Consuelo Rellin


Adres

Salvador Da Bahia - Brazilië
Adres: RELLIN Consuelo, c/o C.R.B., Centro no 1, 2° Andar - no 206, Praça da Sé, CEP. 41.700.000, SALVADOR BAHIA, Brasil

Leven en werk

Via Roger Goffin zijn wij in 1980 in contact gekomen met Irma Consuelo Rellin, een Filippijnse zuster die toen werkzaam was in het Braziliaanse Goias. In 1983 verhuisde zij naar Paraïba.
Op 7 augustus 1985 hadden wij het genoegen met haar persoonlijk kennis te maken, dit na vele briefwisseling. Zij beschreef toen de toestand in Brazilië als volgt: het noorden van Brazilië is door de slechte en weinige verbindingswegen moeilijk te bereiken waardoor dit gebied economisch volledig verwaarloosd is. Er is dan ook zeer weinig werk. In het zuiden pakt de regering uit met prestigeprojecten. Het bekomen van drinkbaar water is in geheel Brazilië een probleem. In het noorden zijn er bijna geen permanente rivieren en de weinige die er zijn, zijn dan nog een bron van infectie. Het boren van bronnen is ook al geen oplossing want het grondwater is veel te zout. Daardoor wordt er soms overgegaan naar het bouwen van waterreservoirs, wat ook in de parochie van zuster Rellin is gebeurd en waarvan de kosten zijn gedragen door de bijdrage van De Brug.
Hiervoor trokken wij in 1985: 90.000 Fr uit.
Zuster Rellin concentreert zich in haar parochie vooral op de gezondheidszorg door o.a. ge-bruik te maken van natuurlijke geneesmiddelen (anderen zijn niet te betalen), kruiden, homeo-pathie... Ook door het geven van cursussen over voeding, hygiëne, opvoeding, het aanleren van nieuwe landbouwtechnieken tracht zij de mensen een beter bestaan te geven.
Verder tracht zij ook een mentaliteitsverandering door te voeren door het stichten van bewust-makingsgroepen, vooral voor de jeugd. Ook door het oprichten van studiegroepen die een in-deling maken van de bevolking op medisch gebied en die vanuit die analyse trachten tot een beter ziekenbeleid en verzorging te komen. In grote lijnen probeert zij dus te werken aan de gezondheid van de gehele mens, zowel op fysisch als moreel gebied.
Met uitzondering in 1985 is de steun van De Brug vanaf 1980 tot 1986 in hoofdzaak gegaan naar de gezondheidszorg.
In 1986 concentreerde zuster Rellin zich vooral op de stad Boqueirao met ongeveer 20.000 inwoners. Op hygiënisch gebied moest hier nog alles gebeuren.
Haar aandacht ging dan ook naar het verbeteren van het rioleringsnet en het sanitair. Onze steun van 1987 ging dan ook naar het bouwen van watertanks en filters.
In 1989 verhuisde Consuelo naar Cubati waar zij de leiding heeft over de gezondheidszorg al-daar. Onze steun werd gevraagd voor het opzetten van een landbouwproject aldaar.
Vanaf 1994 maakt de zuster deel uit van een coördinatieteam dat zorgt voor het vormingswerk in Salvador Bahia.

Brieven

Salvador Bahia - 23 januari 2003

Groeten voor het nieuwe jaar. Ik had u een kaart willen sturen, maar ik heb hier, bij mijn zieke vader, de adressen niet bij. In ieder geval hartelijk dank voor uw email adres.
Ik heb enkele foto’s van de activiteiten die we het laatste jaar gedaan hebben. Ik zal ze u opsturen als ik terug thuis ben.
Ik heb bij het nieuwe jaar De Brug gedankt en ik hoop dat het project kan verdergaan met de vrou-wenbeweging. Jullie doen missiewerking door mij.
Vele groeten aan al de leden van de Brug die u mag ontmoeten. Ik wens u het allerbeste met uw fami-lie. Al het goede in de toekomst.
God zegene u.
Ik ben begin maart terug in Brazilië.

Correspondent: Koen Cassimon

Salvador Bahia - 23 augustus 2002

Hartelijk dank om mij te informeren over het overlijden van Roger en de liefdevolle begeleiding bij zijn heengaan. Inderdaad was zijn generositeit en solidariteit onbegrensd tot aan zijn laatste adem.
Aangezien ik niet zeker ben of het adres (van vele jaren terug) van zijn broers en nichtje nog dezelfde zijn stuur ik een kaartje voor hen mee met deze brief.
Tevens dank ik jullie voor het bevestigen van de steun aan mijn project. Aangezien de verkiezingen voor de deur staan en niemand weet wie er een regering zal vormen, weet er ook niemand wat de banken zullen gaan doen. Daarom zou ik willen vragen een check klaar te maken en deze naar mij te sturen als ik in Oostenrijk ben om mijn nicht te helpen die pas getrouwd is met een Oostenrijker. Sa-men werken zij met getrouwde koppels.
Op deze manier zal het veiliger zijn en meer te vertrouwen. Ik zal in Europa zijn begin november.
Ik heb je bericht slechts verleden week gelezen. Mijn computer is niet altijd met het internet verbon-den, omdat de zuster die bij mij leeft constant het internet gebruikt. Ik open dus niet vaak mijn mailbox.
Dit bericht stuur ik je per gewone post omdat ik het kaartje voor je familie wil meesturen. Wij hebben hier geen scanner, anders kon ik ook dat per e-mail sturen. Ik hoop dat iedereen van je familie en de vrienden van de Brug het goed stellen, in goede gezondheid met de hulp van God.
Een dikke Braziliaanse kus, tezamen met mijn innige deelneming en gevoelens van solidariteit.

Correspondent: Koen Cassimon

Salvador Bahia - 10 april 2002

Voor ieder van jullie, en jullie familie, zend ik overvloedige wensen en vrede voor het jaar 2002.
Uw genereuze donatie van vorig jaar heeft vele vrouwen verder geholpen, vooral de arme verlaten vrouwen. Ik denk dat ik U al iets heb laten weten via Roger Goffin omtrent mijn project.
Gezien de bemoedigende resultaten en ook de noodzaak tot integratie en een manier om naar het le-ven te kijken heb ik besloten hetzelfde project voor te stellen, meer nog dit project uit te breiden naar de staat Belèm waar ook groepen geïnteresseerd zijn.
Ik zal proberen wat foto’s van de activiteiten van deze groepen te bezorgen.
Laat ons intussen bidden voor elkaar, voor sterkte en hoop in deze uitdagende tijden.
Joy, Love and Peace voor U en uw familie.

Correspondent: Roger Goffin

Salvador Bahia - september 2001

Ik hoop dat je mijn e-mail ontvangen hebt die ik stuurde in juni en toen had ik het geld van de Brug nog niet ontvangen. Ik wachtte op het document van de bank dat verloren gegaan was. Nu stuur ik U dat per luchtpost tezamen met het ontvangstbewijs. Verontschuldig me dat het zolang geduurd heeft. Eerst wou ik dit alles verzenden gedigitaliseerd langs de computer om gemakkelijker te kunnen gele-zen worden, maar ik had weer eens geen geluk. De computer van de dochter van Wanda, bij wie ik logeer, heeft een printer die niet werkt. Ook de computer van een medezuster liet het afweten. Daarna moest ik een tijdje weg om cursus te geven. En zo verliep de tijd.. en ook de briefomslag met reeds uw adres op: foetsie...
Ik heb hier een foto van de groep die de cursus volgt over ‘de gezondheid in zijn totaliteit’ (de globale visie over de gezondheid) die ik hier nu aan het verspreiden en promoten ben. Dit alles om de mensen te helpen het leven het hoofd te bieden op een geïntegreerde manier, heel speciaal voor dit millenni-um.
Hier in Salvador ben ik een equipe van professionelen aan het vormen, die dan op hun beurt die visie zouden verspreiden door middel van levendige seminaries tussen arme groepen uit de sloppenwijken. Het is in dit werk dat ik de subsidie van de Brug (die ik ontvangen heb) zou willen besteden voor onder andere: vervoer, didactisch materiaal, communicatie, afdrukken van de lessen, enz.). Zo kunnen ze contact houden ondereen en met mij als ik in Para ben. Deze groep van hier zou zowat de schakel vormen met de andere groepen van Bahia.
God zij dank dat ik een flinke stuurgroep heb met mensen van verschillende beroepen (sociologen, verpleegsters, opvoedsters, therapeuten) die reeds een groep hebben en werken in de randen van Salvador.
Die rekening in Pituba is reeds vier jaar op non-actief gezet. Zo is het gebeurd dat De Brug reeds het geld gestort had in april en dat ik slechts een maand later het geld heb ontvangen. Daarom voor de toekomst: gelieve te wachten op mijn informatie, hoe het geld dan het best en het veiligst zou kunnen verstuurd worden.
Hartelijk dank voor alles en tot later nieuws.
Hartelijke groeten aan al de mensen van de Brug.
(Hierbij het ontvangstbewijs en de documenten).

Correspondent: Koen Cassimon

Salvador Bahia - 15 juni 2001

Hartelijk dank voor de gift. Kun je je voorstellen, het heeft ongeveer drie weken geduurd. Omdat jullie het geld gestuurd hadden naar de plaats waar ik sinds lang mij deposito had opgezegd, konden zij het geld maar niet te pakken krijgen.
Het was voor mij een verrassing dat jullie dat nummer van de bank nog hadden, want hetgeen vorig jaar verzonden was, was reeds op een andere naam en werd direct zonder de minste moeite gedepo-siteerd. Maar gelijk hoe, ik zal met uw goedvinden al de informatie geven voor de toekomst. Ook zal ik per post het bedrag van het officieel ontvangen geld laten weten. Oké?
Ik ben hier opdat jullie zouden weten dat het gestorte geld al doorgegeven is aan de ploeg die ik als professionelen gevormd heb, die op pensioen zijn, maar zich ingezet hebben om tijdens hun vrije tijd de centrale ploeg te vormen hier in Salvador voor de uitvoering van het project.
Alles in orde zo? Begrepen?
Voor het geval mijn brief voor de groep van de Brug niet moest aankomen, doe hen alsjeblieft mijn hartelijkste groeten en grootste dank.

Correspondent: Roger Goffin

Salvador Bahia - 28 januari 2001

Ik ontving via internet een brief, maar verstond de inhoud niet omdat het in het Nederlands was. Uit-eindelijk bracht de brief van Jos Roosens die ik ‘s anderendaags ontving klaarheid. Vandaar dat ik be-sloten heb u te contacteren door middel van deze brief in plaats van via internet. Aangezien Jos Roosens je de brief doorgegeven heeft die ik naar jou schreef, heb je een idee van het project waar-mee ik bezig ben.
Er zullen meer activiteiten zijn na Carnaval, ook buiten Salvador-stad, die ik liever voorrang zou ge-ven, omdat de mensen in het binnenland doorgaans minder hebben.
Laat mij weten tegen wanneer ik een rapport met de kosten moet indienen, want ik heb het geld in au-gustus gekregen, in tegenstelling tot eerdere keren wanneer ik doorgaans rond mei het geld ontving. Ik heb de algemene vergadering van de Brug, waarop de projecten geëvalueerd worden, gemist in 1999, omdat de vrouw die het project coördineert ermee gestopt is tot april 2000 (om gezondheidsre-denen) zonder mij daarover te informeren.
Het beste en God zegene u.

Bericht van Roger Goffin en Consuelo Rellin
Zoals gevreesd is de vraag om een briefje te sturen voor een artikel in de speciale uitgave van de Brug ter gelegenheid van het 25-jarig bestaan niet tijdig kunnen aankomen daar Zuster Consuelo we-gens beroepsbezigheden enige tijd afwezig was. Maar ze stuurde mij op 17 maart volgend e-mailtje dat ik hierbij vertaal:
Hartelijk dank voor het zeer mooie kaartje van het paradijs (e-mail kaartje) dat ik ontving. Spijtig ge-noeg heb ik het niet kunnen afdrukken om het steeds bij mij te hebben en te kunnen blijven bewonde-ren. Het spijt mij ten zeerste dat ge mij zo korte tijd gegeven hebt om een artikeltje te schrijven in het Portugees voor het 25-jarig bestaan van de Brug. Zie hier het waarom: ik was uitgenodigd voor een Congres in Campina Grande, Paraiba (provincie) over de ‘Nieuwe bewustmaking’ en ik ben slechts op 9 maart teruggekomen. Ik heb mijn e-mail brievenbus maar vandaag kunnen openen (verjaardag van Moeder Dengel, onze stichteres). Ik was drie weken afwezig. Gelieve dit aan de leden van de Brug uit te leggen, dat dit de reden is van mijn ‘stilzwijgen’ ik heb er echt spijt van! Ik zou graag mee hebben willen werken zoals u mij gevraagd hebt.
U weet best wanneer ik bij de Brug begonnen ben, omdat het door u is dat ik vriendschap met hen aangeknoopt heb. Ik zal een brief naar hen sturen omdat zo’n gebeurtenis van 25 jaar bestaan niet zo maar gedurende één dag gevierd wordt, nietwaar?
Ik zal een brief per luchtpost verzenden naar u en ik hoop dat het nog op hetzelfde adres van vroeger is toen ik de Brug bezocht enkele jaartjes geleden. In ieder geval een stevige ‘abrazo’ voor u en dat God zijn milde zegen mag uitstorten over u en al de lieve vrienden van de Brug.
Nogmaals hartelijk dank aan allemaal.

Correspondent: Roger Goffin

Salvador Bahia - 28 december 2000

Hartelijke groeten uit Salvador. Beste wensen voor het nieuwe jaar en het nieuwe millennium.
Het is lang geleden dat ik nog iets van U vernomen heb, enkel het boekje van de Brug heb ik ontvan-gen.
Hoe gaat het met U. Het ontvangstbewijs voor de gift van de Brug heb ik in augustus opgestuurd. Ik heb nu nog wat geld over om de kosten van de komende maanden te dekken. Ik heb geen overzicht van de gemaakte kosten opgesteld, maar het meeste heb ik besteed aan didactisch materiaal en vervoerskosten.
Mijn nieuw e-mail adres is: fibras@yahoo.com en het telefoon- en faxnummer: 0055-71-335.24.99. Het oude e-mail adres kan niet meer gebruikt worden.
Gelieve mij te laten weten of er nog nieuws is of vragen zijn vanwege de Brug. Ik ben jullie allemaal enorm dankbaar voor uw gulle giften gedurende vele jaren aan ons gezondheidsprogramma hier in Brazilië.
Het doet zo’n deugd ‘goed nieuws’ vanwege de deelnemers van mijn cursus te horen. Zo was er ie-mand die mij vertelde dat ze na het volgen van mijn cursus geen last meer had van slapeloosheid en dat ze ‘s nachts niet meer wakker lag. Zo zijn er nog vele voorbeelden: meer zelfvertrouwen, ontwik-keling... ik hoop gauw wat nieuws van u te ontvangen.
Ik hoop tevens dat deze brief en de bijgevoegde handgemaakte kerstwensen u vinden in een goede gezondheid
Groeten aan iedereen.

Correspondent: Roger Goffin

Salvador Bahia - 12 mei 2000

Brief van Roger Goffin, betreffende het project van Consuelo, gedateerd 12.5.2000, verstuurd aan Koen cassimon,

Vooreerst hartelijk dank voor het telefoontje aangaande her project ReIlin. Ik heb na wat proberen haar laatste e-mail adres gevonden en haar een dringende e-mail gestuurd om contact en uitleg.
Gisteren ontving ik een e-mail van haar. Daar deze in het Portugees was, geef ik hier de voornaamste gegevens in vertaling.
Kijk, ik heb een mysterieus raadsel waarvan ik graag zou hebben dat u dat kon oplossen. Het is een zekere Inge Beyers die me bericht stuurde om te zeggen dat zij lid is van het ‘management of The Brug’ (conform zoals ze me schreef) en zegde dat zij mijn brief ontvangen had van 24.8 waarin stond dat ik allerlei problemen had gehad de laatste maanden, en. dat het daarom was dat de persoon van de equipe van het project voor dit jaar, niets meer verstuurd had. Hij (of zij?) informeerde mij ook dat het nog niet te laat was om een project voor dit jaar in te dienen en indien ik een voorstel had, dit te doen en dit voor het einde van juni op te sturen.
Ik denk er aan een project in te dienen dat ik dit jaar zou willen richten op de zusters en leken die in de gezondheidssector werken in de lijn van de algemene gezondheidsleer. De gezondheid in zijn totali-teit: dat zou ook inhouden dat er cursussen en ‘workshops’ zouden gegeven worden met een ‘licha-melijke’ aanpak. Een geheel van samenbeleefde bijeenkomsten die ik zou geven aan de leefgroepen die er zouden om vragen. Daartoe zou ik middelen nodig hebben: voor didactisch materiaal, voor transport enz. Transport omdat het gaat over mensen uit de streken van Bahia en Sergipte (voorna-melijk streken uit het arme noordoosten van Brazilië, die in kleine gemeenschappen wonen, en die werken als personen van de basisgemeenschappen, en daardoor een vermenigvuldigingseffect heb-ben. Omdat we deze dagen vergaderingen hebben, heb ik dit project nog niet kunnen uitschrijven, maar alleen het oude project van vroeger dat ik heb, en ik heb reeds aan de genoemde Inge geschre-ven over dit nieuwe project. Het is wel eigenaardig dat hij (zij) mij geen enkel adres gegeven heeft waar ik op de gewone manier, langs de post (per vliegtuig) alles zou kunnen verzenden, omdat nor-maal gezien die projecten minstens de handtekening moeten hebben van de persoon.
Ik heb nog een andere persoon die in de equipe zit van de GRS-CRB (dat is de groep die zich bezig-houdt met de belangen van de gezondheid bunnen de commissie van de regionale bisschoppenconfe-rentie van het bisdom Bahia waar ik samenwerk) en daardoor zal de bankrekening anders worden. Het geld zou moeten gestort worden op de rekening van Wanda do Noscimento Penna, Agencia 0235, Banco Bradesco (0237) Se, Urbana Salvador, en niet meer op de rekening van haar.
Ik verwittig u maar, opdat jij beter zou kunnen uiteggen waarom die verandering, als ze er om zouden vragen. Dit project zal door mijzelf worden behartigd in Salvador. Het zou mij dus een groot genoegen zijn, als u mij zou kunnen verzekeren dat Inge Beyers geautoriseerd is door de Brug om die transactie re doen, enz.. opdat ik zou weten waar ik uiteindelijk mijn voorstel kan uiteenzetten, dat ik volgens haar (hem) niet eerder zou moeten doen dan ten laatste voor einde juni 2000.
Weet u, nadat ik een brief gestuurd had naar Jos Roosens in de maand maart, om het probleem dat er was met de Coördinadora van het project voor de vorming van de vrouwen, uit te leggen, vraag ik u wat ik moet doen en hoe ik het dan kan doen om klaarheid te hebben in deze zaak.
Wat ik nu wens re doen is inderdaad verder werken aan de vorming van de vrouwen in Salvador. Het zal speciaal toegespitst zijn op de mensen in Peri-Peri.
In dat verband vraag ik u wat ik moet doen en aan wie ik mijn project moet voorleggen.
Ik dank u hartelijk voor uw hulp.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 13 juni 1999

Ik had in het Engels een brief gestuurd naar Jos Roosens om te bevestigen dat het geld was aange-komen. Ik had die brief verzonden per luchtpost, blijkbaar is hij niet aangekomen. Er was ook een ont-vangstbewijs ingesloten getekend door Theresa Souza Santos (als coördinatrice van het project) voor ontvangst van 2,288.95 reals, zijnde de tegenwaarde van het geld dat jullie mij toekenden.
Ik stuur u nu deze e-mail omdat Roger Goffin mij via een e-mail gemeld had dat er nog geen bevesti-ging was aangekomen bij de Brug. Gelukkig heb ik nu jullie e-mail adres zodat ik vlug kan antwoor-den.
Dank u voor de mildheid. Het geld kwam juist op tijd aan want al de prijzen van de materialen zijn ge-stegen. Het wordt steeds moeilijker voor de bevolking om alles te kunnen kopen.
Onze president heeft praktisch de ganse schuld van het land verkocht. Het zal jaren duren eer alles terug is opgebouwd en de Brazilianen zakken maar dieper weg.
Door de regen ben ik weerhouden om naar Peri-Peri te reizen, doordat er in de barios grondverschui-vingen waren geweest. Zelfs met doden daar veel mensen er dakloos en niet beschut zijn.
Hoe is bij jullie de zomer? Ik denk toch dat hij reeds begonnen is. Of is de lente nog niet gedaan?
Dagelijks bid ik God dat hij de leden van de Brug overvloedig zou zegenen, even overvloedig als wij hier regen hebben.
Ik hoop dat jullie allemaal in goede gezondheid verkeren, niet zoals hier een griepepidemie heerst. In ieder geval hebben jullie het voordeel dat jullie beter gevoed zijn en beter gehard tegen ziektes.
Al het beste.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 12 oktober 1998

Ik stuur u een foto van Crispina CARDOSO met THEREZA en mezelf, genomen voor het huis dat ze zelf bouwde... Het resultaat van haar ontwikkeling tot een persoonlijkheid, kort nadat zij zich had aan-gesloten bij de werkgroep en de sessies die we ontwikkelden binnen ons project.
Zij is werkelijk een levende getuigenis... één die we gekozen hebben onder andere omwille van haar concrete uitdrukking ervan: haar HUIS dat zij eigenhandig bouwde, praktisch alleen, want haar echt-genoot had haar reeds vroeger verlaten.
In uw brief van juni bevestigde u mij dat de Brug nog steeds bereid was ons project te ondersteunen voor volgend jaar. Wij zijn uiterst dankbaar daarvoor omdat, zoals Thereza Santos U uitlegde in het schrijven dat zij U toestuurde, de toestand in de regio slechter is dan voor de herverkiezing van Fer-nando Enrique. Het zou wel erg jammer zijn moest dit project niet verder kunnen door het wegvallen van de hulp van de Brug, gezien het onvermogen van de vereniging de basisonkosten te dragen. The-reza, met haar zeer mager pensioentje als onderwijzeres, heeft zelf al een en ander geregeld met haar eigen centen omdat sommige aankopen van materiaal en vervoer niet langer konden wachten.
Het is wellicht goed te weten dat Salvador één van de duurste steden is waar de kosten voor levens-noodzakelijke zaken en andere behoeften zeer hoog zijn. God zij dank is zij een zeer toegewijde chris-ten, die op edelmoedige wijze haar talenten en al wat zij bezit en kan, beschikbaar stelt. Ik durf in-staan voor haar betrouwbaarheid, zelfs meer dan gelijk welke geestelijke die ik ken, dit zonder over-drijving en in alle oprechtheid.
Om het u gemakkelijk te maken, gelieve de storting te doen op dezelfde manier als verleden jaar.
Alle briefwisseling voor mij moogt ge langs haar om doen, want sinds de laatste schikkingen van mijn congregatie verplaats ik mij veelvuldig, zelfs buiten Salvador, voor cursussen, enz.. Maar ik hou voe-ling met Thereza’s team waarvan ik integraal deel van uitmaak en dat ik blijf begeleiden en stimuleren. Nogmaals van harte dank aan de Brug voor de trouwe, jarenlange steun.

Vertaling van Crispina Cardoso’s persoonlijke getuigenis:
Ik was één van deze die niet meer geloofden in gelijk wat, dit tengevolge de veelvuldige ontgoochelin-gen die ik had ondergaan in mijn leven. Ik dacht dat er in het leven niets anders bestond dan werken en reizen, want dit was alles wat ik deed vanuit mijn beroep.
Zekere dag echter werd ik aangesproken door een vriendin van mij en haar moeder, die mij aan-spoorden de sessies van het project in Peri-peri bij te wonen. Het was de eerste keer dat ik iets hoor-de van sessies met lichaamsuitdrukking, muziek, enz. . Dit alles op een harmonieuze manier en in groepsverband. Mijn vrienden waren zo enthousiast en drongen zo sterk aan met hun uitnodiging dat ik besloot erop in te gaan. Ik genoot hartstochtelijk van de sessie die mij vervulde van geestesvrede.
Nu neem ik zelf mijn lot in handen. Ik bouw zelf een eigen huisje. Tevoren was ik bang om alleen te wonen met mijn drie kinderen. ik dacht vroeger dat het onmogelijk was voor een alleenstaande vrouw om zoveel dingen zelf te beslissen. Deze moed om te vechten, te leven, te beslissen, te beminnen en te vergeven, dit alles en nog veel meer leerde ik door dit project.
God zij dank!

Opmerking van Consuelo:
Als ge nu Crispina ziet, zoudt ge nooit vermoeden dat zij dezelfde vrouw is als deze die voorheen ver-scheen in Peri-peri... een schuchtere, bange vrouw. Haar buren vroegen: “Is dit dezelfde Crispina die we kenden”?
Dit doet me denken aan wat de apostelen overkwam met Pinksteren. Nu is zij zo levenslustig, zo vol enthousiasme dat ik denk dat er geen enkele uitdaging meer is die zij niet aankan.
Zij heeft zoveel initiatief dat, toen zij een vrouw ontmoette in het hospitaal zonder één cent, zij naar huis terugkeerde, een fles reukwater (eau de Cologne) nam die zij ooit van een vriend gekregen had, deze inpakte, tiketten verkocht aan de bushalten en alzo een bedrag verzamelde van ongeveer 76 US dollars. Zij heeft een sterk geloof en een dankbaar hart en wijdt alles toe aan O.L.Vrouw die haar leidt.
Is dit niet ontroerend?

Correspondent : Jos Roosens

Salvador Bahia - 6 juli 1998

Ik dank u oprecht voor uw brief en voor het boekje van de Brug. Mijn terugreis naar hier was verdaagd tot in juni en deze brief is dan ook blijven liggen tot ik terug was.
Ik ben zo gelukkig dat uw vereniging besloten heeft haar milde steun voor onze groep verder te zet-ten. Ik begeleid de vrouwen van deze groep met dewelke wij werken voor de opwaardering van hun persoonlijke waardigheid: allen kinderen van God, opdat zij hun persoonlijke verantwoordelijkheid zouden opnemen om hun levensomstandigheden te verbeteren.
Op die manier zullen de relaties binnen hun gezin t.o.v. hun echtgenoot en kinderen veranderen in meer waardering. Zij dulden niet meer door hun kinderen(pubers) behandeld te worden als slaven en meiden zoals zij vroeger deden door hen altijd maar te bevelen. Het geeft veel voldoening vast te stel-len hoe er gaandeweg verandering komt in hun manier van zich te gedragen: eer vertrouwen en zelf-verzekerd. Zij ontwikkelen traag maar zeker een gezonde zelfwaardering, wat vóór dit project en hun deelneming eraan zeer gering was. Mijn taak bestaat erin als onderdeel van de groep het project te steunen en te beoordelen.
Ik vond de omslag van Broederlijk Delen (vrouwen troef) met daarop de afbeelding van een vrouw zeer zingevend voor onze groep. Inderdaad, er is een beweging over gans de wereld om het lot van de vrouwen te verbeteren. Zij kijken op naar deze “zachte” actie! Zulks is noodzakelijk, want het is hoofdzakelijk de moeder die het kind beïnvloedt dat later misschien een belangrijke leider van de streek kan worden, zoals het gezegde luidt: “De hand die de wieg schommelt, is de hand die de we-reld regeert”. Als men de vele problemen overschouwt die de samenleving teisteren zoals prostitutie en uiteenvallen van families, zal veel er voor een groot deel van afhangen van de vrouwen om een op-lossing ervoor te vinden. Dit door hun grote invloed en belangrijke rol die zij vervullen in het sociaal le-ven, ten goede of ten kwade. Ik bedank de groep voor hun prijzenswaardige ondersteuning van de Braziliaanse vrouwen door dit project te helpen.
Ten gepaste tijd zal ik u berichten over mijn volgend project. Ik doe het nu nog niet om deze brief zo vlug mogelijk te kunnen opzenden met het nieuws dat het geld van 1998 veilig is aangekomen in de bank (onder aftrek van 17.00 reais als bankheffing). Het werd ondertussen al afgehaald.
Het seminarie op de Filippijnen was, alhoewel enigszins vermoeiend, voor mij toch een zeer bevredi-gende ervaring. Ik gebruik zelfs het materiaal ervan (dat ik zal vertalen in het Portugees) voor mijn cursussen hier.
De Brazilianen zijn wild enthousiast tengevolge van de prestaties van hun voetbalploeg in de beker-wedstrijd. Zo zien zij een lichtstraal in hun lijden, namelijk te weten dat er iets is om fier over te zijn, wat hen de nodige kracht geeft om de strijd vol te houden, samen met hun geloof in God. Deze over-winning is een uitdaging voor het zelfrespect van de mensen dat gewoonlijk zeer laag ligt. Ja, eerlijk gezegd, wij hebben echt “vitaminen” nodig.

Correspondent : Jos Roosens

Salvador Bahia - 31 mei 1998

Zijn de verschillende brieven die ik u stuurde aangekomen? Groeten vanuit Manilla van waaruit ik bin-nenkort zal vertrekken naar Brazilië na beëindiging van mijn opfrissingstage
Ik heb geen enkele brief ontvangen vanuit de groep. Hoe stellen jullie het zoal? Is het fenomeen “El Nino” dat zelfs de USA teistert en bijzonder onze streek hier (Filippijnen) ook in België voelbaar? ‘Wij hebben hier praktisch geen regen, terwijl met hetzelfde fenomeen in de USA en in sommige delen van Afrika juist het omgekeerde gebeurt: overstromingen...
De laatste brief die ik u zond gaf ik mee met onze loopjongen die ik ervan verdenk de nodige postze-gels niet te hebben gebruikt, vermits die tarieven veranderd zijn.
De temperatuur deze dagen bedraagt bestendig 38°. De laatste keer dat dit gebeurde in Manilla was in 1915. Stel U voor! Hoe is de zomer in België. Voortgaande op de inlichtingen die ik hier ontvang is het project waarvoor uw subsidie bedoeld is stilaan aan het groeien, maar zijn er problemen betref-fende de storting vanuit België.
Ik hoop spoedig nieuws van u te horen. Ik zal er op wachten in Salvador. Laat me weten hoe de zaken staan en hoe het gaat met de familie van de Brug. Elke belangrijke gebeurtenis en datum die ge dit jaar viert moogt ge mij laten weten, zodat ik mij in gebed met jullie kan verenigen.
Ik heb aan iedereen gedacht op mijn geboortedag, toen ik mijn dagtaak offerde, God dankend voor al de belangrijke mensen zoals u en de ploeg van de Brug (met voor ogen al deze die ik mocht ontmoe-ten tijdens mijn bezoek in Kalmthout). Jullie allen zijn Gods instrument door uw gulhartige deling, trouw gedurende deze jaren, mij helpend in mijn opdracht van gezondheidszorg in de verschillende projecten.
Laat ons blijven bidden voor elkaar, voor onze intenties en deze van de familie.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 31 mei 1998

Moge de mildste zegen en vreugde van God u en de leden van de Brug vervullen op Pasen!
De groeten uit de Filippijnen, waar ik tot mei zal verblijven, waarna ik terugkeer naar Salvador-Bahia.
Hebt u het overzichtsschema ontvangen aangaande de besteding van vorig jaar? Ontving u ook de brief van Thereza Louiza Santos en de mijne betreffende het voorgestelde project? Wij stuurden alles in oktober vanuit Salvador. Ik was vertrokken om te gaan studeren, maar ik verzond mijn brief zodanig dat U zou overtuigd zijn dat zij degene is waarvoor ik de toelage bestemde. De bankrekening is de-zelfde op dewelke kan gestort worden onder mijn naam.
Het jaar 1997 is zeer druk geweest, vooral omdat ik sommige cursussen over alternatieve therapie ging volgen. Zo kon ik mijn briefwisseling niet bijhouden. Mijn familie heeft ernstige problemen gehad. Ik ben hier aangekomen in de loop van de maand december.
Hoe stellen de mensen van de Brug het die ik heb ontmoet tijdens mijn bezoek in 1995? Gelieve mijn groeten aan hen over te maken, samen met de zegen van God voor elk.
Onze groep gaat verder met zijn activiteiten van gezondheidsleer, waardoor wij een grotere bewust-wording nastreven op een eigen beleefde wijze, gebruik makend van lichamelijke dynamica en inzicht. De groep bereikt mensen van 9 jaar en de oudste is er 82. Het is verbazend hoe de vrouwen lang-zaamaan bewust worden van hun eigenwaarde als VROUW, zodat zij hun eigen vrije wil gebruiken om hun verantwoordelijkheid op te nemen, om hun leven te bepalen en om voor zichzelf te zorgen. Daardoor verbeteren hun onderlinge relaties, maar ook daarbuiten. Zoals een vrouw het onlangs uit-drukte “zij was voordien als een slavin die door iedereen bevolen werd: zonen en echtgenoot.” Dan, na amper 3 sessies met ons (soms wekelijks om het hen mogelijk te maken innerlijk te verwerken wat zij ondervinden), zegde zij dat zij niet alleen wandelde als een koningin (zoals haar zoon opmerkte), maar zij antwoordde hem dat zij zich ook voelde als een koningin. Ik had jaren gewerkt op de bewust-zijnswording door gesprekken en overwegingen en ik bekwam op korte termijn verandering in de groep. Een zeer aan te bevelen en waardevolle betrachting. Verenigd met U allen in gebed.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - april 1998

Gegroet. Mijn laatste schrijven dateert al van een tijdje geleden. Dit schrijven is hoofdzakelijk bedoeld om Tereza Santos te introduceren. Zij werkt aan de bewustzijnsvorming van vrouwen betreffende hun echte identiteit en waardigheid. Deze groep is hoofdzakelijk werkzaam op het terrein van gezondheid met noodlijdende mensen in hun eigen streek. Tereza en ikzelf zitten samen met twee anderen in een team dat zich daarmee bezighoudt. Met deze brief wil ik u laten weten dat ik enkele maanden zal af-wezig zijn omwille van studies in de verschillende alternatieve therapieën. Vermits het werk voortgaat hoop ik dat het zal kunnen blijven rekenen op samenwerking. Tereza zal de noodzakelijke informatie verstrekken aangaande het project en hoe uw hulp kan verzonden worden. Zij is een vrouw die zeer toegewijd is in het werk met vrouwen in de omgeving. Zij verdient werkelijk hulp aan het werk dat zij doet en wat zij doet is zeer doeltreffend. Dat heb ik al kunnen vaststellen aan de resultaten die ik zie bij de vrouwen waarmee zij werkt. Wij houden talrijke sessies met hen, met muziek en lichamelijke uitdrukkingen samen verwerkt, om de menselijke ontwikkeling te ontplooien. Ook wordt gewerkt aan de integratie als groep. Zelfs godsdienstige middens zijn nu geïnteresseerd in dit soort van activiteiten. De sessie werkt ook antistresserend.
Tereza zal u tijdens mijn afwezigheid het nieuws sturen, samen met wat foto’s, zodat u het werk beter zal leren kennen.
Oprecht dank voor uw trouwe hulp welke het mogelijk maakt het noodzakelijk werk van deze groep te verwezenlijken.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 10 juli 1997

Hartelijk dank voor uw brief. Ik heb gewacht om u te antwoorden totdat ik bericht kreeg van de bank; zo kon ik u het juiste bedrag meedelen van de gift van de Brug. Ik sluit hierbij het ontvangstbericht, ondertekend niet alleen door mezelf, maar ook door de verantwoordelijke voor het project voor Ont-wikkeling van Vrouwen door de “Cidadania” dat werkt met gezondheidsgroepen in de randstad van Salvador, meer bepaald in Perigrezi. Deze groep zal ook genieten van volgende steun voor een pro-ject.
De groep van Morro de Chapeu ontving ondertussen enige financiële steun van een Braziliaanse bank. Ik zal meer uitgebreid schrijven over deze groep en hun werking.
Omwille van de veel voorkomende prostitutie zijn velen van ons ingeschakeld om vrouwen te stimule-ren, speciaal de jongere tieners die bij voorkeur een doelgroep vormen in de toeristische zakenwereld van Brazilië. Het is een feit dat zulks deel uitmaakt van het toeristisch pakket vooral met betrekking tot Duitsland. Dit in acht genomen proberen we effectieve dynamieken in groep, CORPORAL WORK ge-heten, om hen hun waardigheid als persoon te doen realiseren. Gewoon de geest verlichten is niet genoeg. Ze moeten de diepe zin voelen, gebruik makend van kunst, ontwikkeling van de totale per-soon.
Ja, ik heb het boekje van de Brug ontvangen waarin mijn artikel staat. Zeer hartelijk dank.
Laten we voor elkaar blijven bidden.

Correspondent Jos Roosens

Salvador Bahia - 8 mei 1997

Neem me niet kwalijk dat ik wat tijd nodig had om te antwoorden maar ik moest zorgen dat ik de nodi-ge inlichtingen had om de cheque te kunnen ontvangen. Degene die belast is met het project moest eerst contact nemen met de bank, want met mijn naam als bijzonderste rekeninghoudster en religieu-ze zijnde, ben ik belastingvrij maar zij zou problemen kunnen krijgen indien zij de cheque zou innen. Uiteindelijk zijn wij samen naar de bank geweest om de rekening te openen.
Ik heb een fax gestuurd naar Micky Poelemans met bepaling van de manier waarop zij het bedrag kan zenden, onder welke naam enz. ik zal haar ook nog een afzonderlijke brief sturen.
Het geld zal gebruikt worden om de groep te helpen in de ‘barrios’, in het bijzonder voor de vrouwen die wij onderrichten in de gezondheidszorg en de “Muzic Expression Therapy’ waardoor zij hun waar-digheid bevestigen als burger. Hierdoor hopen wij hen te mobiliseren om te vechten voor hun rechten. Doordat deze activiteiten hen gelukkig maken, vermeerdert ook hun werkkracht en enthousiasme. God zij dank
De groep is hier gevestigd in Salvador waar wij de prostitutie bekampen die rampzalig is.
Nu, en gedurende enkele maanden, ben ik bezig met lezingen over gezondheid. Meestal zijn het godsdienstige groepen die met de eenvoudige mensen werken. Ikzelf ga ook soms naar Salvador voor deze groepen, omdat mijn briefwisseling niet onmiddellijk wordt beantwoord.
Hoe is het met jullie lente? Hier is het mijn uitverkoren seizoen, En Pasen? Gelieve mijn groeten over te makén aan de leden van de Brug met de verzekering dat ik de H. Geest vraag om zijn zegening te laten neerkomen op allen, vermits Pinksteren nabij is.

Correspondent : Jos Roosens

Salvador Bahia - 5 februari 1997

Groeten uit Salvador!
Dit is werkelijk een zeer lange, overtijdse brief! Daar is wel een reden voor, nl. ik wachtte nog op de storting en wist niet dat het geld reeds in oktober op mijn bankrekening gestort was.
Aan de groep die ook de vorige toelage van de Brug ontving (95) stuurde ik ondertussen reeds een provisie langs de plaatselijke bank van Morro de Cahapeu. Vermits zij in het binnenland van Bahia wonen, probeerde ik het zo aan boord te leggen dat zij het geld in november zouden krijgen, want zij hadden het dringend nodig voor de installatie van een irrigatiesysteem in deze zeer droge streek. (N.v.d.r; : hierover stuurde de zuster in bijlage een gedetailleerde rekening)
Nu over het project: de groep van tieners, waarvan sprake in een vorig projectvoorstel dat ik u be-zorgde (doch dat niet is kunnen doorgaan wegens betrokkenheid in een rechtszaak), en het team dat het project had gepland, wilden ergens een stuk grond kopen, maar door gebrek aan geld moesten zij zich tevreden stellen met een afgedankte garage om hun project te beginnen. Het geld werd dus aan dit project besteed zonder dat ik u tijdig kon inlichten van het veranderen van project. Dit project werd vroeger ook reeds door u gesteund, zodat ik zelf de beslissing nam om hen te steunen.
Ik weet niet hoeveel het gestorte bedrag in dollars was dat u stortte, maar van de bank ontving ik 1.111,50 Reais (Rs). Ik betaalde aan die groep 1.000 Rs, omdat ik een klein beetje wilde terugbetalen aan onze congregatie voor wat ikzelf uitgaf voor al de briefwisseling. Dit gebeurde reeds in november, maar de zuster die deze groep begeleid heb ik in december ontmoet tijdens een bijeenkomst. Daar overhandigde zij mij dan een verslag dat zij opmaakte voor de Brug. Hierbij stuur ik u het bankbewijs waaruit blijkt dat ik het bedrag in december ‘96 aan de groep Morro de Cahapeu heb overgemaakt.
Vanaf november tot januari waren het voor mij bezinnings- en cursusmaanden. Het was zo zwaar dat ik zelfs de tijd niet had om naar mijn familie te schrijven, tenzij om hen een Gelukkig Nieuwjaar te wensen. De oude zuster van 83 jaar, die bij mij woont, werd geopereerd in november. Die verzorging nam ook veel tijd in beslag. Dan waren er de kerstmisactiviteiten, verslagen en gezondheidscursus-sen. Ik was mijn adresboek verloren, zodat ik enkel uw adres nog vond. Ik dacht er eerst aan om naar Roger Goffin te schrijven en hem alles toe te sturen, maar ik val hem al zo dikwijls lastig. Ik wilde ook het stortingsbewijs ondertekend door zuster Nelly opsturen, maar zij kwam pas in december naar Sal-vador.
Veel dank voor het toesturen van het boekje van de Brug. Ik kan me toch ongeveer een idee geven van wat er instaat.
Voor alle communicatie vanaf nu tot 17 augustus kunt u schrijven naar bovenvermeld adres, waar ik zal verblijven terwijl ik werkzaam ben voor de Godsdienstconferentie van Brazilië voor de streek van Bahia. Omdat ik cursussen moet geven zal de oude zuster dan verhuizen naar een andere gemeen-schap met meerdere zusters, die voor haar zullen zorgen.
Ik bid gedurig voor de leden van de Brug die zo vrijgevig van geest zijn om te delen met de minderbe-deelden van de menselijke familie in dit deel van de wereld, opdat God de rijkdom van Zijn zegen op hen zou laten neerkomen. Moge 1997 en deze lentetijd een bijzonder gezegende tijd zijn.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - april 1996

Groeten uit de Filippijnen.
Ik was gestrand in Parijs doordat er in de Filippijnen een “typhoon” was losgebarsten. En toen ik aankwam moest ik eerst de “jet lag” verwerken (aanpassing van het tijdsverschil totdat het lichaam zich heeft aangepast aan de plaatselijke tijd ingevolge het uurverschil).
Vooreerst was hier een seminarie van zusters van mijn ouderdom waarin ik ook een functie had, maar waar ik nu niet wil op ingaan.
Hoe gaat het met U? En de andere leden van de Brug, bijzonder degenen die ik heb ontmoet (die avond in Heide?
Morgen vlieg ik naar het eiland waar mijn familie woont en daar zal ik blijven tot Kerstmis voor de fami-liebijeenkomst.
Hierbij vindt u het project. Spijtig genoeg kan ik u de officiële benaming van het nieuwe centrum niet geven omdat het pas officieel geregistreerd werd bij mijn vertrek. Zodra ik terug ben in Salvador laat ik u dit weten.
Ik hoop dat deze brief u spoedig mag bereiken. Ik heb in elk geval reeds overleg gepleegd met de groep om bijzondere schikkingen te treffen en vermits u me vroeger reeds zei dat het niet nodig was u alle bijzonderheden te vermelden tot in de kleinste details, laat ik het hierbij.
Ik denk terug te zijn in Salvador na onze ontmoeting in Belés (noorden van Brazilië) die zou eindigen rond 10 januari 1996.
Het is mijn bedoeling u mijn groeten te sturen rond Kerstmis, maar ondertussen verzoek ik u mijn groeten over te maken aan de leden van de Brug, en bijzonder aan deze die ik die avond mocht ont-moeten. Laat hen weten dat de zusters hier fel genoten hebben van de “Belgische chocolade”. Het was voor hen de eerste keer dat ze zulke chocolade proefden. De rest wil ik meenemen naar huis... mijn verrassing voor de familiebijeenkomst. Nogmaals dank voor dit geschenk, het was echt goed be-dacht
Het beste voor u en een Braziliaanse “abraço”.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 4 juni 1995

Groeten uit Salvador! In de lente moet het wel mooi zijn in uw land... allemaal soorten bloemen die wij hier niet hebben.
Zeer hartelijk dank voor de gift die ik ontving langs Catarina, die ik ontmoet heb in het begin van de tweede week van mei. Het was juist voor ik vertrok naar Itapua waar het gezondheidsteam van de Conferentie voor Religieuzen een ontvangst organiseerde van het Nationaal Seminarie voor gezond-heid. Deze ontvangst werd gesponsord door de Conferentie van Religieuzen en door de Nationale Conferentie van Bisschoppen zodat er heel wat volk aanwezig is en waarvoor de nodige slaapgele-genheid moet worden voorzien.
Ik stuur u hierbij het ontvangstbewijs waarop de tegenwaarde vermeld staat in, ‘Reais’, de plaatselijke munt.
Ik was heel gelukkig dat het geld toekwam voor ik vertrok, omdat ik dan 40.000 Rs. dollar kon geven aan de medewerkers van ons coördinatieteam. Deze medewerkers zijn werkzaam met een groep zeer arme vrouwen in een streek op 8 uur busreizen van hier. Het is ook dezelfde groep die vorig jaar door uw gift gesteund werd. Deze groep gebruikt het geld om hier en daar de grond te dynamiteren (uiterst droge grond door gebrek aan regen), om zo meer water te bekomen, zodat ze bun groentetuintjes kunnen bevloeien. Na de oogst kunnen ze een deel gebruiken voor eigen behoeften en de rest kun-nen ze verkopen op de plaatselijke markt. Door deze verkoop kunnen ze dan zelf andere voedingswa-ren kopen. Deze groep telt ± een 30-tal vrouwen.
Ik stuur u een kopij van een uitnodiging voor een gezondheidsseminarie dat ik organiseerde samen met het gezondheidsteam met dewelke ik samenwerk in het aartsdiocees Salvador. Dit seminarie had plaats juist na het Nationaal Gezondheidsseminarie dat ik hiervoor vermeld heb. Aan dit seminarie namen zelfs meer dan 100 mensen deel! (uit gans Brazilië). Het thema over de uitgeslotene is de fo-cus van de actie in de lente van het CNBB.
Ik ben ook zinnens een deel van de ontvangen giften te geven aan de werking in Pedra Lavrada, aan de organisatie van vrouwen genaamd “CEDIVIMUC” als hulp voor hun vorming. Zij hebben zojuist hun verkiezing gehad, zodat er nu nieuwe leden zetelen in het bestuur.
Door de stortregens hier die meer dan een week hebben geduurd hebben we hier aardverschuivingen gehad. Daarom hebben vele families beschermende hutten gebouwd op de omliggende heuvels. Sommigen van hen waren gedood doordat hun huis ingestort was. Anderen werden door de modder uit hun huis verdreef, hoewel het huis bleef rechtstaan. Na een week van opgraving werden tot op he-den 57 doden ontdekt; een twintigtal mensen wordt nog vermist. In heel de stad worden acties onder-nomen om deze mensen enigszins te voorzien van kleding, eten, enz. Na deze ramp heeft de gouver-neur eindelijk besloten om een lS0-~tal huizen te bouwen om de achtergebleven families te huisves-ten. Er moesten eerst een aantal mensenlevens verloren gaan vooraleer de arme mensen dit konden bekomen, wat uiteindelijk toch hun goed recht is.
Felicitaties voor alle Belgen omwille van de recente zaligverklaring van pater Damiaan want hij was waarlijk een echte missionarisheld. We hebben de plechtigheid gevolgd op de televisie.
Dit is dan voldoende voor nu, zodat ik deze brief vandaag nog aangetekend op de post kan doen. U kunt schrijven naar hetzelfde adres:
C/O CRB, datgene in Praça da Se of naar het volgende adres:
Sr. Consuelo Rellin
R. das Codornas 220
Edificio Porto Santo, Apto. 608
Imbui, Salvador
41.700- 020, Bahia, Brasil, So. America
Ik sluit elk van u in mijn gebeden zoals jullie allen ook betrokken zijn in mijn missionariswerk omdat ik mij ervan bewust ben dat wij deel uitmaken van het mystiek lichaam van Christus. Door uw hulp helpt u de uitbreiding van ons werk voor de gezondheid van de mensen, wat in feite een prioritaire zaak is.
Een grote Braziliaanse ‘abraço’ (omhelzing) voor u allen.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 17 januari 1995

De brief die ik laatst verstuurde kwam terug omdat het adres onvolledig was. Daarom stuur ik u hem opnieuw maar voeg er dit nog aan toe als antwoord op uw brief.
Hartelijk bedankt voor de toelage van dit jaar. Ik verwacht het geld, hopelijk zonder problemen zoals verleden jaar. Let’s wait and pray!
Met betrekking tot de brillen, zend ze maar naar Piami. Vermits de zusters hier op verlof gaan zal er niemand de zending in ontvangst kunnen nemen, want zij komen pas in april terug.
(N.v.d.r. : Zij geeft een nieuw adres op, doch er worden in december 2 pakken met ± 100 brilmonturen verstuurd, die dan, zij het met vertraging, toch hun bestemming zullen bereiken).
Vele groeten.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - 24 juli 1994

Eindelijk kan ik U deze brief schrijven met formele informatie over het ontvangen geld.
Ik ontving de cheque op de vlieghaven, juist een paar uur voor mijn vertrek naar Brazilië. Het was dus een snelle transactie. Op het laatste moment was ik er in gelukt de dollars te bemachtigen om mee te nemen. God zij dank dat deze zaak geregeld is.
Ik ben in onderhandeling met de gezondheidsgroep in Paraiba, de CEDIVIMUC, om hen de helft van het bedrag over te maken. De andere helft is voor de gezondheidsgroepen die ik hier in Salvador be-geleid... “barrias” in de buitenwijken.
Veel dank voor at de moeite die U hebt gedaan voor het verzenden van de cheque.
Met betrekking tot de brillen, gelieve enkel die brillen te sturen welke geen te dikke glazen hebben en die niet te zwaar zijn (zoals ik vaststelde in de verzending van vorig jaar). Vermits er in de buitenwij-ken en afgelegen streken zo’n arme mensen wonen dat ze zelfs de buskosten ten voor bun verplaat-sing naar de oogarts niet kunnen betalen, zijn zij al heel blij als zij een bril krijgen. U mag ook gewoon monturen opzenden, of enkel glazen.
Bedankt voor de richtlijnen over de projecten die de Brug steunt en over het gebruik van het geld.
Ja zeker, de cursus in Engeland heeft mij de kans gegeven mijn batterijen op te laden, feit waar ik erg aan toe was. Al de zaken die ik er leerde heb ik reeds in de praktijk omgezet, evenals “dynamics” waarvoor ik gevraagd werd om uit te werken in een cursus georganiseerd door Caritas. Het is eerder een seminarie over vrouwelijke gezondheidszorg en bewustwording aangaande Aids.
Ik hoop dat uw gezondheid steeds goed is evenals deze van de andere leden.
Roger Goffin is zeer tevreden dat “de Brug” steeds trouw steun blijft verlenen aan mijn werk al deze jaren.... trouw inderdaad.
Voor mij is “de Brug” een weldaad geweest waarvoor ik God uitermate dankbaar ben, en ik bid dat Hij zijn overvloedige zegeningen mag storten op elk van U, zoals Hij de missie zegent die ik vervul en in dewelke U allen deelt door uw edelmoedige bijdrage.
A big “abraço” aan iedereen. Eén in gebed en in arbeid voor de bouw van God’s koninkrijk.

Correspondent : Jos Roosens

Salvador Bahia - 5 juli 1994

Groeten uit Goldah waar ik de cursus volg die ingericht werd door mijn Congregatie. Wij hebben mooie aangename dagen gehad met zon en af en toe regen, maar nogal koud voor de zomer.
Onze cursus is echt goed en ik hoop in staat te zijn alles over te brengen aan mijn groep, wanneer ik terug zal zijn in Brazilië. Er zijn 9 plaatsen vertegenwoordigd tussen de 23 deelnemers. We kennen wel niet de streek waar ieder van ons werkzaam is.
Een poosje geleden vond ik uw brief terug waarin u mij vertelde dat de cheque opgestuurd was. Het adres was volledig juist, doch de cheque is mij niet toegekomen. Hebt U kunnen achterhalen of die cheque nu wel degelijk verzonden werd? Misschien kan u de cheque opzenden naar het adres in Am-sterdam waar ik zal verblijven tot 16 juli.
Doe mijn groeten aan de vrienden van de Brug.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - april 1994

Bedankt voor uw brief die me toekwam tijdens het volgen van seminaries en het geven van cursussen in Salvador en omstreken.
Ik dank God voor u en uw groep “De Brug”. Heel bijzonder dank voor het vertrouwen waarmee hulp geboden wordt, materiële zowel als morele hulp, heel bijzonder ook door U.
Tot hiertoe heb ik de cheque nog niet ontvangen. Volgens uw brief laat de Brug mij zelf kiezen voor welk project ik het geld. Zal gebruiken: de steun zal gaan naar de Paraibagroep waarmee ik nu bezig ben. Hier in Salvador is ook een groep die onmiddellijk hulp nodig heeft. Het is een jeugdgroep in een sloppenwijk die een orkestje heeft. De groep is samengesteld uit straatkinderen die wat geld willen verdienen door muziek te maken, maar ze hebben instrumenten die in slechte staat verkeren en die dringend aan herstelling toe zijn. Ook ontbreekt het hen aan een repetitieruimte. Om nu in hun onder-houd te voorzien houden de meeste zich bezig met auto’s wassen. Hun leider, die instaat voor de mu-zikale vorming, heeft nu een lokaal nodig voor de opleiding van de jongens en meisjes (ongeveer 30 kinderen). Hij wil hun leren hoe ze elektrische toestellen moeten herstellen, zoals strijkijzers, brood-roosters enz. om later zelf zaken te kunnen doen en om hulp de kunnen bieden en zelf te kunnen voorzien in een eigen bestaan.
In opdracht van de Congregatie moet ik in Engeland een cursus volgen van één maand. Deze cursus moet mij helpen in mijn missiewerk. Het is waarschijnlijk de laatste keer dat ik zulke cursus mag vol-gen. Graag zou ik hier terug zijn op 23 juli. Gelukkig is het hier juist vakantieperiode zodat ik hier niet te veel werk zal hebben als ik terug ben.
Mocht u nog oude brilmonturen hebben dan mag u ze opsturen naar onze zusters die werkzaam zijn bij de arme mensen in Piani.
In afwachting van uw nieuws heb ik een bericht gelaten aan Irma Isabel, die mijn briefwisseling zal doen terwijl ik weg ben.
Mijn warmste groeten met “abraços” aan de trouwe mensen van De Brug en speciaal aan U.

Correspondent: Jos Roosens

Salvador Bahia - april 1994

Wat een verrassing een brief van U te ontvangen hier in Salvador
Eerst en vooral wil ik u een kort relaas geven van de wijze waarop ik hier terecht ben gekomen en hoe ik thans leef in de pastoraal van gezondheidszorg van het Bisdom Ara.
Vanaf april 1993 was ik terug in Campina Grande - Salvador om een zuster uit de nood te helpen die geopereerd was aan kanker. De zuster (die al 80 jaar oud is) moest naar de U.S.A. gaan voor een be-handeling, doch ze wenste Bahia niet te verlaten. Daar ze ook niet staat was zichzelf te behelpen had ik het zo geregeld dat ik bij haar kon blijven. Maar eerst moest ik alles orde brengen met de gezond-heidsgroepen hier Cubato, Nova Palmeiro en Pedra Lavadra. Ik begon dan hier te werken in septem-ber. Ik leefde samen met een familie waarmee ik een schikking had getroffen om een appartement te kunnen betrekken samen met de zieke zuster (dat alles werd geregeld tijdens het verlof van de zuster bij haar familie). Vanaf oktober tot december was ik bezig met het werk, cursussen geven, tweede-handsmeubelen kopen, verhuis enz. zodat ik mijn handen meer dan vol had. Wanneer dan eindelijk die zuster kwam, had ik het nog drukker omdat zij ziek was (met griep gedurende méér dan een maand), en nog zieker werd (omdat zij domweg verwaarloosde de nodige zorgen te nemen die ze no-dig had). Ondertussen moest ik alles doen: de boodschappen, enz.. en tussen in mijn job.
Ik moest u ook melden dat ik de ontvangst meldde van de cheque met een bewijs. U vroeg ook naar het bewijs met de handtekening van de gezondheidsgroep van Cubati, ook dat bewijs heb ik u gezon-den samen met een brief.
Ik wilde u schrijven voor Kerstmis om u te informeren over mijn nieuw adres, maar ik had het te druk omdat ik naar Campina Grande moest in januari tijdens ons gezamenlijk verlof, om te zien hoe de za-ken er ter plaatse voor stonden.
Hebt u wel één enkele van mijn brieven ontvangen?
Tenminste deze met de ontvangstmelding en de handtekening van de groep in Cubati? Ik vroeg hen ook het jaarlijkse verslag aan mij te sturen zodat ik het zou kunnen doorsturen naar U.
In verband met de projecten voor 1994 heb ik beloofd een groep te helpen stichten genaamd CEDI-VIDMUC (Centro de Directo a Vida das Mullerez do Curimataie = Center of the right to live of Curimatai-women), samengesteld uit de 3 gezondheidsgroepen van Pedra Lavadra, Nova Palmeira en Cuba-ti. Zij moeten dringend gevormd worden. Oriëntatie aangaande: de rechten van de vrouw, de rol van de vrouw in de samenleving, gezondheid, het psychologisch aspect, enz.. en de basistraining om hen te helpen hun verantwoordelijkheden op te nemen in de “Diratoria”. Nochtans, voor dit alles hebben zij hoegenaamd geen geld, ook niet om de reiskosten te betalen van de deelnemers van de andere plaatsen om naar Cubati te komen, waar het bestuurskantoor gevestigd is. Ook voor de kosten van de persoon die de oriëntatie moet geven hebben wij geen geld. Indien uw toelage voor 1994 mag ge-bruikt worden voor dit doel, dan kan dit vormingsproject uitgewerkt worden. Ik stuur u dan later de sta-tuten van CEDIVIDMUC. De voorzitter en de uitvoerende secretaris kunnen dan de cheque voor ont-vangst ondertekenen en wij kunnen u dit bewijs opsturen. Op het einde van het jaar zullen wij dan een uitvoerig verslag opsturen over deze werking. Indien in deze streek de vorming en uitbouw O.K. zijn zal er een grote nood voor de groep opgelost zijn inzake noodzakelijke ontwikkeling. Indien uw vereniging dit project goedkeurt, wil u me dat dan zo vlug mogelijk laten weten?
Er is iemand in Campina Grande die hen begeleidt en met hen in contact blijft. De CEDIVIDMUC moet haar vergoeden voor haar reiskosten en diensten.
Indien dit vormingsproject niet kadert in de visie van “de Brug”, dan zou ik voorstellen de toelage te gebruiken voor het gezondheidswerk waarmee ik hier bezig ben; in het bijzonder voor de oriëntatie-cursus die ik in de groepen geef (didactisch materiaal voor de deelnemers). Het andere gedeelte van het bedrag kan ons helpen om de huur te betalen van een lokaal dat ik gebruik om patiënten te be-handelen die alternatieve geneeskunde gebruiken.
Laat mij a.u.b. weten wat uw vereniging het meeste ligt en overeenkomstig de beslissing stuur ik u het verslag van het project. De uitgebreide toelichting over het financieel verslag betreffende het geld van het voorbij jaar (waarvan ik u een ontvangstbewijs heb opgestuurd) zal u afzonderlijk verzonden wor-den.
Ik verstuur deze brief onmiddellijk zodat ge u niet langer ongerust moet maken over wat er met mij gebeurd is. Spijtig voor deze vertraging.
In de hoop van U te horen groet ik jullie inmiddels. Gebed en groeten.

Correspondent : Jos Roosens

Campina Grande - 6 november 1992

Ik dank U ten zeerste voor uw brief die ik maar kortelings ontving. Ik ben weg geweest (inSalvador, Jrai Perzoa, Recife) voor ontmoetingen en voor het geven van cursussen gedurende één maand. Ik wilde U wel schrijven tijdens mijn verblijf daar maar ik vergat uw adres. Nadien ontving ik nog mede-zusters die ik moest begeleiden naar Pedra Lavrada enz...
In de streek van Pedra Lavrada gaan de moeders van de gezondheidsgroep nu ook zelf detergenten maken om te venkopen en om alzo hun gezinsinkomen te verhogen.
De hoeveelheid dollars die omgezet wordt ten plaatse is minder dan de oorspronkelijke, ingevolge de steeds maar voortgaande inflatie. Daarom heeft men mij aangeraden de cheque om te wisselen in dollarwissels. Het voordeel is dat
1° de dollarwissel zijn waarde behoudt tot 4 maanden na uitgifte.
2° men met dollarwissels niet zoveel verliest tegenover de wisselende waarde van de vele goederen. Ik zeg niet ‘zoveel’ omdat hier ook de dollar gezakt is zodat bv. de filters die wij leverden uit onze stock gedurende maanden, nu bij wederaankoop bijna verdubbeld zijn in prijs.
Ik moet U ook zeer hartelijk danken voor het zenden van oude brilmonturen. Er zijn in Pedra Lavrada zoveel mensen die er werkelijk nood aan hebben.
Bedankt en groet al uw collega’s en de leden van de Brug. Mijn beste groeten en gebeden voor U.

Correspondent : Jos Roosens

N.B. Er werden drie postpakketten van elk 2 kilo (met samen 123 brilmonturen) verzonden.

Cubati - 2 augustus 1991

Groeten uit Goia waar ik samen ben met de “Fraternidada (verbonden met onze Congregatie) voor de Regionale Bijeenkomst. Herinnert U zich de foto die ik U laatst opstuurde van hun bijeenkomst? Het was een belangrijke gebeurtenis in de geschiedenis van deze Braziliaanse groep die de Brug onder-steunt.
Terugkomend op mijn vorig schrijven meld ik U dat de beste plaats voor verzending van de cheque luidt: Sister Consuelo Casa Paroquial, Pedra Lavrada, 58.180 Brasil. Dit enkel wat betreft de omslag. Op de cheque dient mijn wereldlijke naam vermeld, nl. Marieta ORTEGA RELLIN.
Ik werk nu in de gezondheidssector, het werk waar ik in feite voor opgeleid ben, maar dat ik opzij moest zetten voor pastoraal werk, terwijl de nood nog groter is voor welzijnszorg. Ik werk met kristal-len en hun veelvuldige mogelijkheden voor de behandeling van ziekten. Zo doe ik ook “Pranic Hea-ling”. Heeft U daar al van gehoord? Het is gefundeerd op energie enz. Het is zeer doeltreffend en kan zelfs van op af stand toegepast worden. Het wordt gecombineerd met het gebruik van kristallen en geeft goede resultaten.
Mijn betrokkenheid is nu uitgebreid omdat ik nu de Staat van Paralba vertegenwoordig samen met een wereldlijk persoon om zo de ontplooiing, de coördinatie en de werkzaamheden van de coöpera-tieven te bevorderen. Dit op regionaal vlak wat 4 staten omvat.
Nochtans ga ik voort met mijn projecten in de parochies die 3 municipalietes omvatten: Cubati, Pedra Lavrada, en nu Palmeira. We hebben nu een coördinatie van de parochies van de gezondheidsgroep die gesticht werd op 1 juli ll. Mijn projecten in de parochies gaan voort: naaigroep, moeders die ont-smettingsoplossingen bereiden, enz. en dewelke de winst onder henzelf verdelen. U ziet, de giften van de Brug zijn hier een grote hulp.
Ja, ik heb de brillen aangekregen en bijna allemaal al uitgedeeld. Zij kwamen goed van pas en heb-ben voorwaar vele mensen een echte dienst bewezen.
Mijn verlof in de Filippijnen was zeer vruchtbaar. Ik volgde een hernieuwingcursus die me werkelijk heeft geholpen om gans vernieuwd te worden: lichamelijk, geestelijk en spiritueel. Niettegenstaande ik amper één maand echte rust had, omwille van de cursussen, ben ik 4 kilos bijgekomen. Mijn ouders zijn niet zo welstellend maar wel bekwaam om te werken. Wees zo goed te bidden voor mijn broeder Walfreda die een nieuwe stap in het leven gaat zetten na een hard bestaan bij mijn ouders (mijn vader en stiefmoeder). Hij is mijn enige bloedeigen broer. Gelieve ook in uw gebed te voorzien dat zuster Becky en een andere Filippijnse zuster van mijn Congregatie mij spoedig zouden vervoegen want ik ben hier alleen omdat de andere zusters van mijn Congregatie veel ouder zijn en in een andere Staat. Voeg uw gebed bij dat van de mensen hier aan wie ik zulks ook gevraagd heb.
Tot wederhoren.

Correspondent : Jos Roosens

Nota van de redactie: op 12 september werden 7 postcollis van elk 1 kilo met brilglazen en monturen verzonden.

Toronto - 19 juni 1991

Daar zij dringend aan verlof toe was (na 6 jaar werking) heeft zij enkele maanden doorgebracht bij haar thuis en in haar klooster op de Filippijnen.
Zij vraagt voorlopig te wachten met het storten van de toelage van De Brug tot ze weer thuis is in Bra-zilië.
Zij heeft op het eiland een aardbeving meegemaakt maar de plaats waar zij zich bevond was te ver af om er iets van te voelen. Het ging er vooral om de U.S. basis die zich zeer dicht bij de vulkaan bevond en waar atoomwapens waren opgeslagen. Uiteindelijk moesten ze toelaten dat het gepubliceerd werd.

Correspondent: Jos Roosens

Cubati - 15 januari 1991

Sinds november ben ik steeds in de weer geweest voor Kerstmis, dat in Cubati een patronaal feest is. Daarna in Pedra Lavrada en vervolgens aan de voorbereiding van het materiaal nodig voor de bijeen-komsten van de gezondheidsgroepen (4) om hen toe te laten hun werking voort te zetten terwijl ik zal weg zijn.
Ingevolge de Golfoorlog was ik niet zeker deze keer in verlof naar huis te kunnen gaan, maar de zus-ters drongen aan dat ik zou afreizen naar de Filippijnen vermits ik hier al 6 jaar onafgebroken werk. Normaal vraagt de congregatie dat de zusters elke 3 jaar in verlof naar huis zouden gaan voor max. 4 maand.
Tot op heden ontving ik nog geen nieuws van u m.b.t. de gift van “de Brug”. Ik stel voor dat u, indien het nog mogelijk is, zou wachten met de cheque op te sturen tot ik terug ben uit verlof.
De economische toestand is nog erg duister en het wordt nog slechter met de dag. Sommigen ver-wachten dat de regering de krijgswet zou kunnen uitvaardigen omdat de economische maatregelen slechts de aftakeling van de armen veroorzaakt en door de honger gedreven, is de natuurlijke reactie stakingen en bijgevolg repressie enz.
Onze naaigroep in Cubati was zeer tevreden met de klederen die zij konden maken omdat zij daar-door nieuwe klederen konden kopen voor de “Fiesta”. Zij verkochten namelijk zelf de door hen ge-maakte klederen, verdeelden het profijt en gaven 10 % af als hulp voor de aankoop van nieuwe stof-fen voor de naaigroep.. (Dit voorkomt afhankelijkheid wat een negatief effect zou hebben op de volksontwikkeling).
In Pedra Levrada en in Nova Palmeira is de gezondheidsgroep begonnen met de bouw van een stenen oven voor het bakken van het brood voor de gemeenschap. Verder doen zij aan allerlei omhalingen zoals boeken en geneesmiddelen, om aan geld te geraken, zelfs door de verkoop van oude klederen.
Nog hartelijke groeten aan iedereen.

Correspondent: Jos Roosens

Cubati - 16 november 1990

Hierbij een foto van de “Fraterniteit” tijdens de bijeenkomst ter gelegenheid van de 11de verjaardag. Uw groep maakte deze belangrijke en zinvolle bijeenkomst mogelijk. U moet weten dat, omwille van de inflatie en het Collorplan heel wat van onze ontwikkelingsplannen niet kunnen doorgaan.
We staan nu voor nieuwe uitdagingen. Eén ervan is de Coöperatie, die eerst door politiekers en grondeigenaars werd ingepalmd, nieuw leven in te blazen. Deze coöperatie hebben we op de zonda-gen terug geopend om kleine handelaren toe te laten hun eigen waren te verkopen. Een klein percen-tage van de winst staan zij af aan de coöperatieve.
In Cubati heb ik een poppentheater met jongeren opgericht. Deze zullen met poppenspel voorlich-tingsbijeenkomsten voor gezondheidszorg animeren
Mijn werk om radioprogramma’s te maken, gaat nog steeds door, doch ik train een team om dit in de toekomst over te nemen.
De brillen die jullie me stuurden komen goed van pas. Er zijn er nog maar enkele over. Vele mensen zijn hiermee geholpen.
Tot op heden is er nog geen water gevallen. We blijven hopen dat de werken aan de Waterleidingen spoedig zullen voltooid zijn, doch om politieke redenen is dit werk nog steeds niet afgeraakt. Onder-tussen moeten we nog steeds water halen in emmers. Dit water heeft de kleur van afwaswater en is bovendien modderig. Als er dan toch eens water per tankwagen wordt aangevoerd dan verdwijnt dit water eerst in de putten van de grondeigenaars. De rest wordt dan gestort in ondiepe, geïmproviseer-de putten die in de platte rotsbodem uitgehouwen zijn.
Dank zij uw vrijgevigheid is hier toch al heel wat mogelijk, jullie zijn de kracht van de thuislijn, dank U zeer hiervoor.

Correspondent: Jos Roosens

P.S. Bij deze brief werd een hele beschrijving gestoken van het project “Pro Life” dat wij voor 1991 steunen Bij een volgende gelegenheid meer hierover.

Cubati - 26 juni 1990

Het doet me goed wat nieuws van Jullie te horen in het blaadje van “DE BRUG” dat U me toestuurde, alhoewel ik er niet veel van versta. Ik zal het hij gelegenheid aan mijn Belgische vrienden laten zien. Nogmaals dank voor de toezending.
Zoals ge kunt zien aan mijn adres ben ik verhuisd naar Cubati, dat een andere wijk is van dezelfde pa-rochie waar één van onze zusters werkte en wegviel. Het is veel belangrijker dan Nova Palmeira. Ik blijf de coördinatie doen van het gezondheidswerk in de drie “municipalies” van de parochies Nova Palmeria, Pedra Lavrada en Cubati. Hiernaast heb ik nog tal van andere taken in het bisdom te vervul-len, zoals oa. een wekelijks radioprogramma over gezondheidszorg.
De werkgroep (Iranil, Balbina, enz) zal deze zomer een grote bijeenkomst hebben met twee “consul-tants” om hen bij te staan in de studie, de overweging en evaluatie van hun eerste werkjaar. Wij ver-wachten zo ongeveer 15 deelnemers. Het gaat om een ommekeer in hun geschiedenis en een bete-kenisvol feit ook in de kerk van Brazilië omdat het zichtbaar wordt hoe christenen er in lukken de sa-menleving te veranderen, gelijk waar ze zijn.
Ja, met het geld dat ze ontvingen hebben ze zich niet kunnen ontplooien zoals gepland door de grote weerslag van de inflatie. Ze zijn nu bezig met de Coöperatief leefbaar te maken en de juiste richting te geven. Deze was namelijk in handen van zakenlui die geen diensten leverden aan de armen zoals bedoeld was en nog moet zijn. Tenslotte is het in handen van de werkgroepen gekomen en het is voor deze mensen een uitdaging geworden om alles op zijn poten te zetten.
Nadat ik reeds drie jaar ontsnapt was aan de griep, heeft ze mij toch uiteindelijk te pakken. Het virus is zo sterk dat hij iedereen, zonder uitzondering, neerhaalt. Ik zit al bijna een maand te hoesten: een droge hoest en blijvende irritatie in de keel. Spijtig genoeg kan ik mijn activiteiten niet stopzetten, ik moet steeds spreken en zingen. Bovendien nog veel praten en omgaan met zieke mensen.
Help me a.u.b. te bidden dat ik een hulp zou krijgen voor mijn werk in Cubati, een uitgestrekte “muni-cipality” met veel arme mensen. Het is zo moeilijk om mensen te motiveren om mee te helpen. Zij zijn enkel geïnteresseerd of zij al dan niet goed betaald worden. We kunnen ze echter geen blaam geven want ze verkeren in een zeer harde toestand van honger en miserie.
Ik leid een naaikring waar kinderkleding wordt gemaakt om te verkopen. De winst hiervan wordt ge-deeld. Spijtig genoeg vlot de verkoop niet zo goed daar de mensen in het algemeen geen geld heb-ben.
We kunnen ook geen groenteteelt promoveren omdat er geen water is. Het heeft nog steeds niet ge-regend.
Vele groeten aan de familie en de vrienden van “De Brug”. Ik hoop spoedig weer nieuws te horen.

Correspondent : Jos Roosens

Cubati - 15 januari 1990

Gisteren heb ik uw genereuze giften ontvangen in 2 afzonderlijke cheques. Heel veel dank voor de trouwe steun doorheen deze jaren, niet alleen financieel, maar ook moreel en uw vriendschap door het contact met uw correspondent.
Ik dank en waardeer uw interesse in onze missie hier, speciaal in het noordoosten (armer dan het zui-den van Brazilië), in onze streek Curimatau, waarbij onze parochie behoort, wat een behoeftige streek is.
Ik voel altijd dat ik op jullie groep kan rekenen en ik hoop dat wanneer de dag komt dat ik niet meer in de mogelijkheid ben mijn deel van de missie hier uit te voeren, dat dit verder gaat (het contact en ver-band bedoel ik) door deze broederschapgroep die onze Braziliaanse tegenpool hier is, en wiens erva-ring (als een broederschap) een waardevolle ervaring is voor de kerk in Brazilië, ook voor onze medi-sche missiezusters en voor het land.
Heb ik jullie het goede nieuws al verteld? Wel, om mijn permanentie hier en het verdergaan van mijn werk en aanwezigheid te garanderen, heb ik het Braziliaans burgerschap gekregen. Het werd me ge-geven voor de verkiezingen, ik heb zodus mijn eerste Braziliaanse stem uitgebracht! Ik ben hierover heel gelukkig omdat ik me zo identificeer met het volk na hier 13 jaar van mijn missionarisleven te hebben doorgebracht.
Nog goed nieuws! De werknemersvereniging (“Sindicato”), na 20 jaar onder dezelfde president te zijn geweest, die opnieuw opkwam bij de verkiezingen en die gesteund werd door de politiekers, heeft ver-loren. Dus heeft Nova Palmeira nu een jonge landbouwer en zijn partij (van de oppositie) die de ver-kiezingen gewonnen heeft gisteren. Goddank was het een vredevolle verkiezing! Nu moeten we het-zelfde doen in Cubati (waar ik nu ben), en dan in Pedra Lavrada, die allemaal behoren tot dezelfde parochie.
Ja ik heb mijn verblijfplaats en werkterrein verplaatst naar Cubati ( de tweede gemeente van de paro-chie), maar ik heb de leiding van de gezondheidszorg in alle drie de plaatsen.
Moge dit jaar vol zegen zijn voor eenieder van jullie in jullie families, met vrede, vreugde, goede ge-zondheid en veel sterkte om de uitdagingen die komen aan te pakken
Een 1990 gevuld met hoop.
Terzijde, veel mensen hadden baat bij de gebruikte brilglazen en monturen die jullie opstuurden en die anders heel duur zijn voor de arme mensen die ze moeten kopen. Wanneer het pakket toekwam wa-ren er slechts 2 gebroken. Goddank zijn de monturen sterk en van goede kwaliteit.
Als er bij jullie belangrijke gebeurtenissen zijn deel ze dan mede, zodat we ons hier erover kunnen verheugen met U in gebed en dankzegging tot God voor deze gelukkige gebeurtenissen.

Correspondent: Jos Roosens

Pedra Lavrada - 3 oktober 1989

Dit jaar rond mei vroeg u me een project voor te stellen indien ik er een had. Wanneer ik u de laatste keer zei dat ik er nog geen had zei u mij dat ik nog tijd had tot december. Ik ben blij dat ik gewacht heb want nu heb ik er een dat waard is om gesteund te worden.
Hier in Brazilië hebben onze zusters een groep mensen verbonden aan onze congregatie;
allemaal Brazilianen, eenvoudig, arm, gemotiveerd voor de inzet voor een betere samenleving, de meeste van hen geëngageerd in pastoraal werk, gevestigde personen met een gezin.
Jaarlijks heeft deze groep zijn eigen bijeenkomst waaraan de zusters deelnemen. Eén hunner verte-genwoordigers neemt ook deel aan de vergaderingen van de zusters. Zo werd ik verkozen door de zusters om de verbinding te zijn (de brug) en de groep te begeleiden, te helpen en hen nader bij te staan, zo nódig onder de vorm van studies. enz. om hen beter voor te bereiden voor hun werk bij de mensen. Deze groep bestaat nu 11 jaar.
Tijdens de vergadering van 11 juli heeft de Goilàs groep (die thans flink uitgebreid is) de wil uitgedrukt, als gevolg van de noodzakelijkheid die zij aanvoelden om gezamenlijk te werken aan een concreet plan om de mensen daadwerkelijk te helpen zodat de grote exodus naar de steden (door gebrek aan jobs en de middelen om hun klein stukje land uit te breiden) te verminderen. Daarom hebben zij sa-men nagedacht over de mogelijkheden en de middelen waarover zij beschikken menselijke (de meeste van hen zijn boeren, twee zijn chauffeur, een is mecanicien, sommigen zijn onderwijzer, één is ver-pleegster, technisch gespecialiseerd in Fonologie want indien deze specialiteit ooit hier ter plaatse zou ingevoerd worden zou men haar hard nodig hebben) en ten einde het stuk grond dat zij vroeger als gift kregen, te gebruiken, vergaderden zij dikwijls alvorens dit project te ontwerpen.
Op de plaats waar dit tot stand zal gebracht worden zijn er enkele mensen die belangstelling hebben om bij deze groep aan te sluiten omdat zij ook een gezamenlijk project verlangen waar degenen die aansluiten zich zouden kunnen integreren om door groepswerk zich tegelijkertijd te kunnen handha-ven.
Door dit project hopen zij ook in de mogelijkheid te zijn om de tussenpersonen uit te schakelen, en ook de boeren, door coöperatieve inspanning, omdat zij thans uitgebuit worden door de kooplieden in de stad. Deze groep komt buiten de jaarlijkse bijeenkomsten, ook 4 maal per jaar samen om te evalu-eren, te studeren, enz. Eén van de leden, Balbina, werd verkozen als hun vertegenwoordiger van de parochie om de 7de Nationale vergadering bij te wonen van de Christelijke Basisgemeenschappen met -ongeveer 2.000 man vanuit gans Latijns-Amerika, Europa en zelfs Azië (Filippijnen). U zult over deze gebeurtenis wellicht gehoord hebben in Duque de Caxias van de staat Rio, in juli ll.
Alhoewel er slechts 8 families zijn om mee te beginnen is de invloedsfeer van dit project zeer breed, voornamelijk omdat het allemaal leiders en animatoren zijn van de groep. Het bedrag waarmede dient begonnen te worden is vrij hoog omdat, buiten de grond, zij ook werktuigen en uitrusting nodig hebben wat zij praktisch allemaal moeten kopen. Om het land te doen opbrengen moet men investeren en er hard op werken, wat zij wel degelijk van zin zijn, maar ondertussen moeten zij er rekening mee hou-den dat: Zij moeten voorzien in hun levensonderhoud, dat van 4 gezinnen, wat er op neerkomt op één minimum salaris per familie gedurende 18 maanden, t.t.z., tot zij van de opbrengst van de oogst ver-der kunnen bestaan.
De streek waar het project zal gerealiseerd worden is er een waar het hard nodig zal zijn, te vergelij-ken met deze hier in het Noordwesten. Het is een deel van de parochie waar ik vroeger werkzaam was (we zijn een internationale communiteit en het is daar dat pater Roger Goffin me bezocht). De geboorteplaats van deze: “Associate Group” waar deze het eerst begon. De ontwikkeling ervan is belangrijk want van een dorp dat het was is het na 13 jaar nu een “Municipality”.
Het is voor de Kerk hier belangrijk dat zij een rol speelt in deze ontwikkeling, de groei van de groep en het project en dit met betrekking tot haar Opdracht in Brazilië. Daarom hen ik blij dat ik gewacht heb tot nu alvorens u een project voor de Brug op te geven, want dit is werkelijk de moeite waard en deze mensen zijn beslist te vertrouwen. De man van Amelia stierf aan hartstilstand (slechts 54 jaar oud) terwijl hij zo hard aan ‘t werken was op het veld met zijn zonen om het toch maar iets te doen opbren-gen, omdat er geen geld was om te investeren in een werkelijk goede opbrengst. Amelia is nu zelf be-zig, sinds haar echtgenoot een jaar geleden overleed, de gezinnen (meer dan 15) te organiseren, die in haar streek leven en uitsluitend werk kunnen vinden op het land van grondeigenaars die hen uitbui-ten.
Op bijliggende staat heb ik de hoeveelheden vertaald die zij noteerden in de waarde van de dollar (op de zwarte markt) aan de huidige koers die toevallig een piek heeft (God weet hoe lang dit zal duren) want door de inflatie ondergaat de dollar fluctuaties.
Ik kwam tot de bevinding dat, juist omwille van de inflatie, de beste manier om te investeren er in be-staat eigendommen aan te schaffen, bijzonder dan gronden.
Hartelijk dank voor de brilmonturen. Ik heb het pakje nog niet ontvangen omdat de vader van pater Leo het per post zal verzenden omdat zijn zoon reeds zo zwaar beladen was met reisgoed, zodat hij het niet meer mee kon nemen.
Da cheque mag opgestuurd worden op dezelfde wijze als de vorige giften van de Brug, op mijn wette-lijke naam.
Hoe gaat het met de Brug?
Hier is de inflatie zo erg (bereikte 36 % deze maand alleen al) en de regeringsfunctionarissen ontvan-gen hun loon niet, tenzij met maanden vertraging en dan nog zeer weinig en zelfs niet genoeg voor hun levensbehoeften. Dit alles omdat, zoals ge weet, het een politiek is van deze gelden te gebruiken om op te brengen en zo de verkiezingscampagnes te bekostigen. Zij trekken het zich niet aan of men-sen ondertussen sterven van de honger, of nog erger, een trage dood ondergaan door honger en ziekte. Hebt U ook gelijkaardige situaties van immorele praktijk gekend?
Bid a.u.b. met ons dat de mensen hier mogen weten hoe zij hun President moeten kiezen, Ik zal zeg-gen: ONZE, want ik ben nu een Braziliaanse (genaturaliseerd). Zo heb ik met deze mensen mee ge-stemd. Is dat niet groots. U weet dat in deze situatie van overleving de stemmen van de bevolking gemakkelijk kunnen gekocht worden door de politiekers die deze afgrijslijke toestand misbruiken om zichzelf te promoten. Wel voor iemand die honger lijdt. Wie zou geen hulp aanvaarden van iemand die hem voedsel geeft?
Ik hoop dat dit project dat ik u zend al de nodige ondersteuning zal ontvangen die uw groep en de or-ganisaties rond U kunnen opbrengen.
Ik hoop ook van U te horen en ook wat nieuws over mijn vrienden daar… de leden van “De Brug”.

Correspondent: Jos Roosens

Nova Palmeira - juni 1989

Het duurde zolang eer ik uw brief beantwoordde, doch ik vond deze pas vorige week. U moet nl. we-ten dat er 3 plaatsen zijn in de parochie waar ik regelmatig kom. Ik hoop dat het pakje brilmonturen nog beschikbaar is. U mag ze opsturen naar hetzelfde adres in Nova Palmeira maar wel op mijn naam aangetekend. Vergeet niet de aanduiding “gebruikte monturen” alsook dat het een gift is, zodat de douanen geen invoerrechten eisen.
Juist na de drukte van de Goede Week, had ik mijn handen vol met de voorbereiding van de missies in Cubati en de missies zelf in de maand mei. Er is regen gekomen, doch niet voldoende, zodat het koren en de andere oogst verdrogen. Als het niet vlug terug regent zullen er grote verliezen zijn. In het zuidelijk gedeelte daarentegen hebben we overstromingen gehad. Altijd een ongelijke verdeling, niet alleen met de gronden, maar ook met het water. We gaan stilaan verder met het organiseren van de boeren zodat ze meer samenwerken en op hun eigen benen kunnen staan. Ik heb thans het Brazili-aanse staatsburgerschap verworven en dit na één jaar procedure. Het kwam juist op tijd want je weet hoe missionarissen in het oog worden gehouden. We krijgen veel tegenkanting en vervolging, zowel plaatselijk als nationaal. Het soort werk dat hier wordt verricht in de christelijke gemeenschap wordt wantrouwend bekeken.
Voor de 9de keer werd dit jaar het geld gedevalueerd. De lonen worden zelfs niet op tijd uitbetaald waardoor er bestendig stakingen zijn. Het budget voor de lonen wordt dikwijls door plaatselijke politie-kers geïnvesteerd. Het is een immorele situatie. De mensen sterven hier langzaam van de honger.
Ondertussen zijn wij in de maand juni, de maand van St.-Jan de Doper. Dit is een bijzonder evene-ment hier in het noorden. Er wordt zoveel verbrast aan shows, zangers en artiesten om de mensen te vermaken met de hoop dat zij daardoor ophouden hun rechten op te eisen.
Nu ik eraan denk. Er is een Belgisch priester met verlof die rond 10 juli uit verlof terugkomt. Ik geef U het adres zodat deze misschien de brillen kan meebrengen. Het spaart in ieder geval wel wat risico’s Toen ik in België was heb ik mijn familie bezocht. Toen heb ik eveneens leden van “De Brug” bezocht.
Uw vraag voor het openen van een bankrekening voor het storten van geld is voor ons minder ge-schikt. Liever zou ik, indien dit voor U geen moeilijkheden geeft, verder gaan met het verzenden van cheques. Gelieve “De Brug” nog hartelijk te danken voor de brilmonturen. Deze zijn hier enorm koste-lijk. De arme mensen geven het meestal op omdat zij het niet kunnen betalen. Sommigen aanvaarden de hulp van een politieker zodat zij dan van hen afhankelijk zijn. Roger Goffin zal U zeer goed deze politieke manipulaties kunnen uitleggen. Deze zijn spijtig genoeg normale praktijken.
Dank in ieder geval “De Brug” voor hun genegenheid en blijvende hulp. Ik zou willen vragen dat, spe-ciaal jonge leden, zouden bidden voor de kinderen en de tieners in Nova Palmeira. Velen zijn het ‘slachtoffer van gedwongen prostitutie. Met de moed der wanhoop vecht ik daartegen omdat hun ou-ders er te weinig bezorgd blijken over te zijn of omdat zij zich misschien onmachtig voelen. Het is hier een ziekelijke golf voor zo’n klein plaatsje van nog geen 2000 inwoners. In de hoofdstraat zijn er zo maar eventjes 14 bars.
Moge de H.Geest onze christenen bij naam echt dopen, want zij worden als gedoopten beschouwd maar werden nooit georiënteerd naar God. Hierdoor hebben zij weinig belangstelling voor de Kerk. Ge kunt de situatie hier beschouwen als een geheel dat op landelijk gebied als hulpeloos kan be-schouwd worden. We vragen ons af wat er ons nog te wachten staat.
Bijzondere groeten.

Correspondent : Jos Roosens

N.v.d.r.: het pak met de brilmonturen is meegegaan met E.H.L.Denis en op 28.06 toegekomen.

Nova Palmeira - 12 februari 1989

Beste dank voor uw brief met nieuws van “De Brug”. Ik stond op het punt te antwoorden toen de che-que met uw gift me toekwam. Ik dank U allen voor uw milde gift ten voordele van ons werk hier (1.37,34 $).
U vraagt me het project naar volgend jaar te laten kennen, doch ik zal het U afzonderlijk sturen omdat ik eerst een evaluatie moet maken en de volgende stappen moet bestuderen.
In de parochie wordt bestudeerd hoe wij de inflatie moeten overleven. De groep die functioneert als een verbruikerscoöperatieve, gevestigd op gezamenlijke aankoop en verkoop, denkt eraan een pro-ductie project op te starten. Ze zouden een graanmolen kopen om hun eigen poridge te malen die zij ‘s morgens en ‘s avonds eten. Zo niet hebben zij niet de middelen om wat geld te verdienen nodig voor de aankoop van hun basisvoedsel rijst, suiker, koffie en bloem. De verbruikerscoöperatieve kan niet functioneren omdat zij haar kapitaal verbruikt zonder dat nieuw geld binnenkomt omdat de leden die kopen geen geld hebben zodat de uitgeputte voorraden niet kunnen aangevuld worden, waardoor de handel stilvalt.
In Nova Palmeira, waar ik nu ben, concentreer ik mijn inspanningen om een moedergroep (gezond-heidsgroep) te ondersteunen, die een bingo willen stichten om de nodige fondsen bijeen te krijgen om kinderkleding te maken en te verkopen. Zo kunnen zij hun schamel inkomen enigszins verhogen.
In het dorp Porteiras is een groep landbouwers nu bezig geiten te kweken.
Hier in Pedra Lavrada, het middelpunt van de parochie, zijn wij kinderverzorging aan ‘t promoten.
We verwachten veel van het filterproject omdat de nood aan drinkbaar water erg groot is. Terloops, hoe staat het met de actie van “De Brug” voor de brilmonturen? Zijn wij aan het einde van de moge-lijkheden? Laat het mij weten want ik ken mensen uit Europa die kortelings naar Brazilië komen. Het zou U verzendingskosten besparen en bovendien is het sneller en veiliger. Zijn er onder U die postze-gels verzamelen? Ik zal trachten er U wat te sturen. Ik verzamel ze voor geïnteresseerden.
Tot op heden viel er geen regen. Ik benijd Boquiera, mijn vroegere parochie, waar ik een waterreser-voir bouwde om water op te vangen en te bewaren (een gift van De Brug zoals U zich nog wel herin-nert) en die nu helder en gezond water hebben. Hier hebben wij slechts zeer zout water uit de leiding uit een bijna uitgedroogd reservoir (voor 15.000 mensen).
Wij bidden allemaal voor regen, doch spijtig genoeg hebben wij hier geen reservoir om het water bij te houden, zodat wij hiervoor slechts potten en pannen kunnen gebruiken

Correspondent: Jos Roosens

Nova Palmeira - december 1988

De tekening op de achterkant van deze brief toont het toneel van een kribbe omringd door cactussen, enz. wat typisch is voor onze streek die droog en onvruchtbaar is en waar droogte jaren kan duren.
Onze mensen hier, onder invloed van inflatie, honger en miserie, voelen zeer sterk de macht van dood en duisternis op hen wegen, juist zoals het joodse volk moet geleden hebben in het Oude Testament en onder hun gevangenschap vóór de komst van Christus, “Kom Heer Jezus, kom!” Ginds bij U zult U ook wel de gevolgen van de wereldcrisis voelen. Nochtans is uw toestand niet zo hopeloos als van ons volk hier. Laat ons verenigd zijn in de voorbereiding van de komst van Christus zoals R. Tagore (de Pakistaanse poëet) eens zei: “Hij komt, komt…komt steeds weer”. Moge Hij ons open en bereid vinden Hem te ontvangen alsook zijn volk dat nu leeft in onze gemeenschap als één familie zelfs met oceanen die ons scheiden. Moge Jezus in ons herboren worden.
Moge het jaar 1989 een jaar wezen van overvloedige zegeningen en genade op alle wegen van elk van de leden van uw groep en mogen we groeien in onze belangstelling en inspanningen om het ko-ninkrijk van God uit te bouwen: een koninkrijk van Rechtvaardigheid, van Broederlijkheid en Liefde. Een vreugdevol Kerstmis en Nieuwjaar.
Dankbaar voor uw blijvende ondersteuning.

Correspondent : Jos Roosens

Paraiba - 8 december 1988

Thank you very much for your letter of 10 oktober. We waren toen in voile activiteit: vergaderingen, seminaries, voorbereiding voor het bezoek van de Bisschop, voorbereiding voor het patronale feest van de parochie, de advent, enz.
De zuster die het derde lid van ons team is (ons team bestaat uit 2 zusters en een priester), verliet ons om gezondheidsredenen. Zij laat allerlei projecten achter vol met moeilijkheden Hierdoor zit ik de laat-ste maanden tot over mijn oren in het werk. Door toedoen van vrienden heb ik me toch wat kunnen ontspannen en heb alzo nieuwe energie kunnen opdoen, zoniet weet God hoe ik er nu zou voorge-staan hebben.
De groep, van gezondheidswerkers die ik in 3 gehuchten opgericht heb, proberen zich te handhaven. De werkers hier in Nova Palmeira hebben een groepsactie op touw gezet om druk op de burgemees-ter uit te oefenen zodat deze een “seevage piper” liet installeren. Het water is namelijk besmet waar-door we zware gevallen van typhoid en hepatitis hebben. Door het installeren van deze “seevage pi-per” is ons water nu “chlorinated”, doch de meeste mensen drinken er niet van omwille van de smaak. Ik heb hier plannen om waterfilters te plaatsen.
Met uw steun deed ik dit reeds in Boquiera, de laatste parochie waar ik samen met de Belgische priester Leo Denis werkzaam was. Uw gift zou hiervoor best van pas kunnen komen.
200 filters van 5 liter inhoud zou ik willen aankopen. Hopelijk ben ik nog gesteld met 4 $ per filter.
Ik zou het willen doen zoals in Boquiera. Iedere familie waar een filter geplaatst wordt, moet geleidelijk de kostprijs terug betalen. Hierdoor kunnen op de duur meerdere families geholpen worden.
Toen ik Boquiera verliet had de groep daar een bedrag van 300 $ op de bank staan en na 8 maanden was dit verdrievoudigd De groep had toen al tweemaal nieuwe filters aangekocht. Nu zijn ze in staat nog andere projecten te verwezenlijken en is de groep uitgegroeid tot een vereniging, wettelijk en er-kend door de regering.
In één van de dorpen hier heb ik een groep van 10 families die begonnen zijn met het fokken van gei-ten. Het is hier gemakkelijk om geiten te houden. De melk is rijk en voedzaam en zo hebben de men-sen van tijd tot tijd ook wat vlees. Op dit ogenblik kost een geit tussen de 10 en 15 $.
De verkiezingen hier zijn vervalst. De partij die nu aan het bewind is, is er een die er op uit is de Kerk te vervolgen. We zullen afwachten wat er gaat gebeuren.
Moge de voorbereiding op de herdenking op de komst van Christus ons verenigen. Laat ons onze krachten verenigen om de onrechtvaardigheid te bestrijden.
Onrechtvaardigheid die zovele doden veroorzaakt.
Moge de God van het leven, die het Licht is van alle mensen, heersen in ons midden. Mogen wij licht hebben in overvloed.
Een genadevolle Kerstmis aan elk van U en de beste groeten.

Correspondent: Jos Roosens

Paraiba - 13 februari 1988

Zeer hartelijk dank voor de milde gift van “De Brug”. Ik waardeer ten zeerste uw begrip voor de situatie hier in Brazilië, temeer omdat gans Latijns-Amerika en Afrika zich wat deze kwestie betreft zich in de-zelfde boot bevinden. Nochtans heeft de groep Brazilië (en mij als kanaal) gekozen onder de enkelen die een belangrijke som ontvingen als financiële steun, aangeboden aan hun missionarissen.
Het duurde wat eer ik uw brief kon beantwoorden omdat ik diende te wachten op het antwoord in ver-band met uw voorstel onze medicamenten te sturen. Vermits ik hier in teamverband werk, moest ik de kwestie bespreken.
Daar wij in gezondheidszorg zeer sterk het gebruik van kruidengeneeskunde propageren, zou er niet zoveel gebruik gemaakt worden van farmaceutische geneeskunde. Wij zouden verkiezen dat uw groep zo mogelijk veeleer klederen, dunne dekens en oude brillen bezorgt. Veel mensen hebben hier oogklachten en kunnen verzorging of het aanschaffen van een bril niet betalen. Ik ken een missionaris die vanuit Duitsland een pak brillen kreeg toegezonden waarmee toch heel wat mensen geholpen werden.
Wat nu de klederen betreft. Deze worden door de groep die de corporatie in handen heeft te koop aangeboden en de opbrengst dient om de corporatie uit te breiden. De klederen die hier vooral van pas komen zijn manshemden en broeken.
Eindelijk is de regen gekomen zodat iedereen aan ‘‘t planten ging. De overheid verdeelt zaden die af-komstig zijn van Bahia, doch hier niet zo goed gedijen. De huidige regen zal niet lang duren want men voorspelt een nieuwe periode van droogte.
De prijzen. Zijn alweer naar omhoog en de brandstof kost bijna 50 cents per liter. Spijtig genoeg vol-gen de lonen deze inflatie niet.
Dit is het dan. Laat ons ondertussen blijven bidden. Ik zou u speciaal Nova Palmeira in uw gebeden willen aanbevelen. In Nova Palmeira is de toestand delicater dan in andere gebieden vooral in ver-band met de aanstaande verkiezingen. Moge de H. Geest mij helpen om de goede beslissingen te nemen bij elke stap die ik zet. Vele groeten aan de vrienden van “The Bridge”. Ik zal proberen in voe-ling te blijven en U op de hoogte te houden van de verdere ontwikkelingen.

Correspondent: Jos Roosens

Paraiba - 14 januari 1988

Zuster Consuelo dankt in haar jongste brief zeer hartelijk De Brug voor haar vrijgevige gift. Ondertus-sen is zij verplaatst naar een nog arme re streek dan Boqueirao. Haar nieuwe parochie is wel al 120 jaar oud en bevat drie “municipalities” maar had de laatste 35 jaar geen residerende priester. Om de maand kwam er een om de mis te lezen. De mensen verkeren in grote nood en waren zo gelukkig dat het ganse team besloot er “hun tenten op te slaan”.
Zij schrijft: “Wij zijn met ons drieën: een andere Filippijnse zuster “Medical Mission” naast mezelf en een diaken, een Braziliaan van Ivias, die gewoon was te werken en te leven met ons en die volgende week priester wordt gewijd, een groots gebeuren in onze streek. We verwachten 5.000 mensen van overal. Hij wordt onze parochiepriester.
Uw bijdrage zal worden benut voor een project voor de families van de drie municipalities. Het komt in feite neer op een gemeenschappelijke aankoop om op die manier de uitbuiting tegen te gaan door plaatselijke handelaren die mensen overbevragen met de aankoop van hun basisvoeding: rijst, bonen, koffie, suiker, enz. De arme gezinnen worden in groepen georganiseerd en de producten die wij “en vrac” kopen worden door hun leiders onder hen verdeeld. De betaling geschiedt al naar gelang hun mogelijkheden en tegen aankoopprijs.
Wat nu het project van de filters in Boqueirao betreft, gaat de groep er thans mee door, doch op eigen benen. Alvorens er weg te gaan hadden wij een speciaal team opgeleid dat thans ook het lopend fonds beheert. Enkel die gezinnen die er op voorbereid werden krijgen een filter, mits maandelijkse afbetaling. Zo blijven het fonds en het project doorlopen. De groep nam deel aan de processie tijdens de viering van 25 jaar parochie in Boqueirao net grote spandoeken. Eén droeg zelfs een model van een filter om het project te vertegenwoordigen.
De zuster stuurde ons ook een foto van een klein gebouwtje opgetrokken door de Vereniging van Landelijke werkers (landbouwers) die een gemeenschappelijk center nodig hadden waar zij vrijelijk (zon-der invloed van politiekers) korden vergaderen. Wij steunden dit project. Dat de inhuldiging ervan voorgezeten werd door de plaatselijke bisschop Paulo (een Belg) bewijst het plaatselijk belang ervan.
Aangaande de watertank die in ‘84 door de steun van Be Brug gebouwd werd in Boqueirao schrijft zij het volgende: “De tank is een goede herinnering aan onze inspanningen, nochtans slechts mogelijk gemaakt door de edelmoedigheid van uw vereniging De Brug. Zij is vol water, goed regenwater, zodat de parochie goed bediend wordt. Nu zullen wij zien of het mogelijk is deze inspanning te herhalen hier in Pedra Lavrada, want naar het schijnt is er het ene jaar overvloedig regen maar het jaar daarop he-lemaal geen of zeer weinig, zoals trouwens dit jaar”.
Zuster Consuelo eindigt alzo: “Ik dank U zeer voor uw vereniging, voor elk lid in het bijzonder, voor uw regelmatige hoopgevende steun al deze jaren aan de mensen van Goias (toen ik begon) dan aan de-ze van Carieri ( de naam van de streek waar Boqueirao is), hier in Paraiba en nu in de streek van Cu-rimatou, waar onze parochie is. Vergeef mij geen regelmatige correspondent te zijn. Dit jaar zal ik het beter doen. Een Braziliaanse groet aan elk en iedereen van U. (vertaalt uit het engels)

Correspondent : Jos Roosens

Boqueirao - september 1986

Allereerst dankt Zuster Consuelo alle vrienden van BE BRUG voor hun bijzondere grote bijdrage aan haar projecten. Ze schrijft daarover het volgende:
Ik concentreer mij nu vooral op de stad Boqueirao met: +/- 20.000 inwoners. Sinds midden September zijn wij gestart met de vorming van gezondheidsgroepen. Deze groepen bestaan uit +/- 20 families onder leiding van een door ons getrainde medewerker die hen onderwijst over hygiëne, het gebruik van kruiden…
Na 5 vergaderingen worden in deze groepen pompen verdeeld die door de families op 1 jaar worden afbetaald met kleine maandelijkse schijven, Door hen een kleine som te laten betalen behouden de mensen hun waardigheid, onderhouden ze hun materieel beter en blijft er een klein fonds beschikbaar voor hen die nog geen pomp hebben. Door de hoge inflatie (200 %) is dit systeem trouwens financieel zeer voordelig. Nadat de pompen verdeeld zijn wordt uit de groep een team verkozen dat net zoals DE BRUG de band legt tussen de families en de verantwoordelijken voor die streek. In één streek werkt een groep aan een beter rioleringsnet, in een andere wordt er door de groep eerst toiletten ge-bouwd, waarvan ze zelf de stenen bakken.
Een deel van het geld dat ons door DE BRUG is toegestuurd wordt besteed aan huizenbouw voor hen die geen middelen hebben. Hierbij worden enkel de materialen aangekocht, want helpende buren zor-gen voor de nodige mankracht.
Ik heb ook een landbouwhelper bij mij die allerhande kruiden en planten kweekt met behulp van de kinderen van de families. Deze kruiden worden dan later op de lokale markt verkocht. De opbrengst vormt zo toch een belangrijke financiële steun. Een ander deel van uw geld dekt de onkosten voor een project waarbij we de lokale mensen betrekken bij de aanmaak van medicinale drankjes.
Verder schrijft Zuster Consuelo nog dat Pater Roger Goffin geopereerd is voor hartklachten, maar dat ze daar verder geen nieuws over heeft. Tot slot schrijft de zuster dat ze bij een volgende brief foto’s zal meesturen van de watertank die vorig jaar gebouwd is met de steun van de Brug.

Correspondent: Daniël Van Velthoven

Kalmthout - 7 augustus 1985

Op 7 aug. ‘85 had het dagelijks bestuur van De Brug de eer persoonlijk te kunnen kennismaken met zuster: Consuelo Rellin. Zuster Rellin is een Filippijnse van afkomst, maar is werkzaam in Paraïba in het noorden van Brazilië. Zij is in kontact gekomen met De Brug via Roger Goffin.
De situatie voor haar in Brazilië is ongeveer als volgt:
De inflatie is er zeer hoog, ca. 20 % per maand. Het noorden van Brazilië is door de slechte en weini-ge verbindingswegen moeilijk te bereiken waardoor dit gebied economisch volledig verwaarloosd wordt. Er is dan ook zeer weinig werk. In het zuiden pakt de regering uit met prestigeprojecten om aan stemmen te winnen. Eén van die projecten is de aanleg van een waterdam (een Nederlandse studie-groep heeft de noodzaak hiervan echter sterk in twijfel getrokken). Overigens is het bekomen van drinkbaar water in geheel Brazilië een probleem. In het noorden zijn er bijna geen permanente rivieren en de weinige die er zijn, zijn dan nog een bron van infectie. Het boren van bronnen is ook al geen op-lossing want het grondwater is veel te zout. Daardoor wordt er soms overgegaan naar het bouwen van een waterreservoir, wat ook in de parochie van zuster Rellin is gebeurd en waarvan de kosten zijn ge-dragen door de bijdrage var De Brug.
Zuster Rellin concentreert zich in haar parochie vooral op de gezondheidszorg door o.a. gebruik van natuurlijke geneesmiddelen, kruiden, homeopathie. Ook door het geven van cursussen over voeding, hygiëne, opvoeding, het aanleren van nieuwe landbouw technieken. Verder tracht ze ook een mentali-teitsverandering door te voeren door het stichten van bewustmakingsgroepen, vooral voor de jeugd, die dan rond een bepaald thema vergaderen en die trachten de bestaande toestand te verbeteren. Ook door het oprichten van studiegroepen die een indeling maken van de bevolking op medisch ge-bied en die vanuit die analyse trachten om tot een beter ziekenbeleid en -verzorging te komen. In gro-te lijnen probeert zuster Rellin dus te werken aan de gezondheid van de gehele mens, zowel op fy-sisch als moreel gebied.
Verder dankte zij, uit naam van haar parochie, de leden van Be Brug voor de reeds betuigde steun, temeer daar De Brug de enige groepering is waarvan zij steun krijgt.

Correspondent: Daniël Van Velthoven

Recife - december 1984

Na de onbeschrijfelijke droogte is er eindelijk regen gekomen, veel regen, zodat er kan gezaaid en geplant worden. Maar er is nog hongersnood wegens werkloosheid.
Ik heb een inleidende cursus geneeskrachtige kruiden gegeven aan de gezondheidswerkers, omdat farmaceutische producten wegens de inflatie ge woon onbetaalbaar zijn.
Hoe gaat het met jullie groep? Hoe kijken jullie aan tegen de wereldcrisis?
Is jullie groep geïnteresseerd in een project in onze parochie? Je moet weten, onze pastoor is een Belg uit Leuven). We hebben nl. een waterput nodig om hier mensen te kunnen opvangen voor ge-zondheids- en bijbelsessies en het parochieleven in het algemeen. Het heeft net zoveel geregend en we kunnen al dat goede water nu niet bijhouden! De kosten van zo’n put? Wegens de levens duurte zeker een 600 dollar.
Verenigd met jullie in gebed, opdat deze advent eer echte tijd van ontwaken zou zijn van ons volk, zo-dat het licht van Christus ons de nood zou laten zien aan Zijn geboorte in ons midden, in een maat-schappij vol onrecht en geweld.

Correspondent: Fred Verbeeck

Wij zijn blij dat we het project van Rellin al direct kunnen beantwoorden. Zoals U uit het kasverslag kunt zien is het uitgekeerde bedrag bijna zo groot als de 600 dollar, die zij nodig heeft voor die waterput.

Recife - mei 1984

Zij schrijft dat zij het geld, 271$, heeft ontvangen en onmiddellijk uitgegeven voor de meest dringende noden van de parochie. De 32.000 parochianen zijn immers zo arm dat ze de priester en de helpers niet kunnen onderhouden: de parochie heeft maandelijks meer tekort dan wij hen gegeven hebben. Ze probeert daaraan te verhelpen door Engelse les te geven, maar, ook weer wegens armoede, krijgt ze haar geld te laat. Bovendien is zij van die harde inspanningen al ziek geweest: Zij moet regelmatig ook de 17 dorpen en gehuchten bezoeken.
De droogte was tot dan toe verschrikkelijk: er is heel weinig drinkwater, en dan nog dikwijls bezoedeld, soms ook met te veel chloor, wat allemaal gevaarlijk is voor de lever, zeker na een aanval van geel-zucht. Nog een bijzonderheid: de priester van haar parochie is een Belg van Zoersel. “Is dat het Vlaamse landsgedeelte?” vraagt ze! Wat is Brazilië toch ver. Toch is er een Brug!

Correspondent: Fred Verbeeck

Goias - februari 1982

Zuster Rellin heeft ons een foto gestuurd, waarop haar groep: Een Filippijnse priester, drie zustersverpleegsters en een lekenhelpster twee seminaristen, waarvoor zij ook moeten zorgen.
De algemene situatie is moeilijk: de galopperende inflatie (waarbij onze minidevaluatie kinderspel is), de verdrukking van de boeren: nog onlangs werden er in hun streek twee vermoord, en familieleden van de slachtoffers helpen zijn ook al niet zonder gevaren, meer kan hier niet gezegd worden. De groep doet zijn best om de mensen te helpen opkomen voor hun rechten en ze in al hun noden te steunen. Het is een traag gevecht: we are struggling slowly”.
De zusters werken vooral in de gezondheidssector. Daar spelen ze een animerende en oriënterende rol. Zuster Rellin organiseert de jeugd en zorgt ook voor de moeders. Ze probeert in ‘t bijzonder de af-hankelijkheid van de mensen ten opzichte van de gewone geneeskunde te verhinderen: ze roept de acupressuur te hulp om pijn te verzachten en tracht kruiden te vinden om mensen te genezen of ge-zond te helpen blijven.
Ze vraagt in haar brief herhaaide malen dat we voor hen en hun beschermelingen zouden bidden, dat God in de harten van ieder zou geboren worden (het was rond Kerstmis), en dat ze allen meer chris-ten zouden zijn op het verschillende pad dat ieder moet bewandelen.
Ze groet alle leden van De Brug en zou nog liefst met ieder van ons willen kennis maken.
Wij antwoorden met over deze brug een financieel duwtje in de rug te sturen (cheque in US dollars rechtstreeks) en dat we ons hart soms ook even in Brazilië laten vertoeven, waar zij het moeilijk heb-ben, maar nog altijd hopen.

Correspondent: Fred Verbeeck

Goias - augustus 1981

Zuster Rellin bedankt de Brug voor de cheque van 385 US dollar die zij in juli heeft ontvangen en die ze onmiddellijk nodig had voor het onderhond van haar twee studerende seminaristen. Die waren net met vakantie en zetten zich in voor de jeugd van de plaatselijke barrios.
Intussen gaat de zuster verder met haar gezondheidswerk en tracht zoveel mogelijk kruiden te gebrui-ken om de mensen te helpen genezen in de plaats van de alsmaar duurder wordende industriële ge-neesmiddelen: ze noemt dit een strijd om de op pillen georiënteerde overconsumerende wereld te veranderen. Later zal ze nog meer nieuws sturen over de coöperatief en de gemeenschappelijke landbouw.
Verder legt ze uit hoe deugddoend het is, door onze groep gesteund te worden: “Jullie medewerking en deelname streken zich dan zoveel verder uit door onze handen, en we zijn langs onze correspon-dentie voortdurend met mekaar in voeling”. Deze woorden van onze verre vriendin zijn een gelukkige vertolking van wat wij met De Brug bedoelen.

Correspondent: Fred Verbeeck

Goias - mei 1981

Zuster Rellin is pas terug van vakantie naar de Filippijnen haar geboorteland. Daarmee is haar ant-woord wat laat. Ze is blij met ons aanbod van 15.000 F. want de benzine kost daar nu ook al 0,85 dol-lar per liter en de rijstoogst was slecht, dus vreest men nog andere prijsverhogingen. Verder is ze blij dat onze groep haar wil steunen — adopteren noemt ze dat — en zou ons beter willen leren kennen. Zelf zal ze een foto van haar team sturen twee zusters (Medical Mission Sisters), een Filippino pries-ter, twee Braziliaanse seminaristen, twee lekenhelpsters en dan een parochie team van vier jongens en meisjes, en zes gehuwde paren. Zij willen de persoon promoveren in christelijk perspectief en dit geïntegreerd met gezondheidszorg. Zij zien gezondheid als een zaak van de hele mens, mentaal, li-chamelijk, socio-politiek en geestelijk-regjeus, al deze aspecten staan in verband met mekaar.
Dit programma trachten ze te verwezenlijken op de volgende werkterreinen: een landbouwcoöperatief, een kliniek die met plaatselijk personeel werkt: de zusters geven enkel nog leiding waar het echt nodig is. Ook is er een voedselprogramma voor kinderen van twee tot zes jaar. Vooral de opleiding van de seminaristen is belangrijk opdat de streek later leiders zou hebben.
De gezondheidsorganisatie ENEMEC, waarover wij in een vorig nummer hebben bericht zullen a.s. maand augustus in de streek van Goias, waar zuster Rellin werkt, haar nationaal congres houden, wat een geweldige aanmoediging betekent voor de plaatselijke groep. Vooral daar een man van hun eigen landbouwcoöperatie als een van de organisatoren van het congres is gekozen; meer inspraak en par-ticipatie van de basis, wat verheugend is.
Zuster Consuelo Rellin’ stuurt ons uit Goias haar hartelijke groeten en eindigt: “Let us keep praying for each other”.

Correspondent: Fred Verbeeck

Salvador Bahia - december 2001

Het is wonderbaar te leven met het besef dat ik kan rekenen op de vriendschap en de hulp van de mensen van De Brug, en dat ze zo mijn hart verwarmen.
Spijts het feit dat dit kaartje niet op tijd gekomen is voor uw verjaardag, bent u in mijn gedachten en gebeden gebleven.
Dank voor al de e-mails die u mij stuurde. Ik zou graag uw faxnummer kennen om de uitleg te verzenden van het gebruik van het geld dat de Brug mij opstuurde en dat ik ontving in april 2001 (om geen vergissingen te veroorzaken).
Ik zal ook de afrekening zenden die verschillend is wanneer de Brug de hulp wil sturen voor het werk van opvoeding en bewustmaking van de groep GAST (Groupo Articulacion Sobre Salud en su Totali-dad). Deze centrale groep in Salvador de Bahia beheert samen met mij de gelden. Het zijn personen van rijpe leeftijd (ongeveer 40 volwassenen) en met veel ondervinding. Het zijn dus professionelen: verpleegsters met specialisatie in neurosensoriale stimulatie die werken met oudere mensen. Er zijn slechts twee personen in Salvador met die specialisatie; ook een gepensioneerde sociale werkster, een opvoedster ten derde, die zich specialiseerde in sociale psychologie, en dan nog een andere ver-pleegster uit de publieke zekerheid in Piedade in de nabijheid van Lapa in Salvador, en als laatste een therapeute in alternatieve geneeskunde. Drie van hen zijn verbonden met andere werkgroepen.
GAST is dus verbonden met:
Groep die cursussen leidt over alternatieve gezondheidszorg.
Groep van gepensioneerde professionelen die ‘hulpbehoevenden’ begeleidt. Groep van zusters die prostituees begeleiden
Groep van psycho-sociale professionelen die werken in de achterbuurten.
Groep uit het binnenland: Feira de Santana, die een andere cursus gevolgd hebben met mij (Consue-lo) over de gezondheid in zijn totaliteit en die ook verbonden zijn met een ploeg die vergaderingen or-ganiseren met de ‘derde leeftijd’.
Die groep heeft dan weer een andere groep die contacten houden als er noodzakelijkheid is om hulp over bijeenkomsten over vorming voor die groep.
Als ‘t God belieft is die groep op weg om een niet gouvernementele organisatie te worden.
Dit alles om u een idee te geven van wat er allemaal gebeurt om verder te gaan met dat werk dat zo belangrijk is voor dit millennium: nl. de optie te kiezen om de gezondheid te begrijpen in al zijn dimen-sies (sociaal, fysisch, mentaal, geestelijk en ecologisch) in deze wereld van vandaag waarin het LE-VEN zo koud is geworden, met die visie (die wij holistisch noemen). Zo zouden de mensen beter moe-ten begrijpen om het leven aan te gaan en de zaken te integreren, te beginnen met het eigen leven en met dat van de anderen en het universum gecentraliseerd in Christus, die ons verenigt.
In mijn relaas dat ik per fax ga opsturen ga ik ook een korte verklaring geven (om een idee te hebben) over die ‘holistische visie, ook al weten de mensen er al van. Het is dat wat de anderen, ieder met zijn eigen dimensie, er over nadenken en zo in de praktijk omzetten in hun eigen leven.

Correspondent: Roger Goffin

Salvador Bahia - 29 december 1994

Eerst en vooral de beste wensen voor elk der “Brugleden” en vooral een goede gezondheid, veel sterkte, geluk, liefde en vrede. Sedert ik terug ben van de één maand durende cursus in Engeland ben ik betrokken in de volgende activiteiten
Het geven van seminaries en animatie aan de 4 groepen van sociale werkers in Salvador, alsook buiten Salvador aan een vrouwengroep, en aan andere welzijnsgroepen die niet behoren tot de bevoegdheid van de pastorale instelling van het aartsbisdom waar ik werkzaam ben.
De voorbereiding van didactisch materiaal alsook van een videocassette, gevraagd door deze groe-pen, voor gebruik in hun verenigingen. Zoals in het geval van “Shibashi” wat in feite een “integrated bodymind excercise” is, dewelke iemand in harmonie plaatst zowel met zichzelf als met de natuur. Dit heeft de gezondheid bevorderd van vele vrouwen die de oefeningen toepasten. Zo werden ook ande-re groepen gevormd waar voorafgaandelijk sessies van “Shibashi” werden gegeven die door mij wer-den geleid.
Eens per week ga ik met enkele vrijwillige vrouwen naar een school (6de en 7de graad klassen) om oriëntatie te geven op het gebied van gezondheid.
Eens in de maand, op zondag, werk ik samen met het roepingenteam van het aartsbisdom voor een dagbezinning over hun humane, christelijk en godsdienstige roeping om alzo de jeugd te helpen om Gods roep te onderkennen. Door verkiezingen was het ritme van deze werkzaamheden wel wat ver-stoord, want de jeugd werd betrokken in de strijd.
Ik functioneer zoals een brug (De Brug, ja!) door hulp te bieden aan groepen zoals de ‘Conference for Religious of Brasil” en ik maak deel uit van het plaatselijk coördinatieteam van de staten Bochia en Sergipe, voor de welzijnsgroepen in deze streken, maar bovendien teamvormend met katholieke wel-dadigheidswerkers. Zij riepen mijn hulp in voor hun seminarie over vrouwengezondheid.
En hoe gaat het met U allen? Met al die contacten van de Brug moeten jullie wel een goed overzicht hebben van wat er gebeurt in zovele streken waar mensen door jullie geholpen aan het werk zijn. Al deze ondervinding moet wel heel interessant zijn. Wat een weldaad dat er zulke groepen als de uwe bestaan, waardoor rechtstreekse deelname in al het goede dat in de missiegebieden wordt verricht, kan geschieden. Op deze manier werken wij als één familie waarvan de leden verschillende taken uit-voeren, maar allemaal voor hetzelfde doel: de opbouw van Gods rijk... een wereld van broeder-schap... de Nieuwe Wereld... Een wereld waarvan wij allen dromen en waarvoor wij werken.
In de naam van dezen die door jullie geholpen worden, dank ik iedereen en elk in het bijzonder van de Brug voor al wat gedaan werd gedurende deze jaren.
Dankend omhels ik jullie.

Correspondent: Jos Roosens

Cubati - 24 oktober 1991

Ik dank U zeer voor het grote pak brillen dat U me toestuurde: mooie, zeer mooie! Een grote redding voor het arme volk dat anders geen geld heeft om brilmonturen te komen zodat zij hun stemrecht ver-kopen aan de hebberige politiekers die ervoor betalen in ruil voor stemmen in de verkiezingstijd. In-dien ze de brilmonturen gratis kunnen bekomen zijn ze wel in staat het ereloon van de oogarts te be-talen.
De 3 gezondheidsgroepen die werkzaam zijn op de parochie doen het maar langzaamaan door gebrek aan fondsen. Zij maken thuis eigen medicamenten uit planten voor de arme bevolking. Het geld dat U nu zult opsturen omdat ik in verlof was in het voorjaar zal daar grotendeels voor dienen. Het zal hun in staat stellen de nodige ingrediënten te kopen voor de medische formules zoals vaseline voor de zalven, alcohol, suiker voor de siropen, enz. Ook nog honing en was en andere. De Cubati-groep maakt bleekwater van eigen makelij. De parochie heeft nu een parochiale gezondheidsgroep met vertegenwoordigers uit de 3 municipalities. Wij zijn voornemens om de dorpen te bezoeken om er gezondheidspromotors te vormen zodat wij later geen afgevaardigden meer moeten hebben van de dorpen.
De inflatie gaat hier zo snel en het gerucht doet de ronde dat op het einde van oktober deze wel 22 % zou kunnen bedragen, zodat wij hoe langer hoe meer van onze koopkracht verliezen.
Hierbij vindt U het gevraagde project. Het is in feite een heel groot doch slechts uitvoerbaar met beetjes. (Het betreft filters voor zuiver water waarvan de kostprijs 50 dollars bedraagt en er komen 100 families in aanmerking.) Maar elke hulp is kostbaar omdat alzo toch al enkele mensen geholpen worden in afwachting van de rest.

Correspondent : Jos Roosens

Recife - september 1983

Ik heb uw brief pas twee weken geleden ontvangen. Ik ben uit Recife vertrokken, en door mijn adres-verandering heb ik de cheque pas nu kunnen innen. Duizendmaal dank voor jullie mooie gift: die is werkelijk als door de Voorzienigheid gezonden, want deze streek is nog veel armer dan Goias, maar de mensen zijn hier in Campina Grande dynamischer niettegenstaande de nu al vijf jaren aanhouden-de droogte. Het ergste, en dit maakt het volk beklagenswaardiger dan ooit, is de eeuwige HONGER.
Op deze post komt mijn vertrouwen in natuurgeneeskunde, acupressuur e.d, meer tot zijn recht en wordt meer aanvaard, al is er sterke concurrentie van de farmaceutische nijverheid en de slechte gewoonte van het ongecontroleerd gebruik van pijnstillers (“drugs”),
Zoals jullie zien, het geld zal goed besteed worden.
Hierbij zend ik u het detail van de kosten van lessen, cursussen voor en transport van de gezond-heidswerkers.
Ik begin nu in dit bisdom. Daar het hier de gewoonte is dat het bisdom alleen onderdak verschaft aan zijn pastorale werkers, en geen levensonderhoud, ben ik aan’t rondkijken om mijn kost te verdienen zonder een Braziliaan zijn job af te nemen, want er zijn al zoveel werklozen. Ondertussen hebben de mensen me al wat keukengerief bezorgd, als tegenprestatie voor behandeling van patiënten die me door de plaatselijke dokter hadden gestuurd: ik behandel bv reuma met acupressuur, reflexologie, di-eetkruiden en natuurlijke elementen. Verder zal ik ook enkele gitaarlessen geven en Engels enz, en ook nog kruiden verkopen die ik kweek in mijn tuin.
De ENEMEC gezondheidshulpbeweging gaat verder, maar ik ben er nu minder in betrokken, omdat er nu meer nood is aan eerstelijnszorg (“grass-root workers) tussen eenvoudige mensen, landbouwers enz. om een steviger basis te verkrijgen voor de organisatie van de verschillende groepen.
Wil je zo vriendelijk zijn het nieuws in deze brief te delen met je groep. Ik dank God voorwaar voor jul-lie trouw en edelmoedigheid. De Heer weet hoe hard de inflatie gaat (de dollarkoers veranderde deze maand al tweemaal), en leven is voor de meerderheid een werkelijk harde strijd, dus jullie gulheid voor ons stellen wij ten zeerste op prijs.
Mogen jullie met ons zijn in geest, in waarheid en in gebed, vooral voor het leven als mens in al die miserie waar we juist nu in zitten.
Biddend met jullie allemaal voor Gods rijkste zegen voor ieder van jullie en uw families in het leven van elke dag.

Correspondent: Fred Verbeeck