlijk de religieuze charlatans die hier talrijker zijn dan de leurders op de vrijdagmarkt (met alle respect voor de leurders natuurlijk). De gehandicapten en zieken zijn hun geliefkoosd publiek. Enkele jaren geleden hebben ze er zo een familie van overtuigd dat ze hun mongooltje zouden genezen met vasten en gebed (en offeranden natuurlijk). Het kind is na de eerste week overleden en de commentaar van de 'dominee' was, dat de kracht van de duivel te sterk was om het kind alsnog te kunnen redden (de duivel dat is dan in hun jargon de pastoor).
We schrijven nu af en toe een briefje naar alle families van de gehandicapten om hen bewust te maken van dergelijke misbruiken en we hebben de indruk dat het erop verbetert, want het aantal niet-katholieke patiënten blijft ook aangroeien. Dat wil dus zeggen dat ze stilaan losgeraken uit de sektaire invloedssfeer. Ik maak tevens ook duidelijk dat er in het centrum nooit met één woord over godsdienst gesproken wordt, precies om misbruiken te vermijden. Maar de laatste brief gaat dan toch wel over misbruiken van de godsdienst tegenover zieken en gehandicapten. Ik voeg die brief aan deze brief toe en hoop dat Kris (mijn correspondente) die brief vertaalt.
Veel leesgenot, en nogmaals hartelijk dank voor de volgehouden hulp, met of zonder dioxine-eitjes. Hopelijk heeft de huidige regenboogregering die crisis ondertussen opgelost en kunnen de varkens in West-Vlaanderen weer weelderig tieren en "gieren" (ik ben nl. van de varkensstreek, hoewel dat niet zo direct in mijn brieven te ruiken is!).
In bijlage brief aan de mindervaliden van ons C.R.T.-centrum.

Correspondent: Kris Van Landeghem